Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania wniesionej przez Urząd Skarbowy w Z. po prawomocnym wyroku zasądzającym na rzecz pracownika J. B. odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pracodawca rozwiązał umowę w trybie art. 52 § 1 pkt 2 k.p., zarzucając pracownikowi popełnienie przestępstwa polegającego na fałszowaniu dokumentów. Sąd pracy wcześniej uznał, że w chwili rozwiązania umowy nie było podstaw do zastosowania trybu dyscyplinarnego, bo nie istniał prawomocny wyrok karny ani oczywistość przestępstwa. Po późniejszym skazaniu pracownika w sprawie karnej pracodawca próbował wznowić postępowanie, powołując art. 404 k.p.c. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, a Sąd Najwyższy oddalił zażalenie. SN wskazał, że skarga o wznowienie musi być oparta na ustawowej podstawie z art. 401, 4011 lub 403 k.p.c., a art. 404 k.p.c. nie stanowi samodzielnej podstawy wznowienia, lecz jedynie uzupełnia art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c. Ponadto późniejszy wyrok karny nie może być podstawą wznowienia w tej sprawie, bo zapadł po wyroku cywilnym i nie dotyczył uzyskania wyroku za pomocą przestępstwa. Ostatecznie zażalenie pracodawcy oddalono.
Kluczowe kwestie prawne:
·dopuszczalność skargi o wznowienie postępowania i wymóg wskazania ustawowej podstawy wznowienia
·zakres zastosowania art. 404 k.p.c. w relacji do art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c.
·możliwość rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu oczywistego popełnienia przestępstwa (art. 52 § 1 pkt 2 k.p.)
·czy późniejszy prawomocny wyrok karny może stanowić podstawę wznowienia postępowania
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z
dnia 28 grudnia 2012 r. odrzucił skargę pozwanego Urzędu Skarbowego w Z. o
wznowienie postępowania w sprawie z powództwa J. B. zakończonej
prawomocnym wyrokiem tego Sądu Okręgowego z dnia 23 listopada 2011 r.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy wyjaśnił, że prawomocnym
wyrokiem z dnia 23 listopada 2011 r., wydanym w sprawie …35/11, Sąd Okręgowy
- Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację pozwanego Urzędu
2
Skarbowego w Z. od wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych z dnia 26 maja 2011 r., którym to wyrokiem Sąd Rejonowy zasądził od
pozwanego Urzędu Skarbowego w Z. na rzecz powoda J. B. kwotę 12.871,98 zł
tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez
wypowiedzenia, nadał wyrokowi w części zasądzającej odszkodowanie rygor
natychmiastowej wykonalności do kwoty 4.290,66 zł oraz umorzył postępowanie w
pozostałym zakresie.
Sąd Okręgowy, oddalając apelację strony pozwanej, podzielił ustalenia
faktyczne i rozważania prawne Sądu pierwszej instancji. Z prawomocnych ustaleń
Sądu Rejonowego wynikało zaś, że powód J. B. był zatrudniony w pozwanym
Urzędzie Skarbowym w Z. na stanowisku poborcy podatkowego. Pismem z dnia 25
sierpnia 2010 r. pozwany Urząd Skarbowy w Z. rozwiązał z powodem umowę o
pracę bez wypowiedzenia, podając jako przyczynę rozwiązania umowy o pracę
popełnienie przestępstwa polegającego na fałszowaniu dokumentów urzędowych,
to jest sporządzeniu fikcyjnych protokołów zajęć ruchomości u zobowiązanych w
celu wyłudzenia należnej prowizji.
