Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNI UK 369/07
Wygrał pozwany · 8 maj 2008
Sprawa dotyczyła prawa M. G. do wcześniejszej emerytury na podstawie art. 29 w zw. z art. 46 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Ubezpieczona twierdziła, że spełnia warunki, bo ma wymagany staż i wi…
Ubezpieczenia społeczne
SNI UZP 1/08
Wygrał powód · 8 maj 2008
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że ubezpieczona pobierająca wcześniejszą emeryturę przyznaną na podstawie rozporządzenia z 26 stycznia 1990 r., która po nabyciu prawa do emerytury powszechnej z art. 27 us…
Ubezpieczenia społeczne
SNI UK 354/07
Wygrał pozwany · 8 maj 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ubezpieczonego, który domagał się wcześniejszej emerytury z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Wnioskodawca przez ponad 10 lat wykonywał pracę polerow…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 346/07
Wygrał pozwany · 8 maj 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną następcy prawnego ubezpieczonej, podtrzymując stanowisko, że sama praca lub prowadzenie gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16 lat, wykonywane przed 1 stycznia 19…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 378/07
Wygrał powód · 8 maj 2008
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa ubezpieczonego do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Ubezpieczony, z zawodu…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 356/07
Wygrał pozwany · 8 maj 2008
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. ZUS odmówił świadczenia, a sąd I instancji przyznał rentę na okres od 1 listopada 2005 r. do 31 października 2007 r. Sąd Apel…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 1/08
Wygrał pozwany · 7 maj 2008
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że spadkobiercy płatnika składek odpowiadają za zaległe składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy, a także za związane z nimi odsetki i inne należności publi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 2/08
Częściowe uwzględnienie · 7 maj 2008
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że świadczenie rentowe, którego prawo zostało ustalone wyrokiem sądu i wypłacone dopiero po uprawomocnieniu się tego wyroku, podlega rozliczeniu według art. 104 ustawy emer…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PZ 6/08
Wygrał pozwany · 6 maj 2008
Sprawa dotyczyła powództwa o ustalenie wysokości wynagrodzenia z lat 1967–1977, w szczególności uwzględnienia premii, aby przeliczyć podstawę wymiaru emerytury i uzyskać wyższe świadczenie. Sąd Najwyż…
InneUbezpieczenia społeczne
SNI UK 359/07
Orzeczenie procesowe · 6 maj 2008
Sprawa dotyczyła prawa górnika do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową (niedosłuchem). Sąd Apelacyjny oddalił odwołanie, uznając, że choć ubezpieczony nie może pracować po…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 362/07
Wygrał pozwany · 6 maj 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ubezpieczonej, która domagała się wcześniejszej emerytury jako osoba opiekująca się dzieckiem wymagającym stałej opieki. Spór dotyczył wykładni § 1 ust. 1 rozpor…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI BU 12/07
Wygrał powód · 25 kwi 2008
Sprawa dotyczyła byłego kombatanta, któremu ZUS wypłacał świadczenia kombatanckie dopiero od 1 kwietnia 2005 r., mimo że wniosek o przywrócenie uprawnień złożył już 25 stycznia 1998 r. Sąd Okręgowy od…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PK 245/07
Wygrał powód · 25 kwi 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał zasądzenie odszkodowania na rzecz byłego pracownika. Spór dotyczył błędnego zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu (Rp-7) wystawioneg…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI UK 398/07
Orzeczenie procesowe · 25 kwi 2008
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonego J.K. w sprawie o wcześniejszą emeryturę, odmówił jednak przyjęcia jej do rozpoznania. Spór dotyczył odmowy przez ZUS prawa do wcześniejszej emer…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 235/07
Wygrał pozwany · 24 kwi 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ZUS i potwierdził prawo małoletniego dziecka do renty rodzinnej po zmarłej matce. Spór dotyczył tego, czy zmarła musiała spełniać warunek pięcioletniego okresu s…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UK 262/07
Wygrał pozwany · 24 kwi 2008
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury nauczycielskiej na podstawie Karty Nauczyciela. Wnioskodawca, były komendant OHP, domagał się zaliczenia okresów pracy na stanowiskach kierowniczych w…
Ubezpieczenia społecznePrzywrócenie do pracyInne
SNII UK 269/07
Orzeczenie procesowe · 24 kwi 2008
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę dotyczącą zwrotu nienależnie pobranej renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową. Ubezpieczony poinformował ZUS już 13 stycznia 2003 r., że kontyn…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UK 245/07
Orzeczenie procesowe · 24 kwi 2008
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył podlegania Marka R. ubezpieczeniu społecznemu rolników po rozpoczęciu przez niego działalności …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 249/07
Orzeczenie procesowe · 24 kwi 2008
Sprawa dotyczyła prawa do renty rodzinnej po zmarłym mężu, którego ZUS uznał za niespełniającego warunków do renty z tytułu niezdolności do pracy. Sądy niższych instancji przyjęły restrykcyjną wykładn…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UK 128/07
Wygrał pozwany · 23 kwi 2008
Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników przez Dariusza S., współwłaściciela gospodarstwa rolnego, który po zakończeniu zawodowej służby wojskowej od 1 lutego 2006 r. miał ustalo…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.