II UZ 132/99

Postanowienie z dnia 23 listopada 1999 r. II UZ 132/99 Strona nie może skutecznie kwestionować dokonanej przez sąd kwalifi- kacji środka zaskarżenia alternatywnie oznaczonego w piśmie procesowym, jeżeli wybrany środek prawny odpowiadał warunkom jego dopuszczalności. Przewodniczący: SSN Teresa Romer, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Barbara Wagner (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 1999 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Leszka G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz- nych-Oddziałowi w Ż. o wysokość świadczenia, na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 30 lipca1999 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d d a l i ć zażalenie. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 30 lipca 1999 r. [...] odrzucił nazwaną „zażaleniem” kasację Leszka G. od postanowienia tego Sądu z dnia 24 maja 1999 r., odrzucającego zażalenie na postanowienie z dnia 23 września 1998 r. odrzucające wniosek z dnia 31 lipca 1998 r. o wznowienie postępowania zakończo- nego wyrokiem z dnia 2 czerwca 1998 r. [...]. Leszek G. zaskarżył to postanowienie zażaleniem, twierdząc, że jego skarga o wznowienie postępowania z dnia 31 lipca 1998 r. była „w istocie” kasacją od wyroku wydanego w sprawie [...]. Sąd tak winien był ją zakwalifikować i jako kasację rozpoz- nać. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Leszek G. wniósł w dniu 31 lipca 1998 r. skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 2 czerwca 1998 r. [...], odrzuconą, wobec braku ustawowych podstaw wznowienia, postanowieniem tego Sądu z dnia 23 września 1998 r. Postanowieniem z dnia 24 maja 1999 r. Sąd odrzu- cił zażalenie z dnia 14 października 1998 r. na powyższe postanowienie. Z kolei także i to ostatnie orzeczenie Leszek G. zaskarżył zażaleniem w dniu 8 czerwca 1999 r. W „piśmie wyjaśniającym” z dnia 29 czerwca 1999 r. skarżący podał, że za- żalenie z dnia 8 czerwca 1999 r. jest „w istocie” kasacją od postanowienia z dnia 24 maja 1999 r. Sąd więc zakwalifikował ów środek zaskarżenia zgodnie z intencją skarżącego i postanowieniem z dnia 30 lipca 1999 r. odrzucił kasację jako prawnie niedopuszczalną na podstawie art. 3932 KPC. W zażaleniu na to postanowienie Le- szek G. twierdził, że skarga o wznowienie postępowania z dnia 31 lipca 1998 r. była „w istocie” kasacją od wyroku z dnia 2 czerwca 1998 r. i Sąd błędnie rozpoznał ją jako inny środek prawny. Sąd drugiej instancji w uzasadnieniu postanowienia z dnia 24 maja 1999 r. trafnie podniósł, że prawo nie przewiduje alternatywnych środków zaskarżenia tego samego orzeczenia, a skarga o wznowienie postępowania i kasacja wzajemnie się wykluczają. Są one bowiem różnymi instytucjami procesowymi, niezależnymi od sie- bie, odmiennie unormowanymi co do ich dopuszczalności. Żądanie wznowienia postępowania może dotyczyć tylko postępowania zakoń- czonego prawomocnym wyrokiem (art. 399 KPC); kasacja przysługuje od kończą- cych postępowanie w sprawie orzeczeń wydanych przez sąd drugiej instancji (art. 392 § 1 KPC). Podstawy wznowienia są skonkretyzowane (art. art. 401, 403 KPC); podstawy kasacji zostały sformułowane ogólnie w art. 3931 KPC, a do ich konkrety- zacji skarżący jest zobowiązany ad causam. Żądanie wznowienia może być zgłoszo- ne przez stronę osobiście; do osobistego wniesienia kasacji strona jest uprawniona tylko w przypadkach