Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — pracownik wygrał (1523 orzeczeń)
1523 orzeczeńPracownik wygrał: 100%2011–2025
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Struktura orzeczeń
1014
Sąd Apelacyjny
481
Sąd Najwyższy
19
Sąd Okręgowy
9
Sąd Rejonowy
Orzeczenia(1523)
SNII UKN 313/00
Wygrał powód · 6 kwi 2001
Sprawa dotyczyła prawa do renty uczniowskiej dla małoletniej uczennicy szkoły ponadpodstawowej, u której całkowita niezdolność do pracy powstała przed rozpoczęciem nauki. ZUS odmówił świadczenia, twie…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 333/00
Wygrał powód · 29 mar 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanych i utrzymał w mocy wyrok ustalający, że powoda łączył z pozwanymi stosunek pracy w okresie od 1 listopada 1997 r. do 21 stycznia 1999 r., oraz zasądzający odszko…
InneWypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 225/00
Wygrał powód · 26 lut 2001
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy samobójcza śmierć pracownika statku rybackiego Andrzeja K. stanowiła wypadek przy pracy, a w konsekwencji czy jego małoletniej córce przysługuje jednorazowe odszkodowan…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 141/00
Wygrał powód · 17 sty 2001
Sprawa dotyczyła dopuszczalności kasacji w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację Eugeniusza S. jako niedopuszczalną, uznając, że wartość przedmiotu zaskarżeni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 176/00
Wygrał powód · 12 sty 2001
Sąd Najwyższy uznał, że wypadek drogowy, któremu uległ rolnik odwożący mechanika po naprawie kombajnu używanego w gospodarstwie, może stanowić wypadek przy pracy rolniczej. Podkreślono, że art. 11 ust…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 177/00
Wygrał powód · 12 sty 2001
Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór o objęcie ubezpieczeniem społecznym Ryszarda K., który został skierowany do pracy za granicą przez jednostkę kierującą (Morską Agencję „G.”). ZUS odmówił uznania ubezpi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 155/00
Wygrał powód · 19 gru 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo wnioskodawczyni do emerytury. Spór dotyczył zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców wykonywanej po uko…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 149/00
Wygrał powód · 15 gru 2000
Sprawa dotyczyła rozliczenia składek na ubezpieczenia społeczne związanych z nabyciem zlikwidowanych Zakładów Mięsnych. Nabywca przedsiębiorstwa wpłacał do ZUS kwoty na poczet zaległych składek poprze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 107/00
Wygrał powód · 1 gru 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy ustalenie, że zgon pracownika Jerzego J. wskutek ostrego zawału serca był wypadkiem przy pracy. Uznano, że przez kilka tygodni poprzedzającyc…
BHPCzas pracyUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 227/00
Wygrał powód · 1 gru 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał korzystne dla ubezpieczonej rozstrzygnięcie. Spór dotyczył tego, czy Józefa S. może być uznana za repatriantkę w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. e ustawy rew…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 90/00
Wygrał powód · 30 lis 2000
Sprawa dotyczyła prawa małoletniego Pawła P. do renty rodzinnej po dziadku, który był jego rodzicem zastępczym. ZUS odmówił świadczenia, a sądy I i II instancji początkowo podzieliły to stanowisko, uz…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 60/00
Wygrał powód · 22 lis 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. ZUS odmówił świadczenia, uznając, że wnioskodawca jest zdolny do pracy. Sądy obu instancji ustaliły jednak, że mężczyzna ma o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 62/00
Wygrał powód · 22 lis 2000
Sprawa dotyczyła roszczenia wdowy o jednorazowe odszkodowanie po śmierci męża, który zmarł wskutek choroby zawodowej (krzemicy płuc) nabytej podczas wieloletniej pracy w państwowym przedsiębiorstwie. …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 61/00
Wygrał powód · 22 lis 2000
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. ZUS uznał, że Beata C. pobrała nienależne świadczenia po uchyleniu przez Sąd Najwyższy wcześniejszego wyroku zasądza…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 53/00
Wygrał powód · 17 lis 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo ubezpieczonego do zasiłku chorobowego za sporny okres. Spór dotyczył tego, czy brak zaświadczenia lekarskiego na formularzu MZ L-4 pozbawia prawa …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNII UKN 1/00
Wygrał powód · 3 paź 2000
Sąd Najwyższy uznał, że Spółdzielnia nie ma obowiązku zwrotu do ZUS kwoty wypłaconej Marianowi J. emerytury. Kluczowe było to, że pracodawca przekazał organowi rentowemu prawdziwe dokumenty: zaświadcz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 739/99
Wygrał powód · 3 paź 2000
Sprawa dotyczyła zwrotu renty rodzinnej wypłaconej studentowi w okresach urlopu dziekańskiego. ZUS uznał, że w czasie urlopu dziekańskiego wnioskodawca przerwał naukę, mógł podjąć pracę, a więc pobran…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 745/99
Wygrał powód · 27 wrz 2000
Sprawa dotyczyła nauczyciela, któremu ZUS odmówił renty z tytułu choroby zawodowej, argumentując m.in., że skoro ma już prawo do emerytury, to choroba zawodowa nie może stanowić podstawy do uznania ni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 699/99
Wygrał powód · 6 wrz 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty rodzinnej po ukończeniu studiów wyższych i podjęciu studiów doktoranckich. ZUS odmówił dalszej wypłaty świadczenia, a sądy I i II instancji uznały, że studia doktoranck…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 693/99
Wygrał powód · 6 wrz 2000
Sąd Najwyższy uznał, że zmiana przepisów z 1996 r. dotyczących rent z tytułu niezdolności do pracy nie dawała podstaw do ponownej weryfikacji świadczenia, które wcześniej zostało przyznane i wypłacane…
Ubezpieczenia społeczne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.