Prawo pracy · Polska

Dyskryminacja w zatrudnieniu — 245 orzeczeń z prawa pracy

245 orzeczeńPracownik wygrał: 11.8%2012–2026

Zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu wynika bezpośrednio z Kodeksu pracy (art. 11³, art. 18³a–18³e) i obejmuje całość stosunku pracy: nawiązanie, warunki zatrudnienia, awans, dostęp do szkoleń oraz rozwiązanie umowy.

Zakazane przesłanki dyskryminacji to: płeć, wiek, niepełnosprawność, rasa, religia, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkowa, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientacja seksualna oraz forma zatrudnienia (umowa o pracę vs. kontrakt B2B) i wymiar czasu pracy (pełny etat vs. część etatu).

Szczególną cechą sporów o dyskryminację jest odwrócony ciężar dowodu: pracownik musi jedynie uprawdopodobnić, że był traktowany mniej korzystnie ze względu na określoną cechę. Pracodawca musi następnie udowodnić, że kierował się obiektywnymi przesłankami niezwiązanymi z tą cechą. Odszkodowanie za dyskryminację wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę i nie ma górnego pułapu.

  • Dyskryminacja bezpośrednia: gorsze traktowanie z powodu danej cechy
  • Dyskryminacja pośrednia: neutralny przepis, ale gorzej dotykający daną grupę
  • Molestowanie seksualne: odrębna podstawa roszczeń

Struktura orzeczeń

167
Sąd Najwyższy
35
Sąd Okręgowy
33
Sąd Rejonowy
10
Sąd Apelacyjny

Orzeczenia(245)

SNIII PK 34/08
Wygrał pozwany
· 14 lis 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną byłego naczelnika urzędu skarbowego, który domagał się przywrócenia na stanowisko po odwołaniu przez Ministra Finansów. SN uznał, że samo odwołanie ze stanowiska…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyDyskryminacjaInne
SNII PK 79/08
Wygrał pozwany
· 4 lis 2008
Sprawa dotyczyła pozwu sędzi o ochronę dóbr osobistych przeciwko prezesowi sądu i sędziemu wizytatorowi. Powódka twierdziła, że protokół z wizytacji wydziału zawierał krzywdzące oceny jej pracy, w szc…
InneMobbingDyskryminacja
SNII PK 71/08
Wygrał pozwany
· 21 paź 2008
Sprawa dotyczyła nauczyciela akademickiego Politechniki, który twierdził, że pracodawca naruszył jego dobra osobiste i godność pracowniczą, odmawiając i opóźniając udostępnienie informacji o godzinach…
InneDyskryminacja
SNIII PK 32/08
Wygrał pozwany
· 16 paź 2008
Powódka, pielęgniarka zatrudniona na czas nieokreślony, kwestionowała przeniesienie jej z Izby Przyjęć do Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego oraz związane z tym wypowiedzenie zmieniające warunków pracy i …
Wypowiedzenie / zwolnienieInneDyskryminacja
SNII PK 27/08
Wygrał pozwany
· 18 wrz 2008
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, który po wypowiedzeniu umowy o pracę domagał się odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie oraz za dyskryminację płacową. Twierdził,…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaWynagrodzenie
SNII PK 1/08
Wygrał pozwany
· 27 sie 2008
Powódka, która dwukrotnie wygrała konkurs na stanowisko naczelnej pielęgniarki w szpitalu, domagała się odszkodowania za to, że pozwany nie zawarł z nią umowy o pracę. Sądy obu instancji uznały, że na…
DyskryminacjaInne
SNIII PK 16/08
Orzeczenie procesowe
· 15 lip 2008
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie z powództwa pracownika przeciwko Urzędowi Skarbowemu o uznanie za bezskuteczne odwołania ze stanowiska Naczelnika Urzędu Skar…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaInne
SNI PK 294/07
Orzeczenie procesowe
· 8 lip 2008
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył pracownicy NFZ, której wypowiedziano umowę o pracę z powodu częstych nieobecności, konfliktów ze …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyDyskryminacjaInne
SNII PK 292/07
Wygrał pozwany
· 4 cze 2008
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika Telewizji Polskiej S.A. o odszkodowanie za dyskryminację w zatrudnieniu, polegającą na odmowie wypłaty nagrody jubileuszowej. Pracodawca uzależniał zalicz…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNI PK 259/07
Wygrał pozwany
· 28 maj 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracownicy, która domagała się odszkodowania za naruszenie zasady równego traktowania po tym, jak pracodawca nie wypłacił jej dodatkowego świadczenia przy rozwią…
DyskryminacjaWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII PK 286/07
Wygrał pozwany
· 3 kwi 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powódek zatrudnionych jako pielęgniarki instrumentariuszki w szpitalu. Spór dotyczył wypowiedzeń zmieniających, w których pracodawca – z przyczyn organizacyjnych…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaInne
SNI PK 292/07
Wygrał pozwany
· 26 mar 2008
Powód dochodził odszkodowania za dyskryminację w zatrudnieniu, twierdząc, że regulamin wynagradzania pozwanej spółki bezprawnie uzależniał prawo do nagrody jubileuszowej od przedstawienia świadectwa p…
WynagrodzenieDyskryminacja
SNI PK 219/07
Wygrał powód
· 19 mar 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał zasądzone na rzecz powódki odszkodowanie za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę. Powódka była wieloletnią pracownicą PKP, a pracodaw…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacja
SNII PK 256/07
Częściowe uwzględnienie
· 19 lut 2008
Sprawa dotyczyła zatrudnienia powoda na wyższym stanowisku w służbie cywilnej po wygraniu konkursu na Dyrektora Biura Administracyjno-Gospodarczego Urzędu Patentowego RP. Powód twierdził, że umowa o p…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieDyskryminacjaInne
SNII PK 102/07
Wygrał pozwany
· 14 sty 2008
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, któremu pracodawca wypowiedział umowę o pracę po osiągnięciu wieku emerytalnego i nabyciu prawa do emerytury. Powód domagał się przywróc…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaPrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNII PK 116/07
Orzeczenie procesowe
· 8 sty 2008
Sprawa dotyczyła roszczenia o odszkodowanie za dyskryminację w zatrudnieniu. Powódka twierdziła, że była gorzej traktowana ze względu na płeć, wiek i stan rodzinny, co miało przejawiać się w rażąco ni…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNI UK 182/07
Orzeczenie procesowe
· 4 sty 2008
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Z. G. prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy na stanowisku dyrygenta. Ubezpieczony, urodzony w 1944 r., miał ponad 40 lat okresów składkowych i nieskładkowy…
Ubezpieczenia społeczneDyskryminacjaInne
SNII PK 38/07
Orzeczenie procesowe
· 10 paź 2007
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa pracownicy banku do nagrody jubileuszowej za 35 lat pracy. Pracodawca odmówił wypłat…
WynagrodzenieDyskryminacjaInne
SNII PK 14/07
Wygrał pozwany
· 5 paź 2007
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracowników domagających się odszkodowania za naruszenie zasady równego traktowania i zakazu dyskryminacji w zatrudnieniu. Spór dotyczył różnic w wynagrodzeniu m…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNI PK 110/07
Częściowe uwzględnienie
· 4 paź 2007
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pracownika dochodzącego m.in. wynagrodzenia za nadgodziny, świadczeń związanych z kursem bhp, dodatkowej odprawy z programu dobrowolnych odejść, wyrównania pre…
Czas pracyWynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaMobbingInne

