Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej ubezpieczonego do rozpoznania w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową. Skarżący twierdził, że wyroki sądów niższych instancji oparto na błędnej ocenie dowodów i że należało dopuścić dowód z opinii kolejnego biegłego. SN uznał jednak, że argumentacja dotyczy w istocie ustaleń faktycznych i oceny dowodów, a takie zarzuty nie mogą stanowić skutecznej podstawy skargi kasacyjnej. Dodatkowo wskazany przez skarżącego art. 217 k.p.c. dotyczy postępowania przed sądem pierwszej instancji, więc nie może być samodzielną podstawą zarzutu wobec sądu odwoławczego. SN stwierdził brak przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej, a ze względu na sytuację osobistą ubezpieczonego odstąpił od obciążania go kosztami postępowania kasacyjnego.
Kluczowe kwestie prawne:
·przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z art. 3989 § 1 k.p.c.
·niedopuszczalność oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów
·zakres zastosowania art. 217 § 2 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym
·spór o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 18 maja 2011 r., Sąd Apelacyjny oddalił apelację
ubezpieczonego W. K. od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych z dnia 3 sierpnia 2010 r., w sprawie przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń
Społecznych o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą
zawodową.
Od wyroku Sądu Apelacyjnego ubezpieczony wniósł skargę kasacyjną, w
której wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania uzasadnił stwierdzeniem, że "jest
oczywiście uzasadniona, gdyż wyroki zostały oparte o błędną analizę materiału
dowodowego oraz w wyniku braku jego uzupełnienia". Podniósł, że w tej sytuacji
2
"istnieje potrzeba, wręcz konieczność ponownego dokonania przez Sąd Najwyższy
oceny okoliczności niniejszej sprawy". W podstawach skargi zarzucono naruszenie
art. 217 k.p.c. wskutek uznania za prawidłowe oddalenie przez Sąd Okręgowy
zgłoszonego przez ubezpieczonego wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii
kolejnego biegłego "w celu zweryfikowania dotychczasowych błędnych opinii" oraz
uznania, że oddalenie tego wniosku dowodowego było uzasadnione dostatecznym
wyjaśnieniem spornej między stronami kwestii dotyczącej istnienia niezdolności do
pracy związanej z chorobą zawodową. Skarżący wniósł o uchylenie w całości
wyroku Sądu Apelacyjnego i przekazanie temu Sądowi sprawy do ponownego
rozpoznania, ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i przyznanie
ubezpieczonemu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z
chorobą zawodową.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ rentowy wniósł o odrzucenie
skargi, ewentualnie o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący uważa,
że wniesiona przez niego skarga jest oczywiście uzasadniona z powodu
dopuszczenia się przez Sąd drugiej instancji uchybienia polegającego na błędnej
analizie materiału dowodowego oraz na zaniechaniu uzupełnienia tego materiału w
celu wyjaśnienia, czy w przypadku ubezpieczonego istnieje niezdolność do pracy
związana z jego chorobą zawodową. Tej argumentacji Sąd Najwyższy nie podziela,
zwłaszcza że w sprawie nie tyle chodziło o ustalenie związku pomiędzy
niezdolnością ubezpieczonego do pracy a jego chorobą zawodową, co o
wyjaśnienie, czy nastąpiło istotne pogorszenie się stanu zdrowia ubezpieczonego
czyniące go osobą częściowo niezdolną do pracy.
3
Powołanie "oczywistej zasadności" skargi kasacyjnej jako przesłanki
przyjęcia jej do rozpoznania wymaga wykazania kwalifikowanego naruszenia
prawa, a więc wykazania, że zastosowanie przepisu prawnego błędnie
interpretowanego spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia,
dotkniętego brakami widocznymi, bez potrzeby dokonywania głębszej analizy
prawnej, "na pierwszy rzut oka" (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 17
października 2001 r., I PKN 157/01, OSNP 2003 nr 18, poz. 437; z dnia 7 stycznia
2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230, z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ
187/02, OSNC 2004 nr 3, poz. 49 oraz z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, LEX
nr 453107). Tymczasem skarżący ograniczył się do postawienia zarzutu, który nie
może być brany pod uwagę w postępowaniu kasacyjnym. Skargę kasacyjną strona
może bowiem oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli
uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3983
§ 1 pkt 2 k.p.c.),
ale taką podstawą nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny
dowodów (art. 3983
§ 3 k.p.c.). Ubezpieczony na takim właśnie zarzucie
skonstruował uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania,
formułując zarzut dotyczący wadliwej oceny dowodów (opinii biegłych lekarzy)
przeprowadzonych w sprawie celem ustalenia stanu niezdolności do pracy
zarobkowej.
Ponadto art. 217 § 2 k.p.c., którego naruszenie zostało powołane jako
podstawa skargi, normuje postępowanie przed sądem pierwszej instancji, wobec
czego nie może być w ogóle naruszony przez sąd drugiej instancji. Sąd
odwoławczy stosuje regulację zawartą w art. 217 § 2 k.p.c. tylko na zasadzie
odesłania zawartego w art. 391 § 1 k.p.c. Skoro naruszenie art. 217 § 2 k.p.c. nie
może stanowić usprawiedliwionej podstawy skargi kasacyjnej (por. uzasadnienie
wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2008 r., II PK 260/07, OSNP 2009 nr 15-
16, poz. 199), to tym bardziej nie może być przesłanką przyjęcia jej do rozpoznania.
Z powołanych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania na podstawie art. 3989
§ 2 k.p.c., zaś z uwagi na sytuację osobistą
ubezpieczonego postanowił na mocy art. 102 k.p.c. nie obciążać go obowiązkiem
zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należnych organowi rentowemu.
4