Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UK 34/09
Wygrał pozwany · 30 wrz 2009
Sprawa dotyczyła prawa do zasiłku chorobowego po ustaniu stosunku pracy oraz sposobu ustalenia podstawy wymiaru tego świadczenia. Wnioskodawczyni była zatrudniona na stanowisku dyrektora banku, a stos…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI UK 122/09
Orzeczenie procesowe · 29 wrz 2009
Sprawa dotyczyła ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne pracownika zatrudnionego przez polskiego pracodawcę przy pracy w Niemczech. Sąd Najwyższy uznał, że przy ustalaniu podsta…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UK 19/09
Wygrał pozwany · 24 wrz 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ubezpieczonego, który domagał się ustalenia emerytury na zasadach „zwykłych” z art. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz zaliczenia do stażu okresów prac…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UK 32/09
Wygrał pozwany · 23 wrz 2009
Sprawa dotyczyła odmowy zwrotu świadczenia emerytalnego za lata 1998–2004. Ubezpieczona pobierała emeryturę, a następnie na własny wniosek z 3 lutego 1998 r. zawiesiła jej wypłatę z powodu prowadzenia…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 4/09
Częściowe uwzględnienie · 17 wrz 2009
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył objęcia R. M. ubezpieczeniami społecznymi z tytułu umowy o pracę zawartej z Biurem Rachunkowym …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 7/09
Wygrał pozwany · 17 wrz 2009
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Wnioskodawca, były monter-spawacz, powoływał się na schorzenia kręgosłupa i wzroku. Lekarz orzecznik, komisja lekarska ZUS oraz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 11/09
Wygrał pozwany · 17 wrz 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną cudzoziemca, uznając, że jako jedyny wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w spornym okresie. Kluczowe było to, że…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 105/09
Wygrał pozwany · 16 wrz 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną ZUS i potwierdził, że śmiertelny wypadek komunikacyjny pracownika Nadleśnictwa, zatrudnionego w zadaniowym czasie pracy, był wypadkiem przy pracy. Kluczowe było …
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNI PK 79/09
Wygrał pozwany · 16 wrz 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powódki, która domagała się uznania zgonu jej męża za wypadek przy pracy. Ustalono, że E. M., zatrudniony jako elektromonter pod ziemią, zmarł w czasie pracy na …
InneUbezpieczenia społeczneBHP
SNI UK 121/09
Wygrał pozwany · 16 wrz 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną spółdzielni, uznając, że bony towarowe wydawane wszystkim pracownikom w jednakowej wartości nie miały charakteru socjalnego, mimo że finansowano je ze środków za…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI UK 109/09
Wygrał pozwany · 16 wrz 2009
Sprawa dotyczyła odwołania Stanisławy M. od decyzji KRUS, która ponownie ustaliła, że podlegała ubezpieczeniu społecznemu rolników w określonych okresach, a jednocześnie obciążyła ją i męża obowiązkie…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 416/08
Orzeczenie procesowe · 15 wrz 2009
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności gminy za zaległości składkowe zlikwidowanej szkoły podstawowej działającej jako samorządowa jednostka budżetowa. ZUS uznał, że Gmina D. odpowiada za długi po szkole …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 419/08
Wygrał pozwany · 15 wrz 2009
Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy zlecenia zawartej między osobami prowadzącymi własną działalność gospodarczą. ZUS uznał, że umowy zlecenia były pozorne i służyły j…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UK 29/09
Wygrał pozwany · 3 wrz 2009
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy rolniczka prowadząca jednocześnie działalność gospodarczą i wykonująca umowę zlecenia nadal podlega ubezpieczeniu społecznemu rolników. KRUS stwierdził ustanie tego ube…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 30/09
Wygrał pozwany · 2 wrz 2009
Sprawa dotyczyła ustalenia kapitału początkowego Krystyny P. przez ZUS. Organ rentowy nie uwzględnił okresu pracy w Czechosłowacji od 10 października 1975 r. do 1 lipca 1979 r., argumentując, że w prz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 7/09
Wygrał powód · 2 wrz 2009
Sprawa dotyczyła prawa do zasiłku chorobowego osoby prowadzącej działalność gospodarczą, która po wyczerpaniu 182-dniowego okresu zasiłkowego miała kolejne okresy niezdolności do pracy z powodu tej sa…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UZP 6/09
Wygrał pozwany · 2 wrz 2009
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że jeżeli pracownik wykonuje pracę na podstawie umowy o dzieło zawartej z osobą trzecią, ale praca ta jest faktycznie wykonywana na rzecz jego pracodawcy, to dla celów ubez…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 5/09
Wygrał pozwany · 2 wrz 2009
Sprawa dotyczyła zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresu pełnienia funkcji duchownego przed 1 lipca 1989 r. na potrzeby emerytury z art. 27 ustawy o emeryturach i rentach. Sąd Okręgowy przyznał e…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 404/08
Wygrał pozwany · 27 sie 2009
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury i zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresów czasowego pozostawania bez pracy sprzed 15 listopada 1991 r. Sąd Najwyższy uznał, że art. 6 ust. 2 pkt 6 ustawy emer…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 396/08
Orzeczenie procesowe · 27 sie 2009
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach przez marynarza zatrudnionego za pośrednictwem polskiej agencji u zagranicznych armatorów. Sąd Apelacyjny zali…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.