Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — pracownik wygrał (1523 orzeczeń)
1523 orzeczeńPracownik wygrał: 100%2011–2025
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Struktura orzeczeń
1014
Sąd Apelacyjny
481
Sąd Najwyższy
19
Sąd Okręgowy
9
Sąd Rejonowy
Orzeczenia(1523)
SNII UK 101/03
Wygrał powód · 7 paź 2003
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o ustalenie, że zdarzenie z 9 maja 1996 r. było wypadkiem przy pracy. Sąd drugiej instancji oddalił powództwo, uznając, że po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 kwiet…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UK 79/03
Wygrał powód · 7 paź 2003
Sprawa dotyczyła wstrzymania przez ZUS wypłaty renty z tytułu niezdolności do pracy po uznaniu wnioskodawcy za zdolnego do pracy. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, ale Sąd Apelacyjny zmienił rozstrzygni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 403/02
Wygrał powód · 20 sie 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy wyrok przyznający wnioskodawcy rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Ustalono, że Piotr S. po pracy jako górnik pod ziemią przeszedł prze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 7/03
Wygrał powód · 30 lip 2003
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że szczególne zasady waloryzacji świadczeń z art. 90 ustawy o emeryturach i rentach z FUS mają zastosowanie także do dodatku kombatanckiego przyznawanego na podstawie ustaw…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 36/03
Wygrał powód · 17 lip 2003
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy przeciwko ZUS. Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy, a następnie odrzucił jako spóźniony jego wniosek o doręczenie wyroku z uzas…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 196/02
Wygrał powód · 5 mar 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo wnioskodawcy do wcześniejszej emerytury. Spór dotyczył tego, czy do 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach można zaliczyć pracę wykonyw…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 178/02
Wygrał powód · 5 mar 2003
Sprawa dotyczyła prawa wdowy do jednorazowego odszkodowania po śmierci męża, który zmarł wskutek następstw choroby zawodowej (pylicy płuc). Za życia otrzymał on od byłego pracodawcy kilka odszkodowań …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 146/02
Wygrał powód · 18 lut 2003
Sprawa dotyczyła prawa B. Ł. do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Początkowo sąd prawomocnie przyznał jej świadczenie, opierając się na opinii biegłych, …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 68/02
Wygrał powód · 28 lis 2002
Sprawa dotyczyła objęcia ubezpieczeniem społecznym rolników obywatelki Republiki Czeskiej, która od 1 stycznia 1990 r. była domownikiem w gospodarstwie rolnym i opłacała składki. Organ rentowy twierdz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 94/02
Wygrał powód · 28 lis 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy wyrok przyznający żonie oraz małoletnim dzieciom zmarłego pracownika jednorazowe odszkodowanie z tytułu śmiertelnego wypadku w drodze z pracy do dom…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 8/02
Wygrał powód · 29 paź 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące prawa do zasiłku chorobowego po przejściu z ubezpieczenia rolniczego do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu prowadzenia działalności…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 581/01
Wygrał powód · 27 wrz 2002
Sprawa dotyczyła wypłaty emerytury wojskowej za 1999 r., wcześniej zawieszonej z powodu osiągania przez wnioskodawcę dochodów przekraczających ustawowy próg. Sąd Okręgowy, a następnie Sąd Apelacyjny u…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 6/02
Wygrał powód · 27 wrz 2002
Sprawa dotyczyła pytania, czy sędzia, który ukończył 65 lat po 1 stycznia 1999 r. i nadal pozostawał w stosunku służbowym, mógł nabyć prawo do emerytury z FUS na podstawie art. 27 ustawy o emeryturach…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 5/02
Wygrał powód · 27 wrz 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że sędziemu Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku w drodze do pracy lub z pracy, a świadczenie to wypłaca Zakład Ubezpiec…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 429/01
Wygrał powód · 11 lip 2002
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne od nauczycielskiego dodatku mieszkaniowego przewidzianego w art. 54 ust. 3 Karty Nauczyciela. ZUS i sądy niższych instancji uzna…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 443/01
Wygrał powód · 12 cze 2002
Sprawa dotyczyła prawa wdowy do renty rodzinnej po zmarłym mężu, byłym żołnierzu zawodowym. Organy emerytalne oraz sądy niższych instancji odmówiły świadczenia, uznając, że w chwili śmierci męża małżo…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 419/01
Wygrał powód · 12 cze 2002
Sprawa dotyczyła emerytury wojskowej Andrzeja J. i zawieszenia prawa do świadczenia z powodu osiągnięcia w 1999 r. dochodu przekraczającego ustawowy limit. Organy rentowe oraz sądy niższych instancji …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII UZP 3/02
Wygrał powód · 28 maj 2002
Sprawa dotyczyła ubezpieczonej, która musiała samodzielnie kupić endoprotezę stawu biodrowego, ponieważ szpital uzależnił wykonanie zabiegu od jej indywidualnego nabycia. Regionalna Kasa Chorych odmów…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNIII PZP 8/02
Wygrał powód · 8 maj 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że brak uzyskania przez dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy informacji od podmiotów reprezentujących niewypłacalnego pracodawcę, wymaganych w trybie rozporządzenia dotyczą…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 30/01
Wygrał powód · 7 lut 2002
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Organ rentowy odmówił świadczenia, uznając, że ubezpieczona nie wykazała 20-letniego stażu, p…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.