Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNI UK 117/12
Orzeczenie procesowe · 22 sie 2012
Sprawa dotyczyła prawa J. T. do emerytury górniczej. ZUS odmówił świadczenia, uznając, że ubezpieczony nie wykazał wymaganego 25-letniego stażu pracy górniczej i równorzędnej, ponieważ nie zaliczono m…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 130/12
Wygrał pozwany · 22 sie 2012
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ubezpieczonego, który domagał się zaliczenia do stażu pracy w szczególnych warunkach okresu nauki zawodu w latach 1966–1969 oraz uznania prawa do wcześniejszej e…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UK 337/11
Wygrał pozwany · 21 sie 2012
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania P. K. renty z tytułu niezdolności do pracy przez ZUS. Organ rentowy oparł decyzję na orzeczeniach lekarza orzecznika ZUS, a ubezpieczony nie wniósł od nich sprzeciwu…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 33/12
Wygrał pozwany · 21 sie 2012
Sprawa dotyczyła odmowy ZUS wydania zaświadczenia E 101 potwierdzającego podleganie pracownika D.O. polskiemu ustawodawstwu w zakresie ubezpieczeń społecznych podczas pracy we Francji. Pracownik był w…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 96/12
Orzeczenie procesowe · 3 sie 2012
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu nienależnie pobranej renty rodzinnej przez ubezpieczonego, który po ukończeniu 16 lat wielokrotnie zapisywał się do szkół policealnych, ale faktycznie nie podejmował …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 146/12
Orzeczenie procesowe · 3 sie 2012
Sprawa dotyczyła odwołania spółki od decyzji ZUS ustalającej podstawę wymiaru składek od świadczeń urlopowych wypłacanych pracownikom. Spółka, zatrudniająca ponad 20 osób, nie tworzyła zakładowego fun…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI UK 66/12
Wygrał pozwany · 3 sie 2012
Sprawa dotyczyła odmowy dalszego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Ubezpieczony M.S. pobierał rentę inwalidzką od 1994 r. po wypadku komunikacyjnym, jednak po latach ZUS wszczął weryfikac…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 31/12
Wygrał pozwany · 2 sie 2012
Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniom społecznym przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą, która jednocześnie wykonywała umowę zlecenia. ZUS uznał, że w lutym 2008 r. wnioskoda…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 16/12
Częściowe uwzględnienie · 2 sie 2012
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. ZUS odmówił świadczenia, uznając, że wnioskodawca nie wykazał 15 lat takiej pracy. Spór koncentrował się na o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UZ 81/12
Wygrał powód · 27 lip 2012
Sprawa dotyczyła prawa do renty socjalnej, ale przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego była wyłącznie prawidłowość odrzucenia zażalenia wniesionego przez pełnomocnika z urzędu. Sąd Apelacyjny uzn…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 52/12
Orzeczenie procesowe · 26 lip 2012
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty socjalnej przez ZUS. Sąd Okręgowy uznał, że ubezpieczony jest całkowicie niezdolny do pracy, ale nie spełnia warunku czasowego z art. 61 ustawy emerytalnej, st…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 27/12
Wygrał pozwany · 26 lip 2012
Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy o pracę nakładczą zawartej między P.S. a spółką „L.”. Sąd Okręgowy uznał, że umowa była rzeczywiście wykonywana i stwierdził podleg…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 335/11
Wygrał powód · 25 lip 2012
Sprawa dotyczyła wyrównania emerytury ubezpieczonego, któremu ZUS w 2004 r. przyznał emeryturę, ale do obliczenia części socjalnej zastosował nieaktualną, zaniżoną kwotę bazową. Sądy niższych instancj…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UK 333/11
Wygrał powód · 25 lip 2012
Sprawa dotyczyła odwołania spółki od decyzji ZUS w przedmiocie podwyższenia składki na ubezpieczenie wypadkowe. Po wniesieniu odwołania ZUS wydał kolejną decyzję, którą uchylił wcześniejszą decyzję, a…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 70/12
Orzeczenie procesowe · 25 lip 2012
Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniom społecznym osób wykonujących czynności na rzecz ośrodka szkolenia kierowców. Wnioskodawca zaskarżył wyrok oddalający jego odwołanie, twierdząc, że łączące st…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 336/11
Wygrał pozwany · 19 lip 2012
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Z.S. renty z tytułu niezdolności do pracy. ZUS uznał, że ubezpieczony jest zdolny do pracy, a sądy obu instancji podzieliły tę ocenę, opierając się na opiniach biegł…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 69/12
Częściowe uwzględnienie · 18 lip 2012
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy kierowcy samochodu ciężarowego. ZUS odmówił świadczenia, powołując się na art. 21 ust. 1 usta…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 90/12
Wygrał pozwany · 18 lip 2012
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy nauczyciele II Społecznego Liceum Ogólnokształcącego w O. wykonywali pracę na podstawie umów o pracę, czy też umów cywilnoprawnych (zlecenia/dzieła), a w konsekwencji c…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UK 134/11
Wygrał pozwany · 13 lip 2012
Sprawa dotyczyła prawa małoletnich dzieci do renty rodzinnej po zmarłej matce J. S. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ w chwili śmierci matka nie miała prawa do emerytury ani renty i – zdaniem organu o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UK 136/11
Wygrał pozwany · 13 lip 2012
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania P. O. renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, który spowodował praktyczną jednooczność. Ubezpieczony twierdził, że po urazie nie może …
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.