Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — 13148 orzeczeń z prawa pracy
13 148 orzeczeńPracownik wygrał: 21.5%2022–2026
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Struktura orzeczeń
8829
Sąd Apelacyjny
4098
Sąd Najwyższy
137
Sąd Okręgowy
84
Sąd Rejonowy
Orzeczenia(13 148)
SNII UZP 21/95
Wygrał pozwany · 17 lis 1995
Sprawa dotyczyła zaliczenia do okresów składkowych czasu pozostawania bez pracy po wyczerpaniu zasiłku dla bezrobotnych przy ustalaniu prawa do renty rodzinnej. Sąd Wojewódzki uznał, że cały okres bez…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 40/95
Orzeczenie procesowe · 8 lis 1995
Sprawa dotyczyła prawa do jednorazowego odszkodowania po zdarzeniu, któremu uległ pracownik w drodze do pracy. ZUS odmówił świadczenia, uznając, że nie był to wypadek w drodze do pracy. Sąd Wojewódzki…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII URN 43/95
Wygrał pozwany · 8 lis 1995
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty inwalidzkiej byłej pracownicy PKP. Wnioskodawczyni została początkowo uznana przez komisję lekarską za inwalidkę III grupy, jednak później inne komisje nie stw…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 49/95
Wygrał powód · 8 lis 1995
Sprawa dotyczyła emeryta, który po przyznaniu świadczenia utracił prawo do ekwiwalentu za deputat węglowy wypłacanego wcześniej przez pracodawcę. ZUS odmówił ponownego przeliczenia emerytury w sposób …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UZP 15/95
Wygrał pozwany · 8 lis 1995
Orzeczenie dotyczyło zasad opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez adwokata wykonującego zawód indywidualnie, który jednocześnie był nauczycielem akademickim. Sąd Najwyższy uznał, że przepi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 50/95
Wygrał pozwany · 8 lis 1995
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę inwalidy wojennego złożonego przez Weronikę S. ZUS odmówił świadczenia, a sądy obu instancji podtrzymały tę decyzję, uznając, że wprawdzie wnioskodawczyni jest inwalid…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 47/95
Orzeczenie procesowe · 19 paź 1995
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Andrzejowi K. renty inwalidzkiej związanej z pobytem w hitlerowskim obozie koncentracyjnym. ZUS i sądy obu instancji uznały, że wnioskodawca nie został zaliczony do …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 35/95
Orzeczenie procesowe · 19 paź 1995
Sprawa dotyczyła prawa do dodatku pielęgnacyjnego z tytułu inwalidztwa I grupy. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ komisja inwalidzka stwierdziła jedynie inwalidztwo II grupy. Sąd Wojewódzki, opierając…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 19/95
Częściowe uwzględnienie · 19 paź 1995
Sprawa dotyczyła wysokości jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy rolniczej. Wnioskodawca uległ wypadkowi 19 grudnia 1992 r., a po ustaleniu 25% stałego uszczerbku na zdrowiu organ re…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 17/95
Wygrał powód · 17 paź 1995
Sprawa dotyczyła osoby prowadzącej działalność gospodarczą, która wystąpiła o zasiłek chorobowy za okres niezdolności do pracy od 11 października do 24 listopada 1993 r. ZUS odmówił świadczenia, wskaz…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UR 6/95
Wygrał pozwany · 13 paź 1995
Sąd Najwyższy rozstrzygnął sprawę dotyczącą prawa do rolniczej renty inwalidzkiej. Ubezpieczony domagał się renty, twierdząc, że w trakcie podlegania ubezpieczeniu jego stan zdrowia istotnie się pogor…
Ubezpieczenia społeczne
SNII PRN 11/95
Wygrał pozwany · 13 paź 1995
Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości i utrzymał w mocy oddalenie powództwa o rentę wyrównawczą. Powód, były górnik, dochodził renty uzupełniającej związanej z pylicą krz…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII URN 39/95
Wygrał powód · 13 paź 1995
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Janinie Ż. rolniczej renty inwalidzkiej. Sąd Wojewódzki po opinii biegłych ustalił jedynie, że wnioskodawczyni spełnia warunek długotrwałej niezdolności do pracy w g…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 44/95
Wygrał pozwany · 13 paź 1995
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury Eryka H., kierownika urzędu stanu cywilnego, który twierdził, że był pracownikiem mianowanym, a nie powołanym. Od tego zależało spełnienie przesłanek do wcześniejsz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 45/95
Wygrał powód · 13 paź 1995
Sprawa dotyczyła wysokości emerytury Ireny B., która po ukończeniu 80 lat miała zrewaloryzowane świadczenie na podstawie ustawy z 14 grudnia 1990 r. Wnioskodawczyni domagała się doliczenia wcześniej n…
Ubezpieczenia społeczne
SNII URN 41/95
Wygrał powód · 4 paź 1995
Sprawa dotyczyła wniosku emeryta o podwyższenie emerytury przez zaliczenie do stażu okresu pobytu w więzieniu w latach 1949–1954 z przyczyn politycznych. ZUS odmówił, twierdząc, że brak jest zaświadcz…
Ubezpieczenia społeczne
SNII URN 28/95
Wygrał powód · 21 wrz 1995
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy. Wnioskodawca od 1972 r. pobierał rentę z III grupy inwalidów, a kolejne badania kontrolne przez wiele lat potwierdzały nieprze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 16/95
Wygrał pozwany · 14 wrz 1995
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że państwowe przedsiębiorstwo użyteczności publicznej ma obowiązek opłacania składek na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Spór dotyczył tego, czy takie przeds…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 17/95
Wygrał pozwany · 14 wrz 1995
Orzeczenie dotyczyło sposobu przeliczenia emerytury po doliczeniu okresów pracy wykonywanej przed wyzwoleniem spod okupacji hitlerowskiej, zgłoszonych po 31 grudnia 1992 r. Spór powstał na tle art. 33…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 38/95
Orzeczenie procesowe · 14 wrz 1995
Sprawa dotyczyła przeliczenia podstawy wymiaru emerytury wojskowej na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 3 ustawy z 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin. Sąd Najwy…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.