Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 232/98
Wygrał pozwany · 25 wrz 1998
Sprawa dotyczyła obowiązku zapłaty odsetek od nieterminowo opłaconych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników przez Dyrekcję Okręgową Kolei Państwowych. ZUS ustalił zaległość odsetkową za okres…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 233/98
Wygrał pozwany · 25 wrz 1998
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Henrykowi P. rolniczej renty inwalidzkiej przez KRUS. Sądy obu instancji ustaliły, że wnioskodawca nie wykazał długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie rol…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 240/98
Orzeczenie procesowe · 25 wrz 1998
Sąd Najwyższy odrzucił kasację wniesioną w sprawie o ustalenie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego pracowników, ponieważ została ona sporządzona przez osobę nieuprawnioną. Pełnomocnik był…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 230/98
Wygrał pozwany · 23 wrz 1998
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej. Wnioskodawca, urodzony w 1970 r., miał udokumentowany zbyt krótki okres zatrudnienia, aby spełnić warunek 4 lat stażu wymagany dla osoby, u której inwalid…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 217/98
Wygrał powód · 23 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy ustalenie, że śmiertelny wypadek lekarki Małgorzaty S. był wypadkiem zrównanym z wypadkiem przy pracy. Pracownica była delegowana na staż spe…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 218/98
Wygrał powód · 23 wrz 1998
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej. ZUS odmówił świadczenia, uznając, że wnioskodawczyni nie wykazała wymaganego 5-letniego okresu zatrudnienia w dziesięcioleciu przed powstaniem inwalidztwa…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 229/98
Wygrał pozwany · 23 wrz 1998
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne od wynagrodzeń lekarzy pełniących dyżury w szpitalu. ZUS twierdził, że mimo nazwania umów „zleceniami” w rzeczywistości były to …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 219/98
Wygrał pozwany · 16 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę rodzinną. Wnioskodawca twierdził, że powinien otrzymać świadczenie jako osoba, która stała się inwalidą II grupy. Sądy ustaliły jednak, że ukończył nauk…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 214/98
Wygrał pozwany · 16 wrz 1998
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę inwalidzką złożonego przez osobę przebywającą w zakładzie karnym, zaliczoną do II grupy inwalidów od dzieciństwa. Sądy niższych instancji ustaliły, że wnioskodawca nie…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 216/98
Wygrał powód · 16 wrz 1998
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o rentę inwalidzką z tytułu choroby zawodowej i uznał kasację wnioskodawczyni za zasadną. Spór dotyczył tego, czy do przyznania renty należy stosować art. 32 pkt 3 ustaw…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 215/98
Wygrał pozwany · 16 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wysokość emerytury. Wnioskodawca domagał się ustalenia podstawy wymiaru świadczenia według hipotetycznie wyższych zarobków sprzed 1982 r., twierdząc, że późni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 220/98
Orzeczenie procesowe · 16 wrz 1998
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Eulalii S. renty inwalidzkiej przez ZUS. Sądy meriti oddaliły odwołanie, uznając na podstawie opinii biegłego neurologa, że inwalidztwo powstało dopiero 13 czerwca 1…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 199/98
Wygrał pozwany · 11 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Uznano, że umowa o pracę zawarta 2 września 1996 r. między byłymi wspólniczkami baru była czynnością pozorną, zawartą wyłącznie po to,…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 193/98
Wygrał pozwany · 11 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o emeryturę nauczycielską. Spór dotyczył tego, czy praca Henryka P. jako instruktora praktycznej nauki zawodu w ośrodku szkolenia zawodowego może zostać zaliczo…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 187/98
Wygrał pozwany · 11 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę inwalidzką wojenną i rentę kombatancką. Wnioskodawczyni była deportowana do Kazachstanu, a następnie służyła w Armii Czerwonej i doznała kontuzji w 1946…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 196/98
Wygrał pozwany · 11 wrz 1998
Sąd Najwyższy uchylił wyrok zasądzający od Gminy Miasta L. i Kuratorium Oświaty odszkodowanie za chorobę zawodową nauczycielki (niedowład strun głosowych) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 197/98
Wygrał powód · 11 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i potwierdził, że przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego należy uwzględniać dodatek za wysługę lat (dodatek stażowy), jeśli n…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNII UKN 195/98
Wygrał pozwany · 11 wrz 1998
Sprawa dotyczyła roszczeń żony i małoletniej córki pracownika, który zginął w wypadku przy pracy, przeciwko pracodawcy o odszkodowanie i rentę uzupełniającą. Sądy ustaliły, że wypadek nastąpił bez win…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 204/98
Wygrał pozwany · 11 wrz 1998
Sprawa dotyczyła zaliczenia do stażu emerytalnego okresu pracy w gospodarstwie rolnym dziadków przez osobę uczącą się w technikum. ZUS odmówił wcześniejszej emerytury, nie uznając pracy w gospodarstwi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 201/98
Wygrał pozwany · 10 wrz 1998
Sprawa dotyczyła wniosku Marii J. o przyznanie jej – jako córce zmarłego ojca-kombatanta – równowartości świadczeń rentowo-kombatanckich, których ojciec nie pobierał za życia. ZUS odmówił rozpoznania …
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.