Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — pracownik wygrał (1523 orzeczeń)
1523 orzeczeńPracownik wygrał: 100%2011–2025
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Struktura orzeczeń
1014
Sąd Apelacyjny
481
Sąd Najwyższy
19
Sąd Okręgowy
9
Sąd Rejonowy
Orzeczenia(1523)
SNI PKN 117/98
Wygrał powód · 14 maj 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i utrzymał zasądzenie na rzecz syndyka masy upadłości kwoty na pokrycie niezaspokojonych roszczeń pracowniczych upadłego p…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 35/98
Wygrał powód · 5 maj 1998
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku w drodze do pracy. ZUS i sądy niższych instancji uznały, że roszczenie uległo przedawnieniu, przyjmując, iż bieg 3-letniego …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 11/98
Wygrał powód · 23 kwi 1998
Sprawa dotyczyła wypadku w drodze z pracy do domu, któremu uległ Piotr M. po wyjściu z tramwaju i wejściu na przejście dla pieszych przy czerwonym świetle. ZUS odmówił świadczeń, twierdząc, że wypadek…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 531/97
Wygrał powód · 24 mar 1998
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury górniczej i kwalifikacji pracy wykonywanej przez wnioskodawcę zatrudnionego w przedsiębiorstwie montażowym, ale oddelegowanego do pracy na odkrywkach kopalń węgla b…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 555/97
Wygrał powód · 10 mar 1998
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej dla osoby prowadzącej działalność gospodarczą. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ w chwili wydania decyzji wnioskodawczyni nie miała wymaganego 5-letniego o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 521/97
Wygrał powód · 18 lut 1998
Sprawa dotyczyła prawa Krzysztofa R. do renty rodzinnej po zmarłym ojcu za okres odbywania nowicjatu w Zakonie Franciszkanów. Wnioskodawca odbywał nowicjat przed ukończeniem 25 lat. ZUS twierdził, że …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 525/97
Wygrał powód · 18 lut 1998
Sąd Najwyższy uznał, że pracownica zatrudniona na podstawie umowy o pracę w spółce cywilnej nie traci statusu pracownika i nie staje się automatycznie osobą współpracującą tylko dlatego, że zawarła ma…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 483/97
Wygrał powód · 28 sty 1998
Sąd Najwyższy uznał, że zdarzenie z 9 listopada 1992 r., w którym pracownik kopalni potknął się i upadł podczas ucieczki z miejsca pracy wywołanej obiektywnie nieuzasadnionym przestrachem, stanowiło w…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 444/97
Wygrał powód · 20 sty 1998
Sprawa dotyczyła prawa Wiktora K. do renty inwalidy wojennego. Wnioskodawca służył w armii niemieckiej podczas II wojny światowej i w 1949 r. stwierdzono u niego 42% utraty zdolności zarobkowej. Otrzy…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 486/97
Wygrał powód · 19 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o prac…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 408/97
Wygrał powód · 16 gru 1997
Sprawa dotyczyła emerytki mieszkającej w Kanadzie, której ZUS przyznał emeryturę, ale zawiesił jej wypłatę z powodu pobytu za granicą. Sąd Apelacyjny uchylił zawieszenie, a ZUS wniósł kasację, twierdz…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 395/97
Wygrał powód · 10 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację spółki „D.” Motor Polska, uznając, że odpowiada ona solidarnie z dotychczasowym pracodawcą za rentę uzupełniającą należną pracownikowi poszkodowanemu w wypadku przy pracy…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 377/97
Wygrał powód · 9 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy ustalenie, że śmierć kierowcy-konwojenta Edwarda P. była wypadkiem przy pracy. Zmarły nocował w kabinie ciężarówki podczas podróży służbowej,…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNI PKN 424/97
Wygrał powód · 8 gru 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o wypłatę z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby zawodowej. Powód uzyskał orzeczenie o 45% uszczerbku na zdrowiu …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 291/97
Wygrał powód · 29 paź 1997
Sprawa dotyczyła żądania zwiększenia jednorazowego odszkodowania za uszczerbek na zdrowiu pozostający w związku z wypadkiem podczas czynnej służby wojskowej. Organ wojskowy odmówił, powołując się na 1…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 232/97
Wygrał powód · 11 wrz 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy stanowisko, że Piotr G. był zatrudniony w ramach stosunku pracy, a nie wyłącznie na podstawie umowy zlecenia. Spór dotyczył prawa do jednorazowego o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 224/97
Wygrał powód · 9 wrz 1997
Sprawa dotyczyła prawa Marii K. do renty rodzinnej po zmarłym mężu. Sądy niższych instancji odmówiły świadczenia, uznając, że w chwili śmierci męża ani w ciągu 5 lat od tego zdarzenia wnioskodawczyni …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 55/97
Wygrał powód · 27 sie 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie w sprawie o przyznanie prawa do wojskowej renty inwalidzkiej. Spór dotyczył tego, czy brak wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia w kasacji powoduje jej niedopuszc…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 241/97
Wygrał powód · 7 sie 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o wcześniejszą emeryturę dla osoby sprawującej opiekę nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. ZUS odmówił świadczenia, a sądy niższych instancji uznały, że prawo do wcz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 52/97
Wygrał powód · 6 sie 1997
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury górniczej Marii K. oraz sporu z ZUS o zaliczenie określonych okresów zatrudnienia do pracy górniczej przeliczanej wskaźnikiem 1,4. ZUS odmówił takiego przeliczenia,…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.