Sąd Rejonowy uznał, że oświadczenie pozwanego pracodawcy o
rozwiązaniu z powodem umowy o pracę bez wypowiedzenia zostało złożone z
naruszeniem przepisu art. 52 § 1 pkt 2 k.p. Powołany przepis dopuszcza bowiem
rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym z powodu
popełnienia przestępstwa, jeżeli przestępstwo (zbrodnia lub występek) jest
oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem. Przesłanki
dopuszczające rozwiązanie z pracownikiem umowy o pracę w trybie powołanego
przepisu, zdaniem Sądu Rejonowego, nie zostały natomiast spełnione, ponieważ w
dacie składania powodowi przez pozwanego pracodawcę oświadczenia o
rozwiązaniu z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia nie było prawomocnego
wyroku stwierdzającego popełnienie przez powoda przestępstwa i nie toczyło się
przeciwko niemu postępowanie karne. W toku postępowania pracowniczego z
powództwa J. B. przed Sądem Pracy, Prokuratura Rejonowa prowadziła wprawdzie
postępowanie w sprawie dokonanego w okresie od 23 czerwca 2010 r. do 28 lipca
2010 r. w Z. niedopełnienia obowiązków służbowych przez poborców skarbowych
Urzędu Skarbowego w Z., poprzez poświadczenie nieprawdy w protokołach zajęcia
3
i odbioru ruchomości co do faktu przeprowadzenia czynności egzekucyjnej w celu
osiągnięcia korzyści majątkowej w postaci wynagrodzenia ryczałtowego, to jest o
czyn z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 271 § 3 w związku z art. 11 § 2 k.k. w
związku z art. 12 k.k. Postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Rejonową w
tym czasie było jednak prowadzone w sprawie, a nie przeciwko osobom. W ocenie
Sądu Rejonowego, zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał ponadto na
stwierdzenie, że czyn, będący podstawą rozwiązania z powodem umowy o pracę
bez wypowiedzenia w trybie art. 52 § 1 k.p., był oczywisty, co Sąd Rejonowy
wnikliwie uzasadnił w pisemnych motywach swojego rozstrzygnięcia.
Urząd Skarbowy w Z. w dniu 4 czerwca 2012 r. wniósł skargę o wznowienie
postępowania zakończonego powyższym prawomocnym wyrokiem Sądu
Okręgowego oddalającym apelację Urzędu Skarbowego w Z. od wyroku Sądu
Rejonowego z dnia 26 maja 2011 r.
Skargę o wznowienie postępowania skarżący oparł na podstawie art. 404
k.p.c., w związku z przestępstwem stwierdzonym prawomocnym wyrokiem Sądu
Rejonowego z dnia 3 kwietnia 2012 r. w sprawie sygn. akt …1072/11. Skarżący
wniósł o zmianę wyroku Sądu Okręgowego z dnia 23 listopada 2011 r. poprzez
uwzględnienie apelacji pozwanego i oddalenie powództwa powoda J. B. w całości,
orzeczenie o zwrocie przez powoda na rzecz pozwanego spełnionego świadczenia
w kwocie 12.871,98 zł wraz z zasądzonymi kosztami postępowania w kwocie
643,60 zł, ewentualnie zaś o uchylenie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z
dnia 23 listopada 2011 r. oraz wyroku Sądu Rejonowego z dnia 26 maja 2011 r. i
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o
zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania według norm
przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Skarżący podał, że podstawą prawną do wniesienia skargi o wznowienie
postępowania w sprawie jest prawomocny wyrok Sądu Rejonowego Wydział Karny
z dnia 3 kwietnia 2012 r. w sprawie …1072/11, orzekający o popełnieniu
przestępstwa, uzasadniającego rozwiązanie z powodem umowy o pracę w trybie
art. 52 § 1 pkt 2 k.p., który to wyrok miał wpływ na wynik sprawy zakończonej
prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 23 listopada 2011 r.,
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Rejonowego z dnia 26 maja 2011 r. Zgodnie z
4
powołanym przez skarżącego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 3
kwietnia 2012 r., sygn. akt …1072/11 J. B. został uznany za winnego zarzucanych
mu czynów.
Oceniając tak sformułowaną skargę o wznowienie postępowania, Sąd
Okręgowy uznał, że skarga ta podlega odrzuceniu. Rozstrzygnięcie to poprzedził
stwierdzeniem, iż skarga o wznowienie postępowania podlega badaniu przez sąd
pod kątem dopuszczalności samej skargi oraz dopuszczalności samego
wznowienia. O dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania decyduje
zachowanie ustawowego terminu do jej wniesienia (art. 407 k.p.c. i 408 k.p.c.) oraz
oparcie skargi na ustawowych podstawach wznowienia wymienionych w art. 401
k.p.c., 4011
k.p.c. i art.403 k.p.c., natomiast badanie dopuszczalności wznowienia
obejmuje ocenę zasadności skargi.
Nie budził wątpliwości Sądu Okręgowego fakt, że Urząd Skarbowy w Z.
złożył skargę o wznowienie postępowania z zachowaniem ustawowego terminu do
jej złożenia, o którym mowa w art. 407 §1 k.p.c. oraz w art.408 k.p.c.
