I PKN 621/98

Wyrok z dnia 5 marca 1999 r. I PKN 621/98 Przepisy art. 1 ust. 1, art. 4 i art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. Nr 19, poz. 145 ze zm.) nie są przeszkodą w wypowie- dzeniu radcy prawnemu warunków pracy z zaproponowaniem innego stanowis- ka. Przewodniczący: SSN Józef Iwulski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Maria Mańkowska, Zbigniew Myszka. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 5 marca 1999 r. sprawy z powództwa Ireny G. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej “E.” w W. o przywrócenie do pracy, na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubez- pieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni z dnia 21 lipca 1998 r. [...] u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu-Są- dowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni do ponow- nego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego. U z a s a d n i e n i e Powódka Irena G. wniosła o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia warun- ków pracy dokonanego przez pozwaną Spółdzielnię Mieszkaniową "E." w W. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Gdyni wyrokiem z dnia 13 maja 1998 r. [...] oddalił powództwo. Sąd ustalił, że powódka od 1 września 1993 r. była zatrudniona w poz- wanej Spółdzielni na stanowisku radcy prawnego w wymiarze 1/2 etatu. Rada Nad- zorcza strony pozwanej, uchwałą z dnia 16 grudnia 1997 r., wprowadziła nowe struktury organizacyjne, m.in. likwidując stanowiska radców prawnych i obsługę prawną powierzyła kancelarii prawniczej. Pismem z dnia 6 stycznia 1998 r. pozwana wypowiedziała powódce umowę o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia, wskazując, że przyczyną wypowiedzenia są zmiany organizacyjne określone w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z 2 pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19 ze zm.). Sąd Rejonowy w Gdyni wy- rokiem z dnia 4 lutego 1998 r. [...] uznał to wypowiedzenie za bezskuteczne z uwagi na podleganie powódki szczególnej ochronie z art. 39 KP. Pismem z dnia 25 lutego 1998 r. pozwana wypowiedziała powódce umowę o pracę w części dotyczącej powierzenia jej obowiązków radcy prawnego z zachowa- niem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia, który upływał w dniu 31 maja 1998 r., wskazując, że przyczyną wypowiedzenia warunków pracy są zmiany organizacyjne, tj. likwidacja stanowiska radcy prawnego. Po upływie okresu wypowiedzenia pozwa- na zaproponowała powódce zatrudnienie na samodzielnym stanowisku d/s człon- kowsko-mieszkaniowych w wymiarze 1/2 etatu. Pozostałe warunki umowy o pracę pozostawały bez zmian. Powódka nie przyjęła zaproponowanych warunków. Powód- ka korzysta z ochrony przed wypowiedzeniem, przewidzianej w art. 39 KP. Sąd Re- jonowy uznał wypowiedzenie zmieniające za dokonane zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. Zdaniem Sądu, wypowiedzenie zmieniające nie narusza art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. Nr 19, poz. 145 ze zm.), bowiem zgodnie z propozycją zawartą w tym wypowiedzeniu powódka od dnia 1 czerwca 1998 r. nie prowadziłaby obsługi prawnej pozwanej Spółdzielni. Sąd Rejonowy uznał, że nie ma przeszkód do zatrudnienia osoby posiadającej uprawnie- nia radcowskie na innym stanowisku niż stanowisko radcy prawnego. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni, wyrokiem z dnia 21 lipca 1998 r. [...] w uwzględnieniu apelacji powódki zmienił wyrok Sądu Rejonowego i przywrócił ją do pracy na dotychczasowych warun- kach. Zdaniem Sądu drugiej instancji, wypowiedzenie powódce warunków pracy było niezgodne z prawem, a w szczególności z przepisami ustawy o radcach prawnych. Radcy prawnemu nie można polecić wykonywania czynności wykraczających poza zakres pomocy (obsługi) prawnej. Sąd powołał art. 11 pkt 1, art. 45 i art. 911 pkt 4 ustawy o radcach prawnych. Od wyroku tego kasację wniosła strona pozwana. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 1 ust. 1 i art. 9 pkt 4 ustawy radcach praw- nych wskutek przyjęcia, iż pozwana poleciła powódce jako radcy prawnemu wyko- nywanie czynności wykraczających poza zakres pomocy prawnej oraz przez błędną wykładnię, że art. 6 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. nie ma zastosowania wobec powódki. Strona pozwana zarzuciła także naruszenie prawa procesowego przez od- 3 mowę wyjaśnienia faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 227 KPC). W uzasadnieniu kasacji strona pozwana zarzuciła, że Sąd Wojewódzki powołuje się na nieistniejące przepisy prawa. Tymczasem przepisy ustawy o radcach prawnych (art. 1 ust. 1 i 9 ust. 4) nie miałyby do powódki zastosowania po upływie okresu wypowiedzenia, gdyż nie byłaby zatrudniona na stanowisku radcy prawnego. Powódka wniosła o oddalenie kasacji i przyznanie kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzut naruszenia prawa procesowego jest w gruncie rzeczy bezprzedmioto- wy, gdyż stan faktyczny sprawy był w istotnych elementach niesporny. Natomiast zarzut naruszenia art. 6 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. jest o tyle przedwczesny, że przepis ten nie stanowił podstawy rozstrzygnięcia Sądu drugiej instancji. Zarzut naruszenia art. 1 ust. 1 i art. 9 ust. 4 (strona pozwana powołuje go jako art. 9 pkt 4) ustawy o radcach prawnych jest zasadny już z tej przyczyny, że zamiast dokonać wykładni tych przepisów, Sąd drugiej instancji powołał nieistniejące przepisy art. 11 pkt 1, art. 45 i art. 911 pkt 4 ustawy o radcach prawnych. Należy to jednak potraktować jako naruszenie art. 328 § 2 KPC, czyli błąd we wskazaniu podstawy prawnej rozs- trzygnięcia. Z wywodów Sądu Wojewódzkiego wynika bowiem, że wykładnię odniósł do przepisów art. 1 ust. 1, art. 4 i art. 9 ust. 4 ustawy o radcach prawnych. Wykładnia tych przepisów i ich zastosowanie przez Sąd drugiej instancji były jednak nieprawid- łowe. Sąd pominął przede wszystkim to, że zgodnie z art. 1 ust. 1 tej ustawy określa ona zasady wykonywania zawodu radcy prawnego. Nie dotyczy więc wykonywania innych zawodów, a przede wszystkim nie zabrania radcom prawnym wykonywania innych zawodów (zajmowania innych stanowisk), czy pracodawcom zatrudniania radców prawnych (osób wpisanych na listę radców prawnych) na innych stanowis- kach, czy w innym charakterze. Dlatego też rację ma Sąd pierwszej instancji oraz strona pozwana, że przepisy ustawy o radcach prawnych nie stanowią przeszkody w dokonaniu osobie zajmującej stanowisko radcy prawnego wypowiedzenia zmieniają- cego warunki pracy przez zaoferowania innego stanowiska. Na takim innym stanowisku bowiem do osoby wpisanej na listę radców prawnych, po prostu nie sto- sowałoby się ustawy o radcach prawnych. Wobec powyższego na podstawie art. 39313 § 1 i 108 § 2 KPC orzeczono jak w sentencji. 4 ========================================