II UZ 95/98

Orzeczenie procesowe
SN22 października 1998·
Ubezpieczenia społeczneInne
Podsumowanie AI

Sprawa dotyczyła świadczenia emerytalnego i kolejnych środków zaskarżenia wniesionych przez wnioskodawcę. Po oddaleniu odwołania od decyzji ZUS oraz odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania jako spóźnionej, wnioskodawca złożył pismo nazwane „skargą o wznowienie postępowania” od postanowienia Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny potraktował je jednak jako kasację i odrzucił, uznając, że zostało wniesione przez stronę nieuprawnioną do wniesienia kasacji. Sąd Najwyższy uznał to za błędne. Wskazał, że sama nazwa pisma i jego treść nie dawały podstaw do automatycznego uznania go za kasację. W razie wątpliwości sąd powinien wezwać stronę do sprecyzowania, czy pismo ma być traktowane jako kasacja. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i nakazał ponowne rozpoznanie sprawy przez Sąd Apelacyjny, który powinien ocenić, czy pismo rzeczywiście było skargą o wznowienie postępowania.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·Czy pismo nazwane skargą o wznowienie postępowania można bez wyjaśnień strony potraktować jako kasację.
  • ·Obowiązek sądu do wezwania strony do sprecyzowania treści pisma w razie wątpliwości co do jego charakteru.
  • ·Dopuszczalność odrzucenia kasacji wniesionej przez stronę nieuprawnioną, gdy pismo nie zostało jednoznacznie oznaczone jako kasacja.
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Postanowienie z dnia 22 października 1998 r. II UZ 95/98 Nazwanie przez stronę pisma "skargą o wznowienie postępowania" nie uzasadnia, bez dodatkowych wyjaśnień strony, potraktowania pisma jako ka- sacji i stosowania wymagania określonego w art. 393 2 § 1 KPC. Przewodniczący: SSN Teresa Romer, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar (spra- wozdawca), Stefania Szymańska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 22 października 1998 r. na posiedze- niu niejawnym sprawy z wniosku Czesława H. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w C. o wysokość świadczenia, na skutek zażalenia wnios- kodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecz- nych w Lublinie z dnia 27 lipca 1998 r. [...] p o s t a n o w i ł: u c h y l i ć zaskarżone postanowienie. U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia 30 grudnia 1995 r. organ rentowy dokonał waloryzacji emerytu- ry wnioskodawcy Czesława H. od 1 grudnia 1995 r. ustalając wysokość świadczenia na kwotę 607,53 zł. Od powyższej decyzji wnioskodawca wniósł odwołanie do Sądu Wojewódz- kiego w Lublinie, który oddalił je wyrokiem z dnia 20 grudnia 1996 r. Postanowieniem z dnia 27 lutego 1997 r. Sąd Wojewódzki odmówił sporzą- dzenia uzasadnienia wyroku, stwierdzając, że żądanie wnioskodawcy w tym przed- miocie zgłoszone zostało przed datą ogłoszenia wyroku i dlatego nie wywołuje skut- ków prawnych. 2 Na powyższe postanowienie Sądu Wojewódzkiego wnioskodawca złożył za- żalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i doręczenie wy- roku wraz z uzasadnieniem. Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 1997 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie, po- dzielając stanowisko Sądu Wojewódzkiego, oddalił zażalenie. W dniu 10 października 1997 r. Czesław H. złożył wniosek o wznowienie pos- tępowania, w którym stwierdził, że nie brał udziału w postępowaniu przed sądem i z tego względu został pozbawiony możności obrony swych praw. W skardze o wzno- wienie postępowania wnioskodawca podnosił, iż nie stawił się na rozprawę w dniu 11 grudnia 1996 r. ponieważ był chory. Postanowieniem z dnia 30 stycznia 1998 r. Sąd Wojewódzki odrzucił skargę powoda, stwierdzając, że zgodnie z art. 407 KPC skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym i termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona lub jej przedstawiciel ustawowy. Czesław H. stwierdził, że o wyroku Sądu Wojewódzkiego dowiedział się w dniu 17 lutego 1997 r., skargę o wznowienie postępowania wniósł dopiero 10 października 1997 r., dlatego też jego skarga podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 410 § 1 KPC. Na powyższe postanowienie Czesław H. złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 10 czerwca 1998 r. oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Wojewódzkiego. Od powyższego postanowienia wnioskodawca złożył, pismo nazwane skargą o wznowienie postępowania, i wniósł o jego uchylenie oraz o uchylenie orzeczeń Sądu Wojewódzkiego poprzedzających zaskarżone postanowienie. Sąd Apelacyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 27 lipca 1998 r. odrzucił kasację, nazwaną skargą, stwierdzając, że została ona wniesiona przez samą stronę, która nie zalicza się do kręgu osób wymienionych w art. 393 2 § 2 KPC i jako niedopuszczalna w rozumieniu art. 393 5 KPC podlega odrzuceniu. W zażaleniu na to postanowienie, wnioskodawca zarzucił, że - wobec nazwy i treści pisma - Sąd Ape- lacyjny nie miał podstaw do potraktowania go jako kasacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 3 Zażalenie jest uzasadnione. Postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 czerwca 1998 r. [...], oddalające zażalenie wnioskodawcy, zostało przez niego zaskarżone pismem nazwanym skargą o wznowienie postępowania. Nie było więc podstaw, by wbrew jego nazwie i treści, z urzędu traktować je jako kasację i stosować w związku z tym rygory przewidziane w art. 393 2 § 1 KPC. Rzeczą Sądu Apelacyjnego było - w przypadku wątpliwości - wez- wanie wnioskodawcy do sprecyzowania treści pisma i oświadczenie się, czy winno być potraktowane jako kasacja (art. 130 w związku z art. 393 3 i 406 KPC). Zanie- chanie tego w sytuacji, gdy w zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego od- rzucające kasację, wnioskodawca wyraźnie wskazał, że pismo jego nie było kasacją, ale skargą o wznowienie postępowania, daje podstawy do przyjęcia, że odrzucenie kasacji nie było uzasadnione. Z tych względów należało uchylić zaskarżone postanowienie i orzec jak w sentencji. W związku z tym Sąd Apelacyjny powinien rozpoznać i ocenić złożoną przez wnioskodawcę skargę o wznowienie postępowania. ========================================