Jednak skarga o wznowienie postępowania wniesiona w niniejszej sprawie
nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. W skardze nie powołano
bowiem ani przepisów art. 401 k.p.c., 4011
k.p.c. i art. 403 k.p.c., wymieniających
ustawowe podstawy wznowienia, ani też okoliczności faktycznych, które dawałyby
podstawę do zastosowania któregoś z powyższych przepisów.
Powołane w skardze fakty mające uzasadniać żądanie wznowienia
postępowania, skarżący odnosi się do treści art. 404 k.p.c., zgodnie z którym
można żądać wznowienia z powodu przestępstwa, jeżeli czyn został ustalony
prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być
wszczęte lub zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów. Sąd
Okręgowy zauważył zaś, iż powołany w skardze o wznowienie postępowania
przepis art. 404 k.p.c. ma charakter ogólny i dotyczy sytuacji faktycznych objętych
zakresem zastosowania art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c. Przepis art. 404 k.p.c. stanowi
jedynie uzupełnienie regulacji z art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c., który wymienia jako
podstawę wznowienia uzyskanie wyroku za pomocą przestępstwa. W przepisie art.
403 § 1 pkt 2 k.p.c. chodzi o przestępstwa, których celem przestępczego działania
jest uzyskanie wyroku określonej treści, np. łapownictwo, fałszywe zeznania.
5
Powołany w skardze o wznowienie postępowania przepis art. 404 k.p.c. nie może
stanowić samodzielnej podstawy wznowienia, a wskazane w skardze okoliczności
nie dają podstaw do powiązania w niniejszej sprawie przepisu art. 404 k.p.c. z
przepisem art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c. Wyrok Sądu Rejonowego z dnia 3 kwietnia 2012
r. w sprawie sygn. akt …1072/11, na który powołuje się skarżący, uzasadniając
podstawę wznowienia, nie odnosi się z kolei w żaden sposób do dyspozycji art. 403
§ 1 pkt 2 k.p.c. w związku z art. 404 k.p.c.
Strona pozwana złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego,
wnosząc o jego zmianę lub uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego
rozpatrzenia. Skarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie prawa
procesowego, to jest art. 410 § 1 k.p.c. w związku z art. 403 § 2 k.p.c. i art. 404
k.p.c., poprzez odrzucenie skargi o wznowienie postępowania wskutek przyjęcia,
przez Sąd Okręgowy, że nie powołano przepisów art. 401 k.p.c., 4011
k.p.c., 403
k.p.c. z wyłączeniem wskazanego w podstawie skargi art. 404 k.p.c., który w ocenie
pozwanej jest również ustawową podstawą do wniesienia skargi o wznowienie
postępowania.
Sąd poprzestał na zbadaniu, czy wskazane w skardze podstawy mieszczą
się w zamkniętym katalogu przewidzianym w art. 401, art. 4011
, art. 403 i art. 404
k.p.c., pomijając jednocześnie argumenty skarżącej zawarte w uzasadnieniu skargi
o wznowienie postępowania, jak i w dowodach z dokumentów - z akt sprawy karnej.
Podstawą prawną do wniesienia skargi o wznowienie postępowania w sprawie było
natomiast wykrycie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego Wydział Karny z dnia
3 kwietnia 2012 r. w sprawie sygn. akt …1072/11, orzekającego o popełnieniu
przestępstwa przez powoda J. B.
Orzeczenie Sądu w sprawie karnej potwierdza zasadność przyjętej przez
pozwanego podstawy wypowiedzenia umowy o pracę z J. B., wskazującej
przyczynę rozwiązania umowy o pracę z winy pracownika w trybie art. 52 § 1 pkt 2
k.p. z uwagi na stwierdzone sfałszowanie dokumentów urzędowych, tj.
sporządzanie fikcyjnych zajęć ruchomości u zobowiązanych, w celu wyłudzenia
nienależnej prowizji, tzn. popełnienie oczywistego przestępstwa.
6
Fakt popełnienia przez powoda przestępstwa był dla pracodawcy oczywisty,
a fakt tak późnego potwierdzenia winy powoda w wyroku karnym wynikał z
trudności dowodowych w prowadzonym postępowaniu karnym.
