I PKN 430/97

Orzeczenie procesowe
SN17 listopada 1997·
Inne
Podsumowanie AI

Powód domagał się zobowiązania pozwanego do zawarcia z nim umowy o pracę na czas określony, a następnie także ustalenia istnienia stosunku pracy za wskazany okres. Twierdził, że został skierowany do prac interwencyjnych przez urząd pracy, a pozwany miał obowiązek zawrzeć z nim umowę. Sądy obu instancji oddaliły powództwo. W kasacji powód podniósł zarzuty materialnoprawne, jednak Sąd Najwyższy nie rozpoznał jej merytorycznie, lecz odrzucił jako niedopuszczalną. Uznał, że rzeczywistym przedmiotem sporu było roszczenie o złożenie oświadczenia woli w przedmiocie zawarcia umowy o pracę, a więc sprawa o świadczenie. Wartość przedmiotu zaskarżenia należy w takim przypadku ustalać według wynagrodzenia, jakie pracownik miałby uzyskać z tej umowy. Ponieważ wynagrodzenie za cały okres miało wynosić 3 432,77 zł, czyli mniej niż 5 000 zł, kasacja była niedopuszczalna na podstawie art. 393 pkt 1 KPC. Sąd Najwyższy odrzucił kasację.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawie o zobowiązanie do zawarcia umowy o pracę
  • ·dopuszczalność kasacji przy wartości przedmiotu zaskarżenia poniżej 5 000 zł
  • ·kwalifikacja roszczenia o zawarcie umowy o pracę jako roszczenia o świadczenie
  • ·sposób obliczania wartości sporu przy umowie o pracę na czas określony
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Postanowienie z dnia 17 listopada 1997 r. I PKN 430/97 Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o nakazanie złożenia oświadczenia woli, co do zawarcia umowy o pracę na czas określony, wyzna- cza wynagrodzenie za pracę jakie miał uzyskać pracownik. Przewodniczący SSN: Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie SN: Józef Iwulski (sprawozdawca), Maria Mańkowska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listo- pada 1997 r. sprawy z powództwa Janusza M. przeciwko Andrzejowi B. o nawiąza- nie stosunku pracy, na skutek kasacji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 19 lutego 1997 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d r z u c i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Powód Janusz M. wniósł przeciwko Andrzejowi B. pozew o "nałożenie obo- wiązku podpisania z nim umowy o pracę". Następnie wniósł dodatkowo o "stwier- dzenie stosunku pracy od 30.04.96 r. do 9.02.97 r.". Powód wywiódł, że pozwany odmówił podpisania z nim umowy o pracę na czas określony, mimo że powód został skierowany do prac interwencyjnych przez Rejonowy Urząd Pracy. Wyrokiem z dnia 13 grudnia 1996 r. [...] Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Zam- browie oddalił powództwo, a wyrokiem z dnia 19 lutego 1997 r. [...], Sąd Woje- wódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku oddalił apelację po- woda. Kasację od tego wyroku wniósł powód, który zarzucił naruszenie art. 393 § 1 KC i art. 390 § 1 i 2 KC przez ich niezastosowanie, podczas gdy uzasadniały one - 2 - żądanie zawarcia umowy o pracę. Powód wywiódł, że pozwany w umowie z Rejo- nowym Urzędem Pracy zobowiązał się do zawarcia umów o pracę z osobami skie- rowanymi przez ten Urząd. Zdaniem powoda była to umowa na rzecz osoby trzeciej. Powód określił wartość przedmiotu zaskarżenia w kasacji na kwotę 5 500 zł. W ramach sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia ustalono, że wyna- grodzenie za pracę za cały okres zatrudnienia powoda, tj. od 30 czerwca 1996 r. do 9 lutego 1997 r. miało wynosić 3 432,77 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 393 pkt 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o świad- czenia, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięć tysięcy zło- tych. Sąd Najwyższy w każdym czasie może, badając dopuszczalność kasacji (art. 393 8 § 1 KPC), dokonać analizy, czy kasacja odpowiada wymaganiom art. 393 pkt 1 KPC (por. np. postanowienie z dnia 12 marca 1997 r., II UKN 32/97, OSNAPiUS 1997 nr 20 poz. 408). W niniejszej sprawie wątpliwości budziło sformułowanie żą- dania powoda, które nie zostało sprecyzowane w toku postępowania. Powód bo- wiem dochodził "nałożenia obowiązku podpisania umowy o pracę", czyli nakazania złożenia przez pozwanego oświadczenia woli. Następnie jednak wniósł dodatkowo o "stwierdzenie stosunku pracy", czyli o ustalenie, że strony we wskazanym okresie łączyła umowa o pracę. Jak łatwo zauważyć, roszczenia te były ze sobą sprzeczne. Jeżeli bowiem strony zawarły umowę o pracę, co uzasadniałoby powództwo o usta- lenie, to oczywiście bezzasadne było żądanie nakazania złożenia oświadczenia woli. Jeżeli natomiast zasadne miałoby być roszczenie o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, to oczywiście bezzasadne byłoby żądanie ustalenia istnienia stosunku prawnego (umowy o pracę). Rzeczywisty charakter żądania pozwu należało wobec tego ocenić w płasz- czyźnie twierdzeń faktycznych stanowiących podstawę roszczenia. W taki sposób ocenia się bowiem powagę rzeczy osądzonej orzeczenia (art. 366 KPC). Z twierdzeń powoda wynika w sposób oczywisty, że pozwany odmówił zawarcia umowy o pracę. Jest to potwierdzone także wywodami i wnioskami kasacji, która zmierza do uwzględnienia powództwa w zakresie zobowiązania do złożenia oświadczenia woli. - 3 - W rzeczywistości więc powództwo zmierzało do nakazania pozwanemu złożenia oświadczenia woli w przedmiocie zawarcia umowy o pracę. Żądanie takie jest żądaniem określonego świadczenia (złożenia oświadczenia woli - tak nie publiko- wane dotychczas postanowienie z dnia 20 października 1997 r., II CKN 407/97). Do takiego powództwa ma więc zastosowanie przepis art. 393 pkt 1 KPC. Wartością przedmiotu sporu (zaskarżenia) przy takim powództwie jest wartość materialna sto- sunku prawnego, który miałby powstać w wyniku złożenia oświadczenia woli. Przy umowie o pracę należy odnieść tę wartość do wynagrodzenia za pracę. Przy umowie na czas określony będzie to wysokość wynagrodzenia, jakie pracownik mógłby uzyskać w wyniku jej zawarcia. W niniejszej sprawie wysokość wynagrodzenia za pracę, które powód mógł uzyskać, jest niższa niż pięć tysięcy złotych. Wartość przedmiotu zaskarżenia w kasacji jest więc niższa od określonej w art. 393 pkt 1 KPC, co czyni kasację niedopuszczalną i skutkuje jej odrzucenie na podstawie art. 393 8 § 1 KPC. ========================================