Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNI UZ 5/09
Wygrał pozwany · 9 kwi 2009
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty w związku z działaniami wojennymi, jednak przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego nie była sama zasadność świadczenia, lecz kwestia formalna związana ze s…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 353/08
Wygrał pozwany · 9 kwi 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ubezpieczonego D.P. w sprawie o objęcie obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą. Spór dotyczył tego, czy…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 7/09
Wygrał pozwany · 9 kwi 2009
Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego od decyzji ZUS o wysokości świadczenia emerytalnego. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną, ponieważ wskazana w niej wartość przedmiotu zaskarżenia została…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UZ 1/09
Orzeczenie procesowe · 9 kwi 2009
Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania w sprawie o emeryturę górniczą przeciwko ZUS. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając, że powołane przez ubezpieczonego dokumenty nie były „nowe” w ro…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 346/08
Wygrał pozwany · 8 kwi 2009
Sprawa dotyczyła żądania wypłaty przez wdowę środków zgromadzonych na rachunku jej zmarłego męża w otwartym funduszu emerytalnym. Powódka twierdziła, że skoro nie może być członkiem OFE (jako sędzia o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 337/08
Wygrał pozwany · 7 kwi 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ubezpieczonego w sprawie o zasiłek chorobowy. Spór dotyczył tego, czy ograniczenie podstawy wymiaru zasiłku do 100% przeciętnego wynagrodzenia z art. 46 ustawy z…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNI UZP 2/09
Częściowe uwzględnienie · 7 kwi 2009
Sprawa dotyczyła prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy po śmierci męża wnioskodawczyni. Spór koncentrował się nie na samym istnieniu roszczenia, lecz na tym, które rozstrzyg…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UK 86/08
Orzeczenie procesowe · 2 kwi 2009
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Ryszard A. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w latach 1998–2002. ZUS wydał w 2004 r. decyzję stwierdzającą …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 319/08
Wygrał pozwany · 31 mar 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną J.S. w sprawie o emeryturę. Wnioskodawca domagał się przyznania emerytury z powszechnego systemu FUS, twierdząc, że może wybrać korzystniejsze świadczenie mimo p…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 264/08
Orzeczenie procesowe · 31 mar 2009
Sprawa dotyczyła odmowy dalszego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Ubezpieczony pobierał rentę inwalidzką, a następnie podjął zatrudnienie w KRUS jako specjalista. ZUS uznał go za zdolneg…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 309/08
Orzeczenie procesowe · 26 mar 2009
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy K. C. podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu zatrudnienia u B. L. po rozwiązaniu spółki cywilnej prowadzącej sklep. ZUS twierdził, że nowa umowa o pr…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 269/08
Wygrał powód · 24 mar 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ZUS i potwierdził prawo nauczycielki do emerytury nauczycielskiej. Spór dotyczył dwóch kwestii: zaliczenia pracy w gospodarstwie rolnym rodziców do wymaganego st…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UK 292/08
Wygrał pozwany · 20 mar 2009
Sprawa dotyczyła ustalenia stopy procentowej składki na ubezpieczenie wypadkowe po połączeniu spółek handlowych przez przejęcie. Spółka przejmująca twierdziła, że jako następca prawny spółki przejętej…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 4/09
Orzeczenie procesowe · 19 mar 2009
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie w sprawie dotyczącej renty socjalnej. Spór nie dotyczył meritum prawa do świadczenia, lecz formalnej skuteczności skargi kasacyjnej wniesionej przez profesjonalnego peł…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 285/08
Wygrał pozwany · 19 mar 2009
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania R. G. prawa do emerytury wojskowej. Wnioskodawca pełnił zawodową służbę wojskową przez 11 lat i twierdził, że do wymaganego 15-letniego stażu należy doliczyć okres s…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 272/08
Orzeczenie procesowe · 19 mar 2009
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności wspólniczki spółki cywilnej za zaległości składkowe spółki wobec ZUS, obejmujące składki na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i FGŚP. Sąd Okręgow…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 9/09
Orzeczenie procesowe · 19 mar 2009
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznaj…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 273/08
Orzeczenie procesowe · 12 mar 2009
Sprawa dotyczyła sporu między spółką jako płatnikiem składek a ZUS o decyzję nakazującą korektę dokumentów rozliczeniowych po zakwestionowaniu wysokości zasiłku chorobowego wypłaconego prezesowi zarzą…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 247/08
Wygrał pozwany · 11 mar 2009
Sprawa dotyczyła prawa J. P. do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Wnioskodawca miał łącznie ponad 43 lata okresów składkowych i nieskładkowych, ale po odjęciu zasadnicze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 239/08
Wygrał powód · 11 mar 2009
Sprawa dotyczyła prawa nauczycielki urlopowanej do pełnienia funkcji z wyboru w związku zawodowym do emerytury nauczycielskiej z art. 88 Karty Nauczyciela. ZUS odmówił świadczenia, a Sąd Apelacyjny uz…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.