Pozwem z dnia 29 grudnia 2023 r. (data nadania pisma w placówce pocztowej k. 48v) skierowanym przeciwko Sądowi Rejonowemu w Piasecznie powódka L. T. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego: 1) kwoty 7.332 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie tytułem wynagrodzenia za rok 2021; 2) kwoty 17.981 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie tytułem wynagrodzenia za rok 2022; 3) kwoty 653 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 marca 2021 r. do dnia zapłaty tytułem dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2020; 4) kwoty 623 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 marca 2022 r. do dnia zapłaty tytułem dodatkowego wynagrodzenia rocznego za rok 2021. Powódka wniosła również o zwrot kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty (pozew k. 4-19, pismo k. 55-57).
Nakazem zapłaty z dnia 13 marca 2024 r. wydanym w postępowaniu upominawczym Sąd uwzględnił żądanie pozwu (nakaz zapłaty k. 74-75).
Sprzeciwem z dnia 8 kwietnia 2024 r. (data nadania pisma w placówce pocztowej k.103) Sąd Rejonowy w Piasecznie, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, zaskarżył w/w nakaz zapłaty w całości wnosząc o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powódki zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Pozwany nie zakwestionował matematycznych obliczeń powódki, natomiast wskazał, że odsetki ustawowe liczone od dodatkowego wynagrodzenia rocznego za 2021 r. powinny być naliczane najwcześniej od 1 kwietnia 2022 r. Pozwany podniósł również, że niezasadne jest domaganie się przez powódkę zasądzenia dodatkowego wynagrodzenia rocznego za 2020 r., ponieważ wynagrodzenie sędziów nie podlegało obniżeniu w 2020 r. (sprzeciw od nakazu zapłaty k. 92-100v).
W piśmie procesowym z 17 lipca 2024 r. (data nadania pisma w placówce pocztowej k.115v) powódka wskazała, że wnosi o zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od dodatkowego wynagrodzenia rocznego za 2021 r. naliczanych od 1 kwietnia 2022 r. (pismo k. 111-114v).
Sąd ustalił, co następuje:
L. T. jest sędzią Sądu Rejonowego w Piasecznie od 1 stycznia 2008 r. (zaświadczenie k. 20).
L. T. przysługiwało wynagrodzenie zasadnicze w stawce piątej sędziego Sądu Rejonowego przy zastosowaniu mnożnika 2,5 (paski wynagrodzeń k. 22-47).
Powódce przysługiwał również dodatek funkcyjny z zastosowaniem mnożnika 0,3 i dodatek za długoletnią pracę w wysokości 20% wynagrodzenia zasadniczego (bezsporne).
U pozwanego wynagrodzenie za pracę jest wypłacane raz w miesiącu w terminie do 29 – go dnia każdego miesiąca z dołu. Jeżeli dzień ten jest wolny od pracy, wypłata odbywa się w poprzedzającym dniu roboczym (zarządzenie k. 58-72).
Przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2019 r. wyniosło 4 839,24 zł.
(komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 sierpnia 2019 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2019 r. (M.P. z 2019 r. poz. 742)
Przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2020 r. wyniosło 5 024,48 zł.
(komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 sierpnia 2020 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2020 r. (M.P. z 2020 r. poz. 711)
Przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2021 r. wyniosło 5 504,52 zł.
(komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 sierpnia 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2021 r. (M.P. z 2021 r. poz. 730).
Przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2022 r. wyniosło (...),25 zł. (komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 sierpnia 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2022 r.).
Miesięczne wynagrodzenie brutto L. T., obliczone według zasad ustalania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wynosiło 23.119,28 złotych brutto (zaświadczenie k. 40).
Sąd dokonał ustaleń faktycznych na podstawie wyżej wskazanych dokumentów oraz kopii dokumentów, których wiarygodności ani zgodności z oryginałem nie kwestionowała żadna ze stron postępowania, a podstaw ku temu nie znalazł z urzędu także Sąd.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo L. T. zasługiwało na uwzględnienie w przeważającej części.
