Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — 13148 orzeczeń z prawa pracy
13 148 orzeczeńPracownik wygrał: 21.5%2022–2026
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Struktura orzeczeń
8829
Sąd Apelacyjny
4098
Sąd Najwyższy
137
Sąd Okręgowy
84
Sąd Rejonowy
Orzeczenia(13 148)
SNII UKN 215/97
Orzeczenie procesowe · 4 wrz 1997
Sprawa dotyczyła żołnierza zawodowego, który domagał się jednorazowego odszkodowania za trwały uszczerbek na zdrowiu (niedosłuch) pozostający w związku ze służbą wojskową. Sądy niższych instancji różn…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 91/97
Orzeczenie procesowe · 30 sie 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający odwołanie rolnika od decyzji KRUS odmawiającej jednorazowego odszkodowania za wypadek przy pracy w gospodarstwie rolnym. Poszkodowany spadł z drzewa podczas zryw…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 205/97
Wygrał pozwany · 28 sie 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonego, który domagał się jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku w drodze z pracy do domu. Uznał, że zdarzenie z 15 lipca 1995 r. nie było wypadkiem w drodz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 206/97
Częściowe uwzględnienie · 28 sie 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że sądy niższych instancji błędnie zakwalifikowały okres deportacji wnioskodawczyni do ZSRR wyłączni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 254/97
Wygrał pozwany · 28 sie 1997
Sprawa dotyczyła odmowy waloryzacji emerytury górniczej za IV kwartał 1995 r. ZUS odmówił świadczenia, powołując się na przepisy zmienione ustawą z 29 września 1995 r., które ograniczały waloryzację w…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 55/97
Wygrał powód · 27 sie 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie w sprawie o przyznanie prawa do wojskowej renty inwalidzkiej. Spór dotyczył tego, czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w kasacji powoduje jej niedopuszc…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 166/97
Wygrał pozwany · 7 sie 1997
Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości emerytury Jerzego Z. z tytułu zatrudnienia za granicą. Wnioskodawca kwestionował sposób ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, twierdząc, ż…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 241/97
Wygrał powód · 7 sie 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o wcześniejszą emeryturę dla osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. ZUS odmówił świadczenia, a sądy niższych instancji uznały, że prawo do wcz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 83/97
Wygrał pozwany · 7 sie 1997
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej Krystyny F. ZUS odmówił świadczenia, uznając, że wnioskodawczyni nie wykazała wymaganego 5-letniego okresu zatrudnienia w odpowiednim dziesięcioleciu. W od…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 53/97
Wygrał pozwany · 6 sie 1997
Sprawa dotyczyła odrzucenia kasacji wniesionej przez ubezpieczonego w sprawie o emeryturę przeciwko ZUS. Sąd Apelacyjny uznał, że kasacja została złożona po terminie, ponieważ miesięczny termin do jej…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 52/97
Wygrał powód · 6 sie 1997
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury górniczej Marii K. oraz sporu z ZUS o zaliczenie określonych okresów zatrudnienia do pracy górniczej przeliczanej wskaźnikiem 1,4. ZUS odmówił takiego przeliczenia,…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 191/97
Orzeczenie procesowe · 30 lip 1997
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej wojennej („obozowej”) dla Feliksa W.-G., który twierdził, że jego inwalidztwo pozostaje w związku z pobytem w obozie Jegolsk-Borowicze w ZSRR w latach 1944…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 201/97
Orzeczenie procesowe · 30 lip 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyroki sądów niższych instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że parafialna działalność katechetyczna wykonywana przez katechetę w wymiarze co najmniej po…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 111/97
Wygrał pozwany · 30 lip 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację Zdzisława S. w sprawie o wysokość emerytury. Ustalono, że wnioskodawca był pracownikiem Izby Skarbowej w Warszawie, a nie likwidowanego Krajowego Związku Spółdzielni Mebl…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 202/97
Wygrał pozwany · 30 lip 1997
Sprawa dotyczyła prawa Barbary S. do wcześniejszej emerytury przewidzianej dla pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opieki. ZUS odmówił świadczenia, wskazując m.in. na brak wymagan…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 188/97
Wygrał pozwany · 25 lip 1997
Sprawa dotyczyła prawa do renty rodzinnej po inwalidzie wojennym. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ ustalono, że zmarły ojciec wnioskodawczyni nie był inwalidą wojennym ani wojskowym, lecz ewentualnie…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 112/97
Orzeczenie procesowe · 25 lip 1997
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty inwalidzkiej Leonardowi M. ZUS i sąd I instancji uznały, że choć wnioskodawca ma wymagany staż ubezpieczeniowy, to jego inwalidztwo II grupy powstało dopiero w…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 186/97
Wygrał powód · 25 lip 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że w postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia dowodowe z § 20 rozporządzenia z 7 lutego 1983…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 47/97
Orzeczenie procesowe · 24 lip 1997
Sprawa dotyczyła sporu między Lasami Państwowymi – Nadleśnictwem a ZUS o to, czy przy obliczaniu składek na ubezpieczenie społeczne wozaków wykonujących zwózkę drewna w ramach umowy zlecenia podstawę …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UZ 46/97
Wygrał pozwany · 24 lip 1997
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne od nagród z zysku wypłaconych członkom rolniczej spółdzielni produkcyjnej. Sąd Wojewódzki i Sąd Apelacyjny uznały, że wypłaty te…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.