Sąd Najwyższy oddalił zażalenie w sprawie dotyczącej wysokości świadczenia z KRUS. Spór nie dotyczył meritum świadczenia, lecz kwestii procesowej: odrzucenia skargi kasacyjnej jako wniesionej po terminie oraz odmowy przywrócenia terminu. SN uznał, że skarga kasacyjna została złożona po upływie ustawowego terminu z art. 3985 § 1 k.p.c., a wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Nie uznano za wystarczające argumentów o braku pisemnego pełnomocnictwa, ponieważ jest to brak formalny możliwy do uzupełnienia po wniesieniu pisma. SN wskazał też, że samo zaświadczenie lekarskie pełnomocnika nie dowodziło niemożności dokonania czynności w terminie, zwłaszcza że wniosek o przywrócenie terminu nie zawierał wyjaśnień, czy skarga była przygotowana wcześniej i czy podjęto działania zabezpieczające dochowanie terminu. Ostatecznie SN potwierdził prawidłowość odrzucenia skargi kasacyjnej.
Kluczowe kwestie prawne:
·przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej
·ocena braku winy w uchybieniu terminowi procesowemu
·skutki braku pisemnego pełnomocnictwa dla skargi kasacyjnej
·znaczenie choroby pełnomocnika dla dochowania terminu
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2011 r. Sąd Apelacyjny - Sąd Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych, w sprawie z wniosku W. J. przeciwko Kasie Rolniczego
Ubezpieczenia Społecznego, przy udziale zainteresowanej J. J., o wysokość
świadczenia, na skutek skargi kasacyjnej i wniosku o przywrócenie terminu do
wniesienia skargi kasacyjnej wnioskodawcy W. J. od wyroku tego Sądu z dnia 18
kwietnia 2011 r., postanowił oddalić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia
skargi kasacyjnej i odrzucić skargę kasacyjną.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że orzeczenie Sądu drugiej
instancji wraz z uzasadnieniem zostało doręczone pełnomocnikowi W. J. w dniu 20
maja 2011 r., natomiast sama skarga kasacyjna została złożona w dniu 22 lipca
2
2011 roku. Dlatego też, przedmiotową skargę kasacyjną należy uznać za
spóźnioną w świetle art. 3985
k.p.c.
Podniesiono także, że skarżący nie wykazał, iż skarga kasacyjna została
złożona w niniejszej sprawie po upływie terminu bez winy skarżącego.
Okolicznością wyłączającą winę skarżącego w nieterminowym złożeniu skargi
kasacyjnej nie może być wskazywana przez pełnomocnika skarżącego okoliczność,
iż nie mógł on w wymaganym terminie uzyskać pełnomocnictwa od skarżącego.
Przedłożenie pełnomocnictwa do sporządzenia skargi kasacyjnej - jako warunek
formalny skargi kasacyjnej - mogło być uzupełnione w toku postępowania
sądowego.
Sąd wskazał ponadto, że okolicznością uzasadniającą uwzględnienie
przedmiotowego wniosku nie mógł być również pobyt pełnomocnika skarżącego w
domu w związku ze zgłaszanymi schorzeniami. Zgodnie z utrwaloną linią
orzeczniczą Sądu Najwyższego w takiej sytuacji profesjonalny pełnomocnik
powinien udzielić pełnomocnictwa substytucyjnego innemu pełnomocnikowi w celu
zapewnienia ochrony praw swojego klienta w postaci terminowego złożenia skargi
kasacyjnej.
Pełnomocnik wnioskodawcy wniósł zażalenie na to postanowienie, wnosząc
o jego uchylenie.
W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że „złożenie przez pełnomocnika
skargi kasacyjnej z 2-dniowym opóźnieniem nastąpiło bez jego zawinienia, gdyż
jest to usprawiedliwione jego chorobą uniemożliwiającą wychodzenie z domu i w
tym czasie nie mógł udzielić pełnomocnictwa innemu pełnomocnikowi gdyż
prowadzi kancelarią radcy prawnego osobiście i w kancelarii nie są zatrudnieni inni
prawnicy, którym mógłby udzielić substytucji do złożenia skargi kasacyjnej”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie jest nieuzasadnione. Trafnie przyjął Sąd drugiej instancji, że
pełnomocnik skarżącego nie wykazał, iż przekroczenie terminu do wniesienia
skargi kasacyjnej (art. 3985
§ 1 k.p.c.) nastąpiło bez jego winy. Podzielić należy
pogląd, że niedołączenie pisemnego pełnomocnictwa do skargi kasacyjnej stanowi
3
brak formalny tego pisma procesowego, który można uzupełnić po jej wniesieniu –
na wezwanie przewodniczącego. Stąd też trudności z uzyskaniem potwierdzenia
pełnomocnictwa na piśmie od strony nie usprawiedliwiają uchybienia terminu do
wniesienia skargi kasacyjnej.
Jeśli zaś chodzi o „chorobę uniemożliwiającą wychodzenie z domu”, która
wedle skarżącego usprawiedliwia niedochowanie terminu, to zauważyć należy, że z
zaświadczenia lekarskiego z dnia 15 lipca 2011 r. wynika, że pełnomocnik
ubezpieczonego „w dniach 15 - 22.07.2011 powinien pozostać w domu z powodu:
1. Nadciśnienia tętniczego, 2. Infekcji wirusowej”. Nie potwierdza ono natomiast
samo w sobie niemożności dochowania - z uwagi na chorobę - upływającego z
dniem 20 lipca 2011 r. terminu do sporządzenia i wniesienia skargi (którego bieg
rozpoczął się 20 maja 2011 r.). Uchybienie terminu byłoby w tym przypadku
usprawiedliwione, gdyby do dnia 14 lipca 2011 r. skarga nie została sporządzona
bądź została sporządzona, ale pełnomocnik ubezpieczonego nie mógł skorzystać z
pomocy innych osób w nadaniu jej w urzędzie pocztowym. Warunkiem bowiem
uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności
procesowej jest wykazanie przez stronę, że pomimo całej swej staranności nie
mogła czynności dokonać w terminie, a więc, że zachodziła niezależna od niej
przeszkoda. Inaczej rzecz ujmując, przy tej ocenie należy brać pod rozwagę nie
tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie,
lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań
mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98, Lex, nr 50679). Rzecz
jednak w tym, że w argumentacji zawartej we wniosku o przywrócenie terminu brak
jakichkolwiek odniesień do tych istotnych kwestii. Nie sposób zatem uznać, że
skarżący uprawdopodobnił, iż nie wniósł skargi kasacyjnej w przepisanym terminie
bez swojej winy.
Nie ma więc znaczenia błędny pogląd Sądu drugiej instancji, z którego zdaje
się wynikać, że w każdych okolicznościach choroba pełnomocnika w otwartym
terminie do wniesienia skargi kasacyjnej nie ma znaczenia przy ocenie braku winy
w niedochowaniu tego terminu, gdyż ”profesjonalny pełnomocnik powinien udzielić
4
pełnomocnictwa substytucyjnego innemu pełnomocnikowi w celu zapewnienia
ochrony praw swojego klienta w postaci terminowego złożenia skargi kasacyjnej”.
Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na mocy art. 3971
3 k.p.c. w
związku z art. 39814
k.p.c. orzekł jak w sentencji.