wskazanych w art. 3932 § 2 KPC. Kasację wnosi się w jednoli- tym terminie miesięcznym od dnia doręczenia skarżącemu orzeczenia (art. 3934 KPC) ; skargę o wznowienie postępowania - w terminie trzech miesięcy liczonym a tempore scentiae (art. 407 KPC ). Do wznowienia postępowania właściwy jest sąd, który wydał zaskarżony wyrok lub który ostatnio orzekał co do istoty sprawy (art. 405 KPC); do rozpoznania kasacji – Sąd Najwyższy ( art. 392 § 1 KPC). Inna jest wresz- cie treść skargi o wznowienie postępowania (art. 409 KPC), inna kasacji (art. 3933 KPC ). Oba te środki zaskarżenia powinny czynić jednak zadość wymaganiom prze- 3 pisanym dla pism procesowych, w tym zawierać oznaczenie rodzaju pisma (art. 126 §1 pkt 2 KPC w związku z art. 3933 oraz art. 126 § 1 pkt 2 KPC w związku z art. 187 § 1 KPC i art. 409 KPC). Sąd nie ma obowiązku dokonywania z urzędu korekty wskazanego przez stronę rodzaju pisma procesowego. Nie ma też obowiązku traktowania pisma proce- sowego oznaczającego alternatywnie jego rodzaj jako równocześnie kilku różnych rodzajowo pism procesowych i rozpoznawania każdego z nich z osobna. Pozosta- wienie Sądowi swobody wyboru rodzaju pisma oznaczonego alternatywnie prowadzi do związania strony dokonanym wyborem w takim znaczeniu, że zasadniczo nie może go ona skutecznie kwestionować. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy Sąd prawidłowo zakwalifikował pismo procesowe Leszka G. z dnia 31 lipca 1998 r. jako skargę o wznowienie postępowania i rozpoznał je we właściwym trybie. Twierdzenie Leszka G., że jego wniosek o wznowienie postępowania w spra- wie [...] był kasacją od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 2 czerwca 1998 r., nie może stanowić usprawiedliwionej podstawy uchylenia lub zmiany zaskarżonego zażaleniem postanowienia z dnia 30 lipca 1999 r. Podniesiona okoliczność nie ma bowiem znaczenia dla zasadności rozstrzygnięcia zawartego w tym postanowieniu, którego przedmiotem jest odrzucenie osobistej kasacji od innego, niż wyrok z dnia 2 czerwca 1998 r., orzeczenia – postanowienia odrzucającego zażalenie na odrzuce- nie skargi o wznowienie postępowania. Kasacja, jak ustalił Sąd drugiej instancji, od wyroku z dnia 2 czerwca 1998 r. [...] nie została wniesiona. Ustalenia tego skarżący do dnia 6 sierpnia 1999 r., a więc przez ponad rok, nie kwestionował. Gdyby jednak nawet uznać za zasadne twierdzenie skarżącego, że jego wnio- sek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 2 czerwca 1998 r. był w istocie kasacją od tego wyroku, kasację tę należałoby odrzucić przy- najmniej z dwóch przyczyn. Po pierwsze, ze względu na osobiste jej wniesienie po- mimo przymusu adwokackiego (art. 3932 KPC); po drugie – z powodu przekroczenia terminu do wniesienia tego rodzaju środka zaskarżenia (wyrok w sprawie [...] został doręczony Leszkowi G. 30 czerwca 1998 r., pismo procesowe będące według niego kasacją wpłynęło do Sądu 31 lipca 1998 r.). Jeżeli tej „kasacji”, prawnie niedopusz- czalnej, nie odrzuciłby wówczas Sąd drugiej instancji, co w kontekście uzasadnienia postanowienia z dnia 24 maja 1999 r. nie jest prawdopodobne, podlegałaby ona od- rzuceniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3938 § 1 KPC. 4 Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy, stosownie do art. 385 KPC w związku z art. 397 § 2 KPC i art. 39319 KPC, orzekł jak w sentencji. ========================================