Sąd Najwyższy rozważał, czy postanowienie umowy sprzedaży akcji zawartej między Skarbem Państwa a Grupą Kapitałową S.A., przewidujące, że kupujący „spowoduje”, aby spółka podwyższyła wynagrodzenia pracowników, stanowi podstawę indywidualnych roszczeń pracowników o podwyżkę. Uznał, że nie jest to porozumienie płacowe w rozumieniu ustawy o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzania, ponieważ strony umowy nie były podmiotami uprawnionymi do zawarcia takiego porozumienia. Sąd zbadał też możliwość zastosowania art. 393 k.c. o umowie na rzecz osoby trzeciej, stosowanego odpowiednio przez art. 300 k.p., ale stwierdził, że treść postanowienia nie zawierała bezpośredniego zobowiązania do spełnienia świadczenia na rzecz każdego pracownika. Zapis o tym, że kupujący ma „spowodować” podwyższenie wynagrodzeń, nie oznaczał przyrzeczenia wypłaty podwyżki pracownikom. W konsekwencji brak było podstawy prawnej do uwzględnienia roszczeń powodów o zwiększenie wynagrodzeń.
Kluczowe kwestie prawne:
·czy postanowienie umowy sprzedaży akcji może stanowić porozumienie płacowe dające pracownikom roszczenie o podwyżkę wynagrodzenia
·czy zapis umowny należy kwalifikować jako umowę na rzecz osoby trzeciej z art. 393 k.c. stosowanego przez art. 300 k.p.
·czy sformułowanie „spowoduje, aby spółka podwyższyła” tworzy bezpośrednie zobowiązanie wobec pracowników
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
postanowienie o charakterze finansowym powodujące podwyższenie globalnego
funduszu wynagrodzeń Firmy D. Postanowienie to obciążało [...] Spółkę Kapitałową,
jednakże podziału tej podwyżki dla poszczególnych pracowników dokonywała Spółka
D., jako pracodawca.
Słusznie więc zauważył Sąd Wojewódzki, że art. 5 ust. 4 pkt c umowy zawartej
miedzy Skarbem Państwa i [...] Grupą Kapitałową S.A. nie jest porozumieniem pła-
cowym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. o zasadach two-
rzenia zakładowych systemów wynagradzania (jednolity tekst: Dz. U. 1990 r., Nr 69,
poz. 407 ze zm.), stronami tej umowy nie były też podmioty wymienione w art. 6 ust. 2
tej ustawy.
W uchwale z dnia 24 listopada 1993 r., I PZP 46/93 (OSNCP 1994 z. 6 poz. 131)
Sąd Najwyższy rozstrzygając zagadnienie prawne, dotyczące skuteczności ewen-
tualnych roszczeń pracowników wyprowadzonych z porozumienia, które również nie
miało normatywnego charakteru porozumienia płacowego stwierdził, że wobec braku w
tym przedmiocie regulacji w zakresie prawa pracy, należy sięgnąć, poprzez art. 300 KP,
do uregulowań kodeksu cywilnego, stosując je odpowiednio.
Względem pracowników, którzy nie byli stroną takiego porozumienia, powinno
być ono ocenione, jako umowa na rzecz osoby trzeciej (art. 393 KC).
Także w obecnie rozpoznawanym zagadnieniu prawnym rozważenia wymaga,
czy źródłem indywidualnych roszczeń powodów o podwyższenie wynagrodzenia jest
postanowienie umowne na ich rzecz.
Pozostaje zatem do oceny charakter prawny omawianego postanowienia umowy
z dnia 14 lipca 1994 r. w relacji do pracowników,- którzy nie byli stroną tej umowy - na
podstawie art. 393 KC stosowanego, poprzez art. 300 KP. Art. 393 § 1 KC stanowi, że
jeżeli w umowie zastrzeżono, że dłużnik spełni świadczenie na rzecz osoby trzeciej,
osoba ta w braku odmiennego postanowienia umowy, może żądać spełnienia
zastrzeżonego świadczenia bezpośrednio od dłużnika. Przepis ten miałby zastosowanie
wówczas, gdyby w omawianej umowie zastrzeżono, że kupujący akcje D. spełni
świadczenie na rzecz osoby trzeciej, to jest na rzecz każdego pracownika osobno
zobowiązując się do podwyższenia o 30% wynagrodzenie każdego pracownika. Tylko
takie zobowiązanie dawałoby pracownikom prawo do żądania spełnienia określonego w
umowie świadczenia [...] Grupy Kapitałowej S.A., wprost od niej .
Postanowienie umowne zawarte w art. 5 pkt 4c nie zawiera jednakże takiego
zobowiązania na rzecz osoby trzeciej. Przekonuje o tym treść tego postanowienia i
użyte w nim sformułowanie "kupujący spowoduje, aby Spółka podwyższyła...", co nie
jest równoznaczne i za takie nie można uznać, że kupujący akcje zobowiązał się wobec
każdego pracownika do wypłaty wynagrodzenia zwiększonego o 30%. Potwierdza to
również przewidziana kara umowna na rzecz sprzedającego akcje.
Gdyby przy zawieraniu omawianej umowy zamiarem stron było posłużenie się w
niej konstrukcją z art. 393 KC i zawarcie zastrzeżenia świadczenia na rzecz osoby
trzeciej, to sankcją za niewykonanie takiego zobowiązania nie byłaby kara umowna na
rzecz Skarbu Państwa, jako strony umowy, ale na rzecz pracowników, to jest osób
trzecich w relacji do stron umowy.
Reasumując należy przyjąć, że skoro omawiana umowa sprzedaży akcji D.,
zawarta między Skarbem Państwa i [...] Grupą Kapitałową S.A., nie jest porozumieniem
płacowym, dającym pracownikom D. podstawę prawną dla roszczeń o podwyższenie
wynagrodzeń, a także w umowie tej nie zostały określone świadczenia na rzecz osoby
trzeciej, brak jest zatem podstawy prawnej do uwzględnienia żądań powodów o
zwiększenie ich wynagrodzeń za pracę.
Wątpliwości Sądu Wojewódzkiego wymagały rozstrzygnięcia i dokonania roz-
ważań w kontekście art. 393 KC Natomiast argument, że sprawa nie jest jednostkowa i
dotyczy większej liczby pracowników, nie powinien stanowić jedynego uzasadnienia dla
przedstawienia Sądowi Najwyższemu sprawy w trybie art. 391 KPC.
Biorąc pod uwagę powyższe przesłanki podjęto uchwałę, jak w sentencji.
========================================