III UK 81/09

Wygrał pozwany
SN4 lutego 2010·
Ubezpieczenia społeczneInne
Podsumowanie AI

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie o emeryturę przeciwko ZUS. Spór dotyczył tego, czy do stażu pracy w szczególnych warunkach można zaliczyć okres urlopu wychowawczego na podstawie art. 32 ust. 1a pkt 1 ustawy emerytalnej, który pozwala uwzględniać okresy niewykonywania pracy, za które pracownik otrzymał przed 14 listopada 1991 r. wynagrodzenie lub świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. SN uznał, że przepis ten nie obejmuje urlopu wychowawczego, ponieważ w tym czasie nie wykonywano pracy w szczególnych warunkach, a sam urlop nie był okresem równoważnym ze świadczeniem pracy. Podkreślono też, że wcześniejsza emerytura ma charakter wyjątkowego przywileju i przepisy o jej nabyciu należy interpretować ściśle. W konsekwencji skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·czy okres urlopu wychowawczego można zaliczyć do pracy w szczególnych warunkach przy ustalaniu prawa do wcześniejszej emerytury
  • ·wykładnia art. 32 ust. 1a pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS
  • ·czy podleganie ubezpieczeniu społecznemu na urlopie wychowawczym jest równoznaczne z pobieraniem świadczeń chorobowych lub macierzyńskich
  • ·zasada ścisłej interpretacji przepisów o wcześniejszej emeryturze
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2009 r., Sąd Apelacyjny oddalił apelację U. H. (wnioskodawczyni) od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 24 marca 2009 r., w sprawie przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o emeryturę. Wnioskodawczyni zaskarżyła wyrok Sądu Apelacyjne w całości skarga kasacyjną, zarzucając błędną wykładnię art. 32 ust. 1a pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 39, poz. 353 ze zm.). Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wnioskodawczyni podniosła, że konieczne jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy art. 32 ust. 1a pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zgodnie z którym przy ustalaniu okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze uwzględnia się okresy nie wykonywania pracy, za które pracownik otrzymał przed dniem 14 listopada 1991 r. wynagrodzenie lub 2 świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, ma zastosowanie do osób przebywających w tym czasie na urlopach wychowawczych? Sąd Najwyższy zważył co następuje: Skarga kasacyjna wnioskodawczyni nie kwalifikowała się do przyjęcia celem merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, ze względu na charakter omawianego świadczenia, jakim jest emerytura w wieku obniżonym (wcześniejsza emerytura), przepisy dotyczące warunków nabycia prawa do tego świadczenia należy wykładać ściśle (uchwała SN z dnia 29 września 2005 r. II UZP 10/05, OSNP z 2006, Nr 1-2, poz. 21). Uprawnienie do wcześniejszej emerytury jest swoistym przywilejem przysługującym osobom, które przez określony czas wykonywały pracę w tzw. szczególnych warunkach lub charakterze. Niewątpliwie w okresie przebywania na urlopie wychowawczym praca taka nie jest wykonywana. Ponadto, w okresie, w którym wnioskodawczyni korzystała z urlopu wychowawczego przyjęty był pogląd, że z istoty urlopu wychowawczego wynika, że „w tym okresie następuje zawieszenie podstawowych praw i obowiązków stron wynikających ze stosunku pracy, jeżeli przepis wyraźnie nie stanowi inaczej. Okres ten bowiem nie jest - co do zasady - okresem prawnie równoważnym ze świadczeniem pracy. Toteż pracownica w okresie urlopu wychowawczego nie (…) zachowuje prawa do wynagrodzenia za pracę…” (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 1987 r. I PR 30/87, OSNC z 1988 r., Nr 12, poz. 181). W okresie przebywania na urlopie wychowawczym nie przysługiwały również świadczenia, o których mowa w art. 32 ust. 1a pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Pełnomocnik wnioskodawczyni błędnie utożsamia fakt podlegania ubezpieczeniu społecznemu w okresie przebywania na urlopie wychowawczym z pobieraniem świadczeń z tytułu macierzyństwa lub choroby. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.