Prawo pracy · Polska

Ubezpieczenia społeczne i ZUS — 13148 orzeczeń z prawa pracy

13 148 orzeczeńPracownik wygrał: 21.5%2022–2026

Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.

Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.

Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.

  • Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
  • Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
  • Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności

Struktura orzeczeń

8829
Sąd Apelacyjny
4098
Sąd Najwyższy
137
Sąd Okręgowy
84
Sąd Rejonowy

Orzeczenia(13 148)

SNII UZ 122/98
Wygrał pozwany
· 17 lis 1998
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Mirosławowi M. renty inwalidzkiej wypadkowej przez ZUS. Po oddaleniu odwołania i kolejnych środków zaskarżenia wnioskodawca próbował wnieść kasację wraz z wnioskiem …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 410/98
Orzeczenie procesowe
· 17 lis 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego funkcjonariusza pożarnictwa o odszkodowanie związane z chorobą zawodową. Sąd Rejonowy przekazał sprawę do rozpoznania właściwemu organowi administracyjnemu (Komendan…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 302/98
Wygrał pozwany
· 13 lis 1998
Sprawa dotyczyła skargi na bezczynność ZUS oraz żądań związanych ze składkami na ubezpieczenie społeczne, wydaniem zaświadczenia o niezaleganiu i wystąpieniem o wykreślenie hipoteki ustawowej. Sąd Naj…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 298/98
Wygrał pozwany
· 13 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się uznania zdarzenia z 5 sierpnia 1996 r. za wypadek przy pracy. Ustalono, że powód został odsunięty od wykonywania pracy z powodu podejrzenia …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 299/98
Wygrał pozwany
· 13 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonego, który domagał się zaliczenia do stażu składkowego okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w czasie nauki w technikum oddalonym o ok. 160 km od miejs…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 295/98
Orzeczenie procesowe
· 6 lis 1998
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Anna C. od 15 marca 1997 r. pozostawała w stosunku pracy z Robertem K. i w konsekwencji podlegała pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu oraz miała prawo do zasiłku po…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 121/98
Orzeczenie procesowe
· 6 lis 1998
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury pracownika spółdzielni postawionej w stan likwidacji. Sąd Najwyższy uchylił wyroki sądów niższych instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznani…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 282/98
Wygrał pozwany
· 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o odszkodowanie za uszczerbek na zdrowiu spowodowany chorobą zawodową. Powód był zatrudniony w latach 1957–1962 na stanowisku narażającym na czynniki chor…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 275/98
Wygrał powód
· 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy. Pracownik, po uzyskaniu zgody na wyjście do szpitala, wrócił do zakładu, gdzie nie było już dla niego zwykłej pracy. …
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 276/98
Wygrał pozwany
· 29 paź 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o ustalenie podlegania ubezpieczeniu społecznemu. Uznano, że Kazimierz M. nie był pracownikiem spółki cywilnej prowadzonej przez jego żonę, lecz osobą współprac…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 286/98
Wygrał pozwany
· 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła prawa rozwiedzionej żony do wojskowej renty rodzinnej po zmarłym byłym mężu. Wnioskodawczyni twierdziła, że mimo rozwodu nadal pozostawali w faktycznej wspólnocie życiowej, mieszkali …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 279/98
Wygrał pozwany
· 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła wstrzymania wypłaty rolniczej renty inwalidzkiej przez KRUS z powodu uznania, że wnioskodawca nie jest już długotrwale niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym. Sąd I instancji i Sąd…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 278/98
Wygrał pozwany
· 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła wypadku przy pracy pracownika leśnego podczas ścinki drzewa. Powód domagał się ustalenia, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy oraz że nie nastąpiło wyłącznie z jego winy. Sądy obu …
BHPUbezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 95/98
Orzeczenie procesowe
· 22 paź 1998
Sprawa dotyczyła świadczenia emerytalnego i kolejnych środków zaskarżenia wniesionych przez wnioskodawcę. Po oddaleniu odwołania od decyzji ZUS oraz odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania jako sp…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 265/98
Częściowe uwzględnienie
· 21 paź 1998
Sąd Najwyższy rozpoznawał spór między zakładem pracy a ZUS dotyczący obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne za osoby zatrudnione formalnie na podstawie umów nazwanych „umowami o dzieło…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 274/98
Wygrał powód
· 21 paź 1998
Sąd Najwyższy uwzględnił kasację Rzecznika Praw Obywatelskich wniesioną na korzyść wnioskodawcy Jana T. i zmienił wcześniejszy wyrok oraz decyzję ZUS. Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej na p…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 266/98
Wygrał pozwany
· 21 paź 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie zwalniające Krzysztofa O. z obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne za pracowników za okres po 1 stycznia 1993 r. Klu…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 269/98
Wygrał pozwany
· 21 paź 1998
Sprawa dotyczyła prawa do przedłużonego zasiłku chorobowego po ustaniu stosunku pracy. Zygmunt K. zachorował w czasie trwania zatrudnienia i pobierał zasiłek chorobowy w podstawowym okresie zasiłkowym…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 48/98
Wygrał powód
· 21 paź 1998
Sprawa dotyczyła ustalenia podstawy wymiaru renty inwalidzkiej kolejowej/pracowniczej. Wnioskodawca pobierał rentę kolejową od 1984 r., a następnie wystąpił o przeliczenie świadczenia z uwzględnieniem…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 397/98
Wygrał powód
· 20 paź 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej najpierw na zleceniu, a następnie na umowie o pracę, którą pracodawca próbował przekształcić aneksem w umowę na 3-miesięczny okres próbny, a później rozwiązał …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyCzas pracyUbezpieczenia społeczneInne

Najczęstsze pytania

W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.

Inne kategorie prawa pracy