Na podstawie art. 148 1 § 1 k.p.c. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, ponieważ po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów, Sąd uznał - mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych - że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne.
Zasady ustalania wynagrodzeń sędziów sądów powszechnych, zostały uregulowane w art. 91-91a w zw. z art. 100 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (tj. Dz. U. z 2020 r. poz. 365 z późn. zm.). Wysokość wynagrodzenia sędziów, zajmujących równorzędne stanowiska sędziowskie, różnicuje staż pracy lub pełnione funkcje (art. 91 § 1 u.s.p.). § 1c art. 91 cyt. ustawy stanowi, że podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w danym roku stanowi przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale roku poprzedniego, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 53), z zastrzeżeniem § 1d. Stosownie do § 1d cytowanego przepisu, jeżeli przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w § lc, jest niższe od przeciętnego wynagrodzenia ogłoszonego za drugi kwartał roku poprzedzającego – przyjmuje się podstawę ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego w dotychczasowej wysokości. Z kolei art. 91 § 2 u.s.p. stanowi, że wynagrodzenie zasadnicze sędziego określa się w stawkach, których wysokość ustala się z zastosowaniem mnożników podstawy ustalenia wynagrodzenia zasadniczego, o której mowa w § lc. Stawki wynagrodzenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach sędziowskich oraz mnożniki, służące do ustalenia wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziów w poszczególnych stawkach, określa załącznik do ustawy.
W roku 2020, ustawodawca w epizodycznej regulacji – ustawie z 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 (Dz. U. z 2020 r. poz. 2400), zmodyfikował ustrojowy schemat kształtowania wynagrodzenia sędziego, określając (art. 8), że podstawę jego wyliczenia stanowić będzie przeciętne miesięczne wynagrodzenie z II kwartału roku 2019 ogłaszane w trybie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Analogiczne rozwiązanie – stanowiące odstępstwo od uzależnienia wysokości wynagrodzenia sędziego od przeciętnego wynagrodzenia za II kwartał roku poprzedniego – powielono w ustawie z 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022 (Dz. U. z 2022 r. poz. 2445). W kolejnym roku, ustawodawca zdecydował się powiązać wysokość wynagrodzenia sędziego z kwotą 5.444,42 zł, wprost określoną w art. 8 ustawy z 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023. Sąd pierwszej instancji nadmienił również, że w wypadku zastosowania przepisów ustrojowych, pobory ustalano by w korelacji z kwotą 6.156,25 (przeciętne miesięczne wynagrodzenia w II kwartale 2022 r.). Z powyższego wynika, że w trzech kolejnych latach wprowadzono istotne i to niekorzystne z punktu widzenia zatrudnionego sędziego, odstępstwa w zakresie kształtowania jego wynagrodzenia. Jednocześnie ustawodawca nie dokonał zmian w ustawie ustrojowej, w tym formalnie nie zawiesił i nie uchylił żadnego z zawartych w niej przepisów. Oczywistym jest, iż w sytuacji wątpliwości dotyczącej mocy obowiązującej przepisów o sprzecznej treści, zawartych w aktach prawnych wydanych w różnym czasie i w wypadku, gdy przepisy późniejsze nie uchylają wcześniejszych, należy przyznać prymat przepisowi późniejszemu (lex posteriori derogat legi priori) – uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 1993 r., I PZP 12/03 nie publ, wyrok z dnia 12 kwietnia 1994 r., I (...) 12/94, OSNAPiUS 1994/4/61, z dnia 21 czerwca 1994 r., I (...) 38/94, OSNAPiUS 1994/10/162). Nie oznacza to jednakże, iż sąd pozbawiony jest prawa do oceny, czy "nowe" regulacje pozostają w zgodności z normami rangi konstytucyjnej.