Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 413/97
Wygrał pozwany · 15 gru 1997
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury i zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresów pracy wnioskodawczyni jako sprzedawcy wody sodowej z saturatora. ZUS odmówił emerytury, uznając, że nie wykazano wym…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 409/97
Wygrał pozwany · 15 gru 1997
Sprawa dotyczyła wysokości renty rodzinnej po zmarłym mężu wnioskodawczyni. ZUS przeliczył świadczenie na podstawie zarobków wskazanych we wniosku i przyznał podwyżkę od miesiąca złożenia wniosku, a s…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 417/97
Wygrał pozwany · 15 gru 1997
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury w obniżonym wieku z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Wnioskodawca twierdził, że przez wiele lat wykonywał pracę spawacza, choć formalnie był zatrudniony jako …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 412/97
Wygrał pozwany · 15 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o emeryturę nauczycielską. Spór dotyczył tego, czy wnioskodawca spełnia warunki z art. 88 ust. 1 Karty Nauczyciela. SN wyjaśnił, że przepis ten nie wymaga osiąg…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 383/97
Wygrał pozwany · 10 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie Jana K. przeciwko ZUS o uznanie zdarzenia za wypadek w drodze z pracy do domu oraz o świadczenia z tego tytułu. Ustalono, że po zakończeniu pracy wnioskodawca u…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 394/97
Wygrał pozwany · 10 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o kombatancką rentę inwalidzką. Wnioskodawca wykazał, że był represjonowany i więziony w latach 1951–1955, a obecnie jest inwalidą I grupy, jednak sądy uznały, …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 384/97
Wygrał pozwany · 10 gru 1997
Sprawa dotyczyła sporu między płatnikiem składek a ZUS o prawidłowe ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za okres od 1 stycznia 1992 r. do 31 października 1993…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 395/97
Wygrał powód · 10 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację spółki „D.” Motor Polska, uznając, że odpowiada ona solidarnie z dotychczasowym pracodawcą za rentę uzupełniającą należną pracownikowi poszkodowanemu w wypadku przy pracy…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 392/97
Wygrał pozwany · 10 gru 1997
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Zdzisława K. twierdziła, że jej inwalidztwo II grupy powstało w okresie 18 miesięcy od ustania ubezpieczeni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 397/97
Orzeczenie procesowe · 10 gru 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sprawa dotyczyła rolnika, który po wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym domagał się renty rolniczej. Wni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 389/97
Wygrał pozwany · 9 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się zmiany protokołu powypadkowego oraz ustalenia, że jej zmarły mąż był pracownikiem Nadleśnictwa R. i że to ten zakład odpowiada za śmiertelny w…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 377/97
Wygrał powód · 9 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy ustalenie, że śmierć kierowcy-konwojenta Edwarda P. była wypadkiem przy pracy. Zmarły nocował w kabinie ciężarówki podczas podróży służbowej,…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 379/97
Wygrał pozwany · 9 gru 1997
Sprawa dotyczyła emerytury policyjnej i żądania ubezpieczonego podwyższenia świadczenia po zmianach uposażeń funkcjonariuszy czynnych. Wnioskodawca twierdził, że jego dawne stanowisko powinno być indy…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 378/97
Wygrał pozwany · 9 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację Walentyny C. od wyroku odmawiającego przyznania renty inwalidy wojennego. Ubezpieczona była deportowana do ZSRR w latach 1940–1945 i twierdziła, że jej inwalidztwo pozost…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 385/97
Wygrał pozwany · 9 gru 1997
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej i ustalenia daty powstania tzw. wstecznego inwalidztwa. Wnioskodawczyni twierdziła, że jej inwalidztwo istniało już wcześniej niż przyjęły to organy i sądy…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 111/97
Wygrał pozwany · 9 gru 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie spółdzielni na odrzucenie kasacji w sprawie dotyczącej składek na ubezpieczenie społeczne pracownicy. Spór dotyczył tego, czy sprawa o zastosowanie niewłaściwego proc…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 110/97
Orzeczenie procesowe · 9 gru 1997
Sprawa dotyczyła wniosku ubezpieczonego o przeliczenie podstawy wymiaru renty inwalidzkiej i w konsekwencji podwyższenie świadczenia z uwzględnieniem dodatkowego okresu zatrudnienia oraz zarobków. Sąd…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 372/97
Wygrał pozwany · 9 gru 1997
Sprawa dotyczyła odwołania rencisty od decyzji ZUS o potrąceniach z renty inwalidzkiej za okres pobytu w szpitalu neuropsychiatrycznym, a także za wcześniejszy okres tymczasowego aresztowania i z tytu…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 424/97
Wygrał powód · 8 gru 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o wypłatę z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby zawodowej. Powód uzyskał orzeczenie o 45% uszczerbku na zdrowiu …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 369/97
Wygrał pozwany · 1 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego Związku Spółek Wodnych w sprawie o ustalenie, że zdarzenie z 7 maja 1993 r. było wypadkiem przy pracy. Utrzymano w mocy ustalenia sądów niższych instancji, że M…
BHPUbezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.