I PRN 5/95

Orzeczenie procesowe
SN4 kwietnia 1995·
Przywrócenie do pracyInne
Podsumowanie AI

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego, który odrzucił rewizję powódki jako spóźnioną. Spór dotyczył przywrócenia do pracy, ale rozstrzygnięcie SN koncentrowało się na kwestii procesowej: powódka w terminie 4 dni od ogłoszenia wyroku złożyła pismo nazwane „odwołaniem”, zawierające oznaczenie zaskarżonego wyroku, zarzuty, ich uzasadnienie oraz wniosek o zmianę wyroku. Sąd Rejonowy błędnie potraktował to pismo jako wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia, a następnie uznał późniejszą rewizję za wniesioną po terminie. SN wskazał, że strona ma wybór: albo żąda uzasadnienia i wnosi rewizję po doręczeniu wyroku z uzasadnieniem, albo składa rewizję bez żądania uzasadnienia w terminie 21 dni od ogłoszenia wyroku. Mylne oznaczenie pisma nie może pozbawiać go skuteczności, jeśli spełnia wymagania rewizji. W konsekwencji SN uznał, że pismo z 2 listopada 1994 r. należało potraktować jako skuteczną, terminową rewizję i nadać jej dalszy bieg.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·mylne oznaczenie pisma procesowego a obowiązek nadania mu właściwego biegu
  • ·termin do wniesienia rewizji w sprawie pracowniczej po ogłoszeniu wyroku
  • ·zakaz dowolnego przekształcania przez sąd pisma strony w wniosek o uzasadnienie wyroku
  • ·ochrona prawa do dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Postanowienie z dnia 4 kwietnia 1995 r. I PRN 5/95 Mylne oznaczenie pisma procesowego stanowiącego rewizję i inne oczy- wiste jego niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania mu biegu i roz- poznania we właściwym trybie jako rewizji, jeżeli pismo to zawierało oznaczenie zaskarżonego wyroku, przytoczenie podstaw rewizji i ich uzasadnienie oraz wniosek o jego zmianę (art. 130 § 1 w związku z art. 370 k.p.c.). Przewodniczący SSN: Maria Mańkowska, Sędziowie SN: Józef Iwulski (spra- wozdawca), Walerian Sanetra Sąd Najwyższy, przy udziale prokuratora Jana Szewczyka, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 1995 r. sprawy z powództwa Anny S. przeciwko Przedsiębiorstwu Han- dlowo-Usługowemu "K." Spółce z o.o. w E. o przywrócenie do pracy, na skutek rewizji nadzwyczajnej Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego [...] od postanowienia Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Ełku z dnia 24 listopada 1994 r. [...] p o s t a n o w i ł: u c h y l i ć zaskarżone postanowienie U z a s a d n i e n i e Powódka Anna S. wniosła o przywrócenie jej do pracy w Przedsiębiorstwie Usługowo-Handlowym "K." Spółka z o.o. w E. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Ełku wyrokiem z dnia 28 października 1994 r., [...], oddalił powództwo. W dniu 2 listopada 1994 r. powódka złożyła w Sądzie Rejonowym pismo, za- tytułowane "odwołanie", adresowane do Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubez- pieczeń Społecznych w Białymstoku. W piśmie tym powódka zakwestionowała wyrok z dnia 28 października 1994 r., zarzucając mu niewyjaśnienie wszystkich istotnych oko- liczności sprawy oraz sprzeczność ustaleń z zebranym materiałem dowodowym. Sąd Rejonowy potraktował to pismo jako wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie go powódce, co też nastąpiło w dniu 10 listopada 1994 r. W dniu 21 listopada 1994 r. powódka przesłała za pośrednictwem Sądu Rejono- wego rewizję od wyroku z dnia 28 października 1994 r., którą Sąd, postanowieniem z dnia 24 listopada 1994 r. odrzucił, jako złożoną po terminie. Sąd Rejonowy w uzasadnieniu tego postanowienia stwierdził, że doręczenie wyroku wraz z uzasadnie- niem wskutek błędnego potraktowania pisma strony jako wniosku w tym przedmiocie, nie wpływa na bieg terminu do złożenia rewizji. Termin ten, zdaniem Sądu Rejonowego, biegnie w takiej sytuacji od daty, w której upłynął termin do żądania doręczenia uzasadnienia (art. 371 § 2 k.p.c.). Wobec tego Sąd Rejonowy uznał rewizję za złożoną po terminie, tj. po upływie 21 dni od daty publikacji wyroku. Postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 24 listopada 1994 r. uprawomocniło się. Rewizję nadzwyczajną od tego postanowienia wniósł Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, który zarzucił mu rażące naruszenie przepisów art. 371 i 369 pkt 5 k.p.c. oraz zasady dwuinstancyjności postępowania sądowego. Zdaniem Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego powódka zaskarżyła wyrok Sądu Rejonowego, oddalający jej powództwo, już w dacie złożenia pierwszego pisma skierowanego do sądu drugiej instancji, co nastąpiło dnia 2 listopada 1994 r., a więc w cztery dni od ogłoszenia wyroku. Rewizji tej Sąd Rejonowy nie nadał biegu. Błędna ocena Sądu Rejonowego, iż rewizja powódki jest wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia, a następnie "wycofanie" się przez ten Sąd z owej interpretacji, doprowadziło do ograniczenia możności obrony przez powódkę jej praw. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 367 k.p.c. od wyroków sądu pierwszej instancji przysługuje rewi- zja. Rewizję wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok, w terminie dwutygod- niowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem (art. 371 § 1 k.p.c.). Sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku strona może żądać w terminie tygodniowym od dnia ogłoszenia wyroku (art. 328 § 1 k.p.c.). Jeżeli jednak strona nie żądała uzasadnienia wyroku w terminie tygodniowym od ogłoszenia sentencji, termin do wniesienia rewizji biegnie od dnia, w którym upłynął termin do żądania uzasadnienia (art. 371 § 2 k.p.c.). Sąd pierwszej instancji sporządza wówczas uzasadnienie wyroku, lecz nie doręcza go stronie (art. 328 § 1 in fine k.p.c.). Z przepisów tych wynika, że strona dążąca do złożenia rewizji może wybrać jeden z dwóch sposobów postępowania. Może w terminie siedmiu dni od ogłoszenia wyroku zażądać sporządzenia i doręczenia jej uzasadnienia wyroku. Wówczas termin do złożenia rewizji wynosi dwa tygodnie od doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem. Strona może jednak zrezygnować z żądania doręczenia jej uzasadnienia wyroku i w terminie 21 dni od ogłoszenia jego sentencji złożyć rewizję. Sąd pierwszej instancji sporządza wówczas uzasadnienie zaskarżonego wyroku, lecz nie doręcza go stronie. Wybór jednego z tych sposobów zaskarżenia wyroku należy do strony i nie może być przez sąd pierwszej instancji modyfikowany. W szczególności, jeżeli strona w terminie 21 dni od ogłoszenia wyroku złoży rewizję, to sąd pierwszej instancji nie może potraktować jej jako wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Zgodnie z art. 130 § 1 zdanie drugie k.p.c. mylne oznaczenie pisma procesowe- go lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go we właściwym trybie. Biorąc także to pod uwagę, należy uznać, że pismo powódki z dnia 2 listopada 1994 r. spełniło warunki wymagane dla rewizji. Zawierało ono bowiem oznaczenie zaskarżonego wyroku, przytoczenie podstaw rewizji i ich uzasadnienie oraz wniosek o zmianę wyroku (art. 370 k.p.c.). Pismu temu należało więc nadać bieg jako rewizji, złożonej w terminie z art. 371 § 2 k.p.c., bez żądania sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku. Sąd Rejonowy rażąco naruszając powołane przepisy, potraktował to pismo jako wniosek o doręczenie uzasadnienia wyroku, a następnie błędnie odrzucił rewizję powódki uznając, że stanowi ją pismo z dnia 21 listopada 1994 r. Skutkuje to uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej i uchylenie zaskarżonego pos- tanowienia jako wydanego z rażącym naruszeniem wskazanych wyżej przepisów (art. 422 § 1 k.p.c.). W tej sytuacji, rzeczą Sądu Rejonowego będzie nadanie dalszego biegu rewizji powódki, złożonej pismem z dnia 2 listopada 1994 r. ========================================