Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNI PK 212/07
Częściowe uwzględnienie · 4 cze 2009
Sprawa dotyczyła nauczyciela, któremu w toku postępowania dyscyplinarnego i karnego zatrzymywano część wynagrodzenia na podstawie Karty Nauczyciela. Postępowanie dyscyplinarne ostatecznie umorzono, po…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UK 72/09
Wygrał pozwany · 27 maj 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia o odsetki od niewypłaconych w terminie świadczeń rentowych oraz sposobu ich obliczania po uwzględnieniu wypłaconego zasiłku dla bezrobotnych. Sąd Apelacyjny zasądził na rze…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PK 10/09
Orzeczenie procesowe · 21 maj 2009
Sprawa dotyczyła zasądzenia na rzecz pracownika wynagrodzenia prowizyjnego od spółki. Po wyroku sądu I instancji do sprawy przystąpił akcjonariusz spółki, twierdząc, że ma interes prawny jako udziałow…
WynagrodzenieInne
SNIII UK 7/09
Wygrał pozwany · 19 maj 2009
Sprawa dotyczyła odwołania płatnika składek od decyzji ZUS, który odmówił uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego i macierzyńskiego U.C. wysokiej premii uznaniowej. Sądy obu instancji uz…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII PK 288/08
Częściowe uwzględnienie · 19 maj 2009
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego, który pełnił funkcję dyrektora szkoły i został odwołany z tego stanowiska z naruszeniem art. 38 ustawy o systemie oświaty. Sądy niższych instancji przyznały m…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 66/09
Wygrał pozwany · 19 maj 2009
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej powoda do rozpoznania. Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika przeciwko Radio O. S.A. o odprawę pieniężną i nagrodę z zysku za 2006 r. Sądy niższych ins…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI UK 351/08
Wygrał pozwany · 14 maj 2009
Sprawa dotyczyła zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego przez ubezpieczonego, który w okresie zwolnienia lekarskiego pobierał świadczenie po wypadku przy pracy, a jednocześnie wykonywał czyn…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI BP 23/08
Wygrał powód · 14 maj 2009
Sprawa dotyczyła wniosku pracownicy o wydanie zaświadczenia Europejskiego Tytułu Egzekucyjnego (ETE) dla nakazu zapłaty zasądzającego na jej rzecz wynagrodzenie za pracę. Sądy obu instancji odmówiły w…
WynagrodzenieInne
SNIII UK 5/09
Wygrał pozwany · 13 maj 2009
Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania w sporze z ZUS o podstawę wymiaru zasiłku chorobowego i macierzyńskiego. Pracodawca kwestionował decyzję ZUS, który nie uwzględnił wysokiej premii uzn…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNIII PK 9/09
Orzeczenie procesowe · 13 maj 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownicy zatrudnionej jako asystent wychowawcy („ciocia”) o wynagrodzenie za godziny nadliczbowe za okres zastępstw całodobowych za wychowawczynie („matki”) w placówce op…
Czas pracyWynagrodzenieInne
SNIII PK 2/09
Częściowe uwzględnienie · 7 maj 2009
Sprawa dotyczyła pracownika, który domagał się m.in. uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, zwrotu potrąconej premii oraz zadośćuczynienia za mobbing. Sąd Okręgowy uznał wypowiedzenie za…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieMobbing
SNII PK 95/09
Wygrał pozwany · 6 maj 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powoda, który domagał się wydania świadectwa pracy oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy po zakończeniu pełnienia funkcji członka KRRiT. Uznał, …
InneWynagrodzenie
SNII PK 285/08
Częściowe uwzględnienie · 6 maj 2009
Sprawa dotyczyła odwołanej z funkcji zastępcy prezesa zarządu spółdzielni pracownicy, z którą pracodawca równocześnie próbował rozwiązać umowę o pracę za wypowiedzeniem oraz bez wypowiedzenia z art. 5…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PK 13/09
Orzeczenie procesowe · 5 maj 2009
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika o zadośćuczynienie i rentę uzupełniającą po wypadku przy pracy z 10 kwietnia 2001 r., do którego doszło podczas wykonywania przez niego na polecenie pracodawcy pra…
BHPWynagrodzenieInne
SNI PK 11/09
Orzeczenie procesowe · 5 maj 2009
Sprawa dotyczyła pracownicy urzędu skarbowego, której po odwołaniu ze stanowiska zastępcy naczelnika pozostawiono przez pewien czas dotychczasowe, wyższe wynagrodzenie wynikające ze szczególnego tytuł…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 6/09
Orzeczenie procesowe · 5 maj 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika o 50.000 zł tytułem indywidualnego świadczenia osłonowego przewidzianego w wewnętrznym „Programie Restrukturyzacji Zatrudnienia” obowiązującym w Grupie Kapitałow…
InneWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenie
SNII PK 277/08
Orzeczenie procesowe · 28 kwi 2009
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika Ministerstwa o wyrównanie wynagrodzenia, odprawę emerytalną i nagrodę jubileuszową po powrocie z urlopu bezpłatnego udzielonego na czas pracy w służbie dyplomatycz…
WynagrodzenieInne
SNII PK 22/09
Wygrał pozwany · 28 kwi 2009
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez pozwane gimnazjum w sprawie o ustalenie istnienia stosunku pracy na podstawie mianowania, dopuszczenie do pracy i odsz…
Przywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNII UK 342/08
Wygrał pozwany · 28 kwi 2009
Sprawa dotyczyła wyrównania zasiłku chorobowego dla ubezpieczonego zatrudnionego za granicą u polskiego pracodawcy. ZUS ustalił podstawę wymiaru zasiłku na poziomie przeciętnego miesięcznego wynagrodz…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PK 213/08
Wygrał pozwany · 27 kwi 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika-kierowcy autobusu o zapłatę dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych. Powód twierdził, że w latach 2002–2005 przepracował ponad 1000 godzin nadliczbowych, jedn…
WynagrodzenieCzas pracyInne
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.