Zarówno w skardze o wznowienie postępowania wskazano jej podstawę
prawną, a okoliczności sprawy rozwinięto w jej uzasadnieniu. Rozstrzygające
znaczenie dla oceny podstaw skargi o wznowienie postępowania mają zaś
przytoczone w skardze okoliczności uzasadniające jej złożenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie jest nieuzasadnione i dlatego musi podlegać oddaleniu.
Wstępnie Sąd Najwyższy uważa za niezbędne przypomnieć, iż zgodnie z
treścią art. 399 k.p.c. można żądać wznowienia postępowania, które zostało
zakończone prawomocnym wyrokiem, jedynie w wypadkach przewidzianych w
dziale VI Kodeksu postępowania cywilnego. Wynika to z faktu, iż skarga o
wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem pozwalającym na
wzruszenie prawomocnych orzeczeń sądowych, korzystających co do zasady z
powagi rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.) i wiążących nie tylko strony postępowania
i Sąd, który wydał to orzeczenie, ale również inne Sądy oraz inne organy
państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie
przewidzianych także inne osoby (art. 365 § 1 k.p.c.). Dlatego skarga o wznowienie
postępowania musi podlegać szczególnym rygorom, zarówno w zakresie formy, jak
i treści (zawartości). Jak bowiem trafnie stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia
17 lipca 2006 r., I PK 5/06 (Wokanda 2006 nr 11, s. 33) skarga o wznowienie
postępowania nie jest narzędziem służącym zapewnianiu jednolitości orzeczeń,
nawet w sprawach o roszczenia oparte na jednakowych podstawach faktycznych i
prawnych. Możliwość ponownego rozpoznania prawomocnie zakończonej sprawy
na skutek skargi o wznowienie postępowania otwiera się tylko wówczas, gdy
zaistnieje jedna z ustawowych podstaw wymienionych w Kodeksie postępowania
cywilnego. Wypada więc podkreślić, iż przepisy określające warunki, w których
może nastąpić uchylenie lub zmiana prawomocnego wyroku muszą być, jako
wyjątek od wspomnianej reguły, interpretowane ściśle.
7
Stosownie do art. 409 k.p.c. skarga o wznowienie postępowania powinna
czynić zadość warunkom pozwu oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego
orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające
zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz wniosek o uchylenie lub zmianę
zaskarżonego orzeczenia. Oceny, czy wymienione wymogi formalne skargi zostały
spełnione, Sąd właściwy do rozpoznania skargi dokonuje na posiedzeniu
niejawnym, a następnie na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. odrzuca ją, jeżeli została
wniesiona po upływie przepisanego terminu, była niedopuszczalna lub nieoparta na
ustawowej podstawie. Warunkiem możliwości rozpatrywania zasadności skargi jest
przy tym spełnienie wszystkich przesłanek wskazanych w cytowanym przepisie.
Brak nawet jednej z nich sprawia zaś, że rozpatrywanie sprawy nie jest możliwe.
Dlatego też stwierdzenie braku spełnienia choćby jednej z przesłanek
wymienionych w art. 410 § 1 k.p.c. powoduje odrzucenie skargi.
Sformułowane w zażaleniu zarzuty nie są zasadne, albowiem słusznie Sąd
Okręgowy stwierdził, że skarga powoda nie została oparta na ustawowej podstawie
wznowienia postępowania. W pełni trafnie Sąd ten zwrócił też uwagę na fakt
niepowołania przez autora skargi przepisów art. 401, 4011
i 403 k.p.c. oraz
ograniczenie się do wskazania jako podstawy prawnej wznowienia postępowania
art. 404 k.p.c. w sytuacji, gdy podstawy wznowienia postępowania są określone w
art. 401, 4011
i 403 k.p.c. Również wykładnia art. 404 k.p.c. wskazana przez Sąd
Okręgowy jest prawidłowa i utrwalona w orzecznictwie. Artykuł 404 k.p.c. nie
stanowi samodzielnej przesłanki wznowienia postępowania. Przepis ten zawiera
jedynie uzupełnienie regulacji z art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c. Przewiduje, że dodatkowym
warunkiem oparcia skargi o wznowienie postępowania o podstawę w postaci
uzyskania wyroku za pomocą przestępstwa jest co do zasady stwierdzenie
popełnienia przestępstwa prawomocnym wyrokiem skazującym. Rozwiązanie to
podkreśla rozgraniczenie kognicji sądu cywilnego i karnego. Dlatego też należy
uznać, że w przypadku powołania jako podstawy wznowienia postępowania w art.
