I PZ 42/99

Postanowienie z dnia 16 września 1999 r. I PZ 42/99 Jeżeli w pozwie i w kasacji powód podał, że wartością przedmiotu sporu i zaskarżenia jest określona kwota pieniężna "wraz ze skapitalizowanymi od- setkami", to bez podjęcia przez sąd drugiej instancji czynności zmierzających do ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia kasacją, niezasadny jest wnio- sek, że wartością tą nie są objęte skapitalizowane odsetki. Przewodniczący: SSN Jadwiga Skibińska-Adamowicz (sprawozdawca), Sę- dziowie SN : Józef Iwulski, Walerian Sanetra. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 wrześ- nia 1999 r. sprawy z powództwa Michała O., Mirosława G., Marii K. i Agaty K. prze- ciwko Prokuraturze Wojewódzkiej w K. o zapłatę, na skutek zażalenia Marii K. i Agaty K. na postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecz- nych w Poznaniu z dnia 13 kwietnia 1999 r. [...] p o s t a n o w i ł : 1. u c h y l i ć zaskarżone postanowienie, 2. sprawdzić wartość przedmiotu zaskarżenia kasacją i w tym celu przekazać sprawę Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 23 stycznia 1997 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Kole zasą- dził od Prokuratury Wojewódzkiej w K. na rzecz Marii K. kwotę 3.468,48 zł i na rzecz Agaty K. kwotę 3.437,01 zł tytułem wyrównania wynagrodzenia za czas od 1 stycznia do 31 grudnia 1996 r. wraz ze skapitalizowanymi odsetkami za okres do 31 sierpnia 1996 r. i odsetkami ustawowymi poczynając od 30 października 1996 r. do dnia za- płaty. 2 Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu wyrokiem z dnia 9 maja 1997 r., rozpoznając apelację strony pozwanej, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że oddalił powództwo. Od wskazanego wyroku obie powódki złożyły kasację, którą Sąd Okręgowy w Poznaniu odrzucił postanowieniem z dnia 13 kwietnia 1998 r. Podstawę powyższego rozstrzygnięcia stanowiło stwierdzenie, że wartością przedmiotu zaskarżenia kasacją jest wartość podanych w pozwie świadczeń, tj. kwoty 3.468,48 zł i 3.437,01 zł. Wprawdzie wskazanie w kasacji, że wartością przedmiotu zaskarżenia objęte są także skapitalizowane odsetki mogłoby sugerować, iż wartość ta jest wyższa niż kwoty należności głównej, lecz powódki nie podały żadnych kwot z tego tytułu, zatem wnioskowanie o tym jest nieuzasadnione. Sąd Wojewódzki również podniósł, że istota kapitalizacji odsetek sprowadza się do „połączenia szeregu świadczeń z sumą świadczenia pieniężnego, w stosunku do którego zostały ustalone”. Tak więc jeżeli Sąd Rejonowy w sentencji wyroku z dnia 23 stycznia 1997 r., zasądzając na rzecz każdej powódki określone świadczenie wskazał, że podstawę świadczenia stanowi wyrównanie zaległego wynagrodzenia i skapitalizowane odsetki, to nie wzbudza wąt- pliwości to, że nastąpiło doliczenie żądanych odsetek do kwoty świadczenia głów- nego. W tej sytuacji wartość przedmiotu zaskarżenia kasacją w przypadku każdej powódki nie przekracza 5.000 zł, co sprawia, że kasacja jest niedopuszczalna i pod- lega odrzuceniu (art. 3935 KPC). Na powyższe postanowienie obie powódki złożyły zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i nadanie kasacji biegu. Zarzuciły, że w ich pozwie wartość przedmiotu sporu została precyzyjnie określona jako zaległe wynagrodzenie i odsetki i przekra- czała – co do każdej powódki – kwotę 5.000 zł. Również wysokość skapitalizowa- nych odsetek została wskazana, gdyż do pozwu zostały dołączone wykazy przeds- tawiające wysokość odsetek wyliczoną do dnia wniesienia pozwu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Zarówno sformułowanie żądania pozwu, jak i określenie wartości przedmiotu zaskarżenia kasacją, a także uzasadnienie wyroku Sądu Wojewódzkiego nie upraw- niały Sądu Okręgowego do odrzucenia kasacji powódek na tej podstawie, że w kwo- tach 3.468,48 zł i 3.437,01 zł mieściły się jakoby skapitalizowane odsetki od tychże 3 kwot, wyliczone na dzień 31 sierpnia 1996 r. W pozwie bowiem powódki podały, że żądają zasądzenia wymienionych kwot tytułem zaległego wynagrodzenia za czas od 1 stycznia do 31 grudnia 1994 r. wraz ze skapitalizowanymi odsetkami za okres do 31 sierpnia 1996 r., zaś w uzasadnieniu powołały się na dołączone do pozwu wyka- zy, obrazujące wysokość roszczenia głównego i oddzielnie odsetek. Natomiast w kasacji wskazały, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowią kwoty 3.468,48 zł i 3.437,01 zł tytułem wynagrodzenia za pracę wraz z kwotą skapitalizowanych odsetek „od roszczeń” w wyżej podanych kwotach. Również Sąd Wojewódzki, rozpoznając apelację strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 23 stycznia 1997 r., napisał w uzasadnieniu, że rozpoznawał apelację w sprawie, w której przedmiotem było wyrównanie wynagrodzenia za pracę za 1994 r. oraz skapitalizowane odsetki „od roszczeń” z tytułu tego wynagrodzenia. Mimo więc niepodania wysokości skapi- talizowanych odsetek w określonej kwocie, nie ulegało wątpliwości, że powódki nie wliczyły ich do roszczenia głównego. Tym samym przyjęcie przez Sąd Okręgowy, że wymienione odsetki mieściły się w kwotach 3.468,48 zł i 3.437,01 zł było błędne. Należy jednak stwierdzić, że sposób określenia przez powódki wysokości od- setek był niewystarczający dla prawidłowego ustalenia wartości przedmiotu zaskar- żenia kasacją. Powinny bowiem podać kwotowo ich skapitalizowaną wysokość na dzień 31 sierpnia 1996 r. Odwołanie się do wykazów dołączonych do pozwu nie mo- gło prowadzić do ustalenia ich właściwej wysokości, gdyż wykazy te okazały się nie- jasne. Mimo bowiem zawartego w nich stwierdzenia, że obejmują „całość roszcze- nia”, nie było w nich takich kwot z tytułu wyrównania wynagrodzenia za 1994 r., ja- kich powódki żądały w pozwie i jakie wskazały w kasacji. W tej sytuacji rzeczą Sądu Okręgowego było sprawdzenie wartości przed- miotu zaskarżenia kasacją, stosownie do art. 25 § 1 w związku z art. 393 pkt 1 i art. 3933 KPC, i dopiero w wyniku tego sprawdzenia rozstrzygnięcie o odrzuceniu kasacji bądź nadaniu jej dalszego biegu. Zaniechanie przez Sąd Okręgowy powyższych nie- zbędnych czynności spowodowało przedwczesne i tym samym nieprawidłowe jej odrzucenie. Z tego względu Sąd Najwyższy na podstawie stosowanego odpowiednio art. 386 § 3 w związku z art. 39318 i art. 39319 KPC uchylił zaskarżone postanowienie, natomiast badając dopuszczalność kasacji pod kątem wartości przedmiotu zaskarże- nia postanowił – z uwagi na wątpliwości dotyczące właściwego określenia tej warto- 4 ści – sprawdzić ją i w tym celu przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w celu podjęcia odpowiednich czynności. ========================================