II UZ 17/13

Wygrał powód
SN14 maja 2013·
Ubezpieczenia społeczne
Podsumowanie AI

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie w sprawie dotyczącej składek na ubezpieczenie zdrowotne od umów zlecenia. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną, uznając sprawę za majątkową i przyjmując, że wartość przedmiotu sporu jest niższa niż próg dopuszczalności kasacji. Sąd Najwyższy nie zgodził się z tym stanowiskiem. Wskazał, że istotą sporu było ustalenie, kto jest zobowiązany do odprowadzania składek, a więc sprawa dotyczy objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Ubezpieczenie zdrowotne zostało uznane za rodzaj ubezpieczenia społecznego, dlatego skarga kasacyjna była dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego i nakazał nadanie biegu skardze kasacyjnej.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·czy sprawa o ustalenie obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne ma charakter sprawy o objęcie ubezpieczeniem społecznym
  • ·czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawach dotyczących ubezpieczenia zdrowotnego
  • ·błędne zakwalifikowanie sprawy jako majątkowej przez sąd apelacyjny
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 12 listopada 2012 r., Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni A. R. od wyroku tego Sądu z dnia 26 czerwca 2012 r., którym oddalono apelację wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w E. z dnia 25 stycznia 2012 r., w sprawie o składki na ubezpieczenie zdrowotne, z udziałem zainteresowanych: Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w E., L. L., D. B. i B. C. W zaskarżonym postanowieniu, Sąd Apelacyjny stwierdził, że „nie było spornym w sprawie, iż 2 zainteresowane podlegały ubezpieczeniom zdrowotnym (…) a istotą sporu było, kto ma odprowadzać składki należne za nie z tego tytułu”, uznając w związku z tym, że wartość przedmiotu sporu w odniesieniu do każdej zainteresowanej stanowi kwota składek na ubezpieczenie zdrowotne, która była niższa niż dziesięć tysięcy złotych, tak więc skarga kasacyjna jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu (art. 3986 § 2 k.p.c.). W zażaleniu na to postanowienie, pełnomocnik wnioskodawczyni zarzucił naruszenie art. 3982 § 1 k.p.c. zdanie drugie przez błędną wykładnię tego przepisu i przyjęcie, że sprawa ma charakter majątkowy, gdy w rzeczywistości sprawa dotyczy objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego i art. 3982 § 1 k.p.c. zdanie pierwsze nie znajduje w niej zastosowania. Wniósł o uchylenie postanowienia i nadanie biegu skardze kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest uzasadnione. Nie jest wątpliwe, że przedmiotem sporu w sprawie było ustalenie podmiotu zobowiązanego do odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu zawartych umów zlecenia z zainteresowanymi (stąd oznaczenie przedmiotu sprawy „o składki na ubezpieczenie zdrowotne” nie było precyzyjne), zaś w orzecznictwie Sądu Najwyższego, nie budzi wątpliwości, że ubezpieczenie zdrowotne ma charakter ubezpieczenia społecznego (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 października 2004 r., I UZ 35/04, OSNP 2005 nr 7, poz. 101 oraz uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2007 r., III UZP 4/06 – OSNP 2007 nr 15-16, poz. 226, w którym wskazano, że co prawda ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych rozróżniająca cztery ryzyka ubezpieczeniowe: emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe, nie objęła ubezpieczenia zdrowotnego, to jednak należy przyjąć, że ubezpieczenie to jest też rodzajem ubezpieczenia społecznego zaś jego odrębność wynika przede wszystkim z faktu odmiennego przedmiotu ochrony oraz odrębności organizacyjnej). Tak więc - stosownie do art. 3982 § 1 zdanie drugie k.p.c. - sprawa o objęcie obowiązkiem tego ubezpieczenia jest sprawą, w której skarga kasacyjna przysługuje bez 3 względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. W zażaleniu trafnie określono przedmiot sporu, gdy się zważy, że podstawę prawną zaskarżonego wyroku, którym stwierdzono niepodleganie przez zainteresowane ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu umów zlecenia zawieranych z ubezpieczoną prowadzącą pozarolniczą działalność w zakresie usług pielęgniarskich i lekarskich, jednocześnie przyjmując podleganie przez nie temu ubezpieczeniu z tytułu pracowniczego zatrudnienia w zainteresowanym Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w E., stanowił art. 8 ust. 2a w związku z art. 18 ust. 1a w opozycji do art. 9 ust. 1 w związku z art. 32 i art. 66 ust. 1 pkt 1a i art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.). Podobne stanowisko zostało wyrażone przez Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 19 lutego 2013 r., II UZ 129/12 oraz 14 maja 2013 r., II UZ 19/13 (niepublikowane). Z tych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji (art. 39816 w związku z 3941 § 3 k.p.c.).