403 § 1 pkt 2 k.p.c., powstaje obowiązek wykazania, że czyn przestępczy był
ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie
może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów
(art. 404 k.p.c.). Sąd Najwyższy podkreśla jednak, że chodzi tu o sytuację, w której
8
za pomocą przestępstwa został uzyskany prawomocny wyrok, od którego
wnoszona jest skarga o wznowienie postępowania. Taka sytuacja z całą pewnością
nie zachodzi zaś w rozpoznawanej sprawie.
Co do zarzutu wskazanego w zażaleniu, że Sąd Okręgowy przyjął zamknięty
katalog przesłanek wznowienia, to jest to założenie słuszne. Jeszcze raz wypada
bowiem przypomnieć, iż istota skargi o wznowienie postępowania polega na
wyjątkowości tego środka zaskarżenia, dotyczącego postępowań zakończonych
prawomocnymi orzeczeniami, dlatego przepisy stanowiące o podstawach
wznowienia postępowania wymagają ścisłej interpretacji, zgodnie z ich treścią i
funkcją pełnioną przez ten środek zaskarżenia. Jednak, co szczególnie istotne,
wbrew twierdzeniem skarżącej, Sąd Okręgowy uwzględnił nie tylko powołane wyżej
przepisy prawa, ale również okoliczności wskazane przez skarżącą, i zgodnie ze
swoją oceną uznał, że żadna z powołanych w skardze okoliczności nie uzasadnia
ustawowej przyczyny wznowienia. W tym kontekście warto również odnieść się do
treści art. 403 § 2 k.p.c., jedynego w ocenie Sądu Najwyższego, mogącego
zawierać potencjalne przesłanki wznowienia w niniejszej sprawie, chociaż nie
powołanego przez autora skargi o wznowienie postępowania. Artykuł 403 § 2 k.p.c.
stanowi, że można również żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia
prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego, albo
wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby
mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w
poprzednim postępowaniu. Żadna z tych przesłanek nie znajdzie jednak
zastosowania w sprawie. Sąd Najwyższy godzi się ze skarżącym, że wskazany
wyrok skazujący Sądu Rejonowego z dnia 3 kwietnia 2012 r., jest okolicznością,
której nie mógł podnieść w zakończonym postępowaniu. Jednak wznowienie
postępowania z przyczyn wskazanych w art. 403 § 2 k.p.c. może opierać się tylko
na takim prawomocnym wyroku (dotyczącym zresztą tego samego stosunku
prawnego) oraz na takich okolicznościach faktycznych lub środkach dowodowych,
które istniały w czasie wydawania orzeczenia objętego wznowieniem
postępowania, jednak strona nie miała możliwości wówczas ich powołania. Trzeba
bowiem podkreślić, że wymieniony przepis kładzie nacisk na to, iż wykrycie
wymienionych w nim okoliczności faktycznych lub środków dowodowych musi być
9
późniejsze, co oznacza, że musi do niego dojść po uprawomocnieniu się wyroku, a
więc w sytuacji, w której powoływanie się na nie było już niemożliwe. Wykrycie
należy z kolei rozumieć jako dowiedzenie się o istnieniu tych okoliczności lub
środków dowodowych w zakresie umożliwiającym powoływanie się na nie. Owe
okoliczności i środki dowodowe, aby zostać wykryte, muszą jednakże istnieć w
sensie obiektywnym już w czasie trwania postępowania zakończonego
zaskarżonym wyrokiem. Te same wymogi odnoszą się do wykrycia prawomocnego
wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego. Jak bowiem stwierdził Sąd
Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z 21 lutego 1969 r., III PZP 63/68
(OSNC 1969 nr 12, poz. 208) środek dowodowy, który powstał po
uprawomocnieniu się wyroku, nie stanowi podstawy wznowienia postępowania
przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c. Analogiczne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w
postanowieniach z dnia 13 października 2005 r., IV CZ 96/05 oraz z dnia 10 lutego
2006 r., I PZ 33/05 (OSNP 2007 nr 3-4, poz. 48), przy czym w pierwszym z
wymienionych orzeczeń Sąd Najwyższy dodał także, iż w świetle art. 403 § 2 k.p.c.
możliwość powoływania nowych faktów i dowodów jest ograniczona jedynie do tych
okoliczności i środków dowodowych, które istniały już w okresie trwania
zakończonego postępowania. W postanowieniu z dnia 16 maja 2008 r., III CZ 20/08
(LEX nr 420807) Sąd Najwyższy wyjaśnił natomiast, iż w przepisie art. 403 § 2
k.p.c. chodzi o późniejsze wykrycie faktów i dowodów dla strony nie tylko
nieznanych w toku poprzedniego postępowania, lecz których także nie mogła znać,
choć istniały już w toku tego postępowania, ale nie były objęte materiałem sprawy.
