Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — 13148 orzeczeń z prawa pracy
13 148 orzeczeńPracownik wygrał: 21.5%2022–2026
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Struktura orzeczeń
8829
Sąd Apelacyjny
4098
Sąd Najwyższy
137
Sąd Okręgowy
84
Sąd Rejonowy
Orzeczenia(13 148)
SNII UK 393/02
Orzeczenie procesowe · 24 mar 2003
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania w sprawie o przywrócenie renty wypadkowej. Spór dotyczył tego, czy po wydaniu ostatecznej decyzji ZUS możliwe jest ponowne ustalenie prawa do świ…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 157/02
Wygrał pozwany · 19 mar 2003
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne przez Barbarę S., która prowadziła działalność gospodarczą i jednocześnie przebywała na urlopie wychowawczym z tytułu zatrudnien…
Ubezpieczenia społeczne
SNIII UZP 1/03
Orzeczenie procesowe · 19 mar 2003
Sprawa dotyczyła relacji między decyzją ZUS a decyzją starosty w zakresie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Sąd wskazał, że w obowiązującym stanie prawnym decyzja ZUS w takiej sprawie wyprzedza …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UK 384/02
Wygrał pozwany · 5 mar 2003
Sprawa dotyczyła wypłaty renty rodzinnej wypadkowej za okres wsteczny po śmierci męża wnioskodawczyni. ZUS początkowo odmówił świadczenia wypadkowego, opierając się na protokole powypadkowym, z któreg…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 196/02
Wygrał powód · 5 mar 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo wnioskodawcy do wcześniejszej emerytury. Spór dotyczył tego, czy do 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach można zaliczyć pracę wykonyw…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 194/02
Wygrał pozwany · 5 mar 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo żony oraz małoletnich dzieci zmarłego pracownika do jednorazowego odszkodowania z tytułu śmiertelnego wypadku w drodze z pracy do domu. Ustalono, …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 178/02
Wygrał powód · 5 mar 2003
Sprawa dotyczyła prawa wdowy do jednorazowego odszkodowania po śmierci męża, który zmarł wskutek następstw choroby zawodowej (pylicy płuc). Za życia otrzymał on od byłego pracodawcy kilka odszkodowań …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 139/02
Wygrał pozwany · 18 lut 2003
Sprawa dotyczyła ponownego wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy po wcześniejszym prawomocnym wyroku odmawiającym tego świadczenia. Sąd Najwyższy uznał, że w takim postępowaniu nie można wyka…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 146/02
Wygrał powód · 18 lut 2003
Sprawa dotyczyła prawa B. Ł. do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Początkowo sąd prawomocnie przyznał jej świadczenie, opierając się na opinii biegłych, …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 51/02
Wygrał pozwany · 22 sty 2003
Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości emerytury dla potrzeb świadczenia przedemerytalnego. Wnioskodawca domagał się zaliczenia do okresów składkowych m.in. okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego w lat…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 12/02
Wygrał pozwany · 22 sty 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasacje Urzędu Miasta i Gminy w G. oraz Wojciecha M. w sprawie o ustalenie płatnika zasiłku chorobowego. Spór dotyczył pracowników pełniących funkcje z wyboru, którzy w związku z…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 176/02
Orzeczenie procesowe · 12 gru 2002
Sprawa dotyczyła powoda – byłego nauczyciela Szkoły Podstawowej, który dochodził m.in. odszkodowania za chorobę zawodową, wyższej odprawy rentowej, przywrócenia do pracy lub nawiązania stosunku pracy …
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNII UK 68/02
Wygrał powód · 28 lis 2002
Sprawa dotyczyła objęcia ubezpieczeniem społecznym rolników obywatelki Republiki Czeskiej, która od 1 stycznia 1990 r. była domownikiem w gospodarstwie rolnym i opłacała składki. Organ rentowy twierdz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 94/02
Wygrał powód · 28 lis 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy wyrok przyznający żonie oraz małoletnim dzieciom zmarłego pracownika jednorazowe odszkodowanie z tytułu śmiertelnego wypadku w drodze z pracy do dom…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 9/02
Częściowe uwzględnienie · 28 lis 2002
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury dla matki opiekującej się dzieckiem wymagającym stałej opieki na podstawie rozporządzenia z 15 maja 1989 r. Wnioskodawczyni spełniła wszystkie warunki…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 77/02
Wygrał pozwany · 28 lis 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Wnioskodawczyni była wcześniej zatrudniona na podstawie umowy o pracę, a nastę…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 8/02
Wygrał powód · 29 paź 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące prawa do zasiłku chorobowego po przejściu z ubezpieczenia rolniczego do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu prowadzenia działalności…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UK 107/02
Orzeczenie procesowe · 18 paź 2002
Sprawa dotyczyła odmowy przyjęcia kasacji w postępowaniu o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Wnioskodawczyni kwestionowała ocenę opinii biegłego ortopedy i twierdziła, że sądy powinny z urzędu usu…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 94/02
Wygrał pozwany · 9 paź 2002
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy na odrzucenie kasacji. Sprawa dotyczyła odpowiedzialności wspólnika spółki cywilnej za zaległe składki na ubezpieczenie społeczne drugiego wspólnika, a nie…
Ubezpieczenia społeczne
SNIII UZP 5/02
Wygrał powód · 27 wrz 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że sędziemu Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku w drodze do pracy lub z pracy, a świadczenie to wypłaca Zakład Ubezpiec…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.