Najczęstsze pytania

Jak działa odwrócony ciężar dowodu w sprawach o dyskryminację?
Pracownik musi uprawdopodobnić, że był traktowany mniej korzystnie ze względu na określoną chronioną cechę (np. płeć, wiek). Nie musi tego udowodnić w pełni — wystarczy, że wskaże na fakty stwarzające domniemanie dyskryminacji. Pracodawca musi wtedy wykazać, że jego decyzja była uzasadniona obiektywnymi, niedyskryminacyjnymi przesłankami.
Czy różne wynagrodzenie kobiet i mężczyzn na tych samych stanowiskach to dyskryminacja?
Tak. Zasada równego wynagrodzenia za jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości jest wprost wyrażona w art. 18³c k.p. Pracodawca może różnicować wynagrodzenie tylko na podstawie obiektywnych kryteriów związanych z pracą: doświadczenie, zakres obowiązków, efekty, staż.
Jakie odszkodowanie można uzyskać za dyskryminację?
Odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę i nie ma górnego limitu. Jego wysokość zależy od rozmiaru poniesionej szkody (rzeczywistej straty i utraconych korzyści) oraz krzywdy niematerialnej.
Czy zwolnienie z pracy kobiety w ciąży jest zawsze dyskryminacją?
Zwolnienie kobiety w ciąży jest zarazem naruszeniem zakazu dyskryminacji ze względu na płeć/macierzyństwo oraz naruszeniem szczególnej ochrony przed rozwiązaniem stosunku pracy. Pracownica może domagać się jednocześnie przywrócenia do pracy i odszkodowania na obu podstawach.
Czy zwolnienie pracownika z powodu wieku jest legalne?
Nie, jeżeli wiek jest jedyną lub główną przyczyną wypowiedzenia. Osiągnięcie wieku emerytalnego lub nabycie prawa do emerytury nie może samo w sobie stanowić uzasadnionej przyczyny wypowiedzenia. Pracodawca musi wskazać konkretne, obiektywne powody niezwiązane z wiekiem.
Czym różni się molestowanie od mobbingu?
Molestowanie (art. 18³a § 5 k.p.) to naruszenie godności pracownika, w szczególności o charakterze seksualnym, tworzące wrogie lub upokarzające środowisko pracy. Może być jednorazowe. Mobbing (art. 94³ k.p.) wymaga systematyczności i długotrwałości oraz celowego działania. Obie podstawy mogą współistnieć w jednej sprawie.

Inne kategorie prawa pracy