Dodać w tym miejscu wypada, że z końcowego zwrotu art. 403 § 2 k.p.c. wynika
nadto, że „wykrycie” odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim
postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wtedy nieujawnialnych, bo nieznanych
stronom. Strona może więc powołać się na nie jedynie wówczas, gdy nie mogła z
nich skorzystać przed rozstrzygnięciem, albowiem wymieniony przepis obejmuje
jedynie fakty nieujawnialne albo stronie nieznane i dla niej niedostępne. Fakty
natomiast ujawnialne, czyli te, które strona powinna znać, tj. miała możliwość
dostępu do nich, nie są objęte hipotezą tego przepisu (por. postanowienie Sądu
Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 kwietnia 2008 r., I ACa 172/08, OSA 2009 nr
5, poz. 60 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2005 r., III CZP
10
134/04, LEX nr 151652). Nie można natomiast oprzeć skargi o wznowienie
postępowania na rzekomym „wykryciu” okoliczności faktycznej i środka
dowodowego znanych stronie, a pominiętych przez Sąd drugiej instancji na
podstawie art. 381 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca
2007 r., II UZ 3/07, OSNP 2008 nr 11-12, poz. 178). Skoro zatem powoływany w
zażaleniu jako „podstawa prawna do wniesienia skargi o wznowienie
postępowania” wyrok Sądu Rejonowego z dnia 3 kwietnia 2012 r., abstrahując od
tego, że nie dotyczy on tego samego stosunku prawnego, zapadł już po wydaniu
wyroku, którego dotyczy skarga o wznowienie postępowania, to nie może być on
uznany również za przesłankę wznowienia postępowania, o której mowa w art. 403
§ 2 k.p.c.
Na marginesie, Sąd Najwyższy wyjaśnia również, że przyjęcie zgodności z
prawem zastosowania przez pracodawcę szczególnego sposobu
natychmiastowego pozbycia się pracownika na podstawie art. 52 § 1 pkt 2 k.p.,
któremu pracodawca zarzucił oczywiste popełnienie przestępstwa
uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie, wymaga istnienia tej oczywistości przed
złożeniem oświadczenia woli pracodawcy w przedmiocie rozwiązania z tego
powodu umowy o pracę i nie może być wynikiem przeprowadzonego następnie
postępowania dowodowego w sprawie pracowniczej. Sąd pracy powinien jedynie
bezspornie ustalić zaistnienie oczywistego czynu kwalifikowanego przez prawo
karne jako przestępstwo na podstawie uzasadnionego przekonania o braku
jakichkolwiek wątpliwości co do wyniku ewentualnego postępowania karnego, w
którym sąd karny mógłby potwierdzić oczywistość popełnienia przestępstwa (por.
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2007 r., III PZ 7/06). W
przedmiotowej sprawie, ze względu na czas trwania postępowania karnego i jego
prawie roczne zawieszenie, o takiej oczywistości nie mogło być mowy. Żalący się
podnosi wprawdzie w uzasadnieniu zażalenia, iż „fakt popełnienia przestępstwa
przez powoda był dla pracodawcy oczywisty”, jednakże następnie sam sobie
zaprzecza, podając, że „fakt tak późnego potwierdzenia winy powoda w wyroku
karnym wynikał z trudności dowodowych w prowadzonym postępowaniu karnym”.
Tym samym przyznaje, iż oczywistość popełnienia przestępstwa wynikała
wyłącznie z przeświadczenia pracodawcy, niepopartego w chwili rozwiązywania z
11
powodem umowy o pracę na podstawie art. 52 § 1 pkt 2 k.p. żadnym
przekonującym o owej oczywistości dowodem.
Kierując się wskazanymi wyżej motywami, Sąd Najwyższy uznał zatem, że
zażalenie było bezzasadne. Mając ten fakt na względzie oraz opierając się na treści
39814
k.p.c. w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.