I BP 11/10

Orzeczenie procesowe
SN15 kwietnia 2011·
Inne
Podsumowanie AI

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia dotyczącego kosztów procesu. Skarga została wniesiona po wejściu w życie nowelizacji z 22 lipca 2010 r., która ograniczyła dopuszczalność tej skargi do prawomocnych wyroków kończących postępowanie. W przypadku innych orzeczeń, takich jak postanowienia, ustawodawca przewidział odrębną drogę dochodzenia odszkodowania bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności z prawem. Sąd uznał, że brak jest przepisów przejściowych pozwalających stosować poprzednie zasady do skargi wniesionej po 25 września 2010 r. W konsekwencji skarga była niedopuszczalna i została odrzucona.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia po nowelizacji z 22 lipca 2010 r.
  • ·stosowanie nowych przepisów procesowych do skarg wniesionych po wejściu w życie nowelizacji
  • ·możliwość dochodzenia odszkodowania za niezgodne z prawem postanowienie bez uprzedniego stwierdzenia jego niezgodności z prawem
  • ·odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Uzasadnienie Sąd Okręgowy K. Wydział Pracy postanowieniem z 14 października 2008 r. zmienił zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zasądził od strony pozwanej na rzecz interwenienta ubocznego syndyka masy upadłości „O. P.” sp. z o.o. w upadłości w S. 60 zł tytułem kosztów postępowania. W pozostałym zakresie zażalenie oddalono. Na to orzeczenie interwenient uboczny wniósł pismem z 11 października 2010 r. skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, 2 zaskarżając je w części – w zakresie, w jakim oddala zażalenie skarżącego (dotychczasowego interwenienta ubocznego), tj. oddala wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem I instancji ponad kwotę 60 złotych, jak również w całości oddala wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie prawa procesowego: 1) art. 98, art. 99, art. 102, art. 107 oraz 109 § 2 k.p.c., a także § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 3 i 5, § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) – dalej zwane rozporządzeniem, 2) art. 219 k.p.c. w związku z art. 108 k.p.c., 3) art. 108 § 1 k.p.c. w związku z art. 98 k.p.c. i art. 99 k.p.c. oraz § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 3 i 5 oraz § 12 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia. Skarżący wskazał na niezgodność zaskarżonego postanowienia z: art. 98, art. 99, art. 102, art. 107, art. 108 § 1, art. 109 § 2 i art. 219 k.p.c., a także z § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 3 i 5, § 11 ust. 1 pkt 2 oraz § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia oraz podniósł, że wydanie przedmiotowego orzeczenia spowodowało wyrządzenie szkody polegającej na nieotrzymaniu przez skarżącego (dotychczasowego interwenienta ubocznego) części zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym ustalonych według stawki minimalnej, tj. ponad kwotę 60 zł, jak również całości kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Wysokość szkody w połączonych sprawach została wyliczona przy przyjęciu minimalnych stawek przewidzianych w rozporządzeniu. Ponadto skarżący wskazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. Nr 155, poz. 1037), która weszła w życie z dniem 25 września 3 2010 r., zmienione zostały przepisy w zakresie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Według art. 4241 § 1 k.p.c. w nowym brzmieniu można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem jedynie prawomocnego wyroku kończącego postępowanie w sprawie. W przypadku postanowień od dnia 25 września 2010 r. znajduje zastosowanie regulacja przepisu art. 4241b k.p.c., dodanego przez powyższą ustawę zmieniającą, zgodnie z którym w przypadku prawomocnych orzeczeń, od których skarga nie przysługuje, odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem można domagać się bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem w postępowaniu ze skargi, chyba że strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych. Przepisy powyższe mają zastosowanie do przedmiotowej skargi, gdyż została ona wniesiona 13 października 2010 r. – data stempla pocztowego, czyli po zmianie dokonanej z dniem 25 września 2010 r. Ustawa zmieniająca nie zawiera przepisów przejściowych, z których wynikałby obowiązek stosowania art. 4241 § 1 k.p.c. w dotychczasowym brzmieniu do skarg wniesionych w sprawach prawomocnie zakończonych przed dniem wejścia w życie przedmiotowej nowelizacji (postanowienie Sądu Najwyższego z 4 lutego 2011 r., I BP 48/10). W związku z powyższym ma zastosowanie generalna zasada dotycząca działania nowych przepisów procesowych wprost od daty ich wejścia w życie (zob. podobnie wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 listopada 2006 r., K 30/06 OTK-A 2006 nr 10, poz. 149). Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy z 22 lipca 2010 r. (druk sejmowy nr 2525) celem ustawodawcy było ograniczenie obowiązku orzekania o niezgodności z prawem przez Sąd Najwyższy jedynie do przypadków niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. Z kolei w odniesieniu do innych orzeczeń ustawodawca zdecydował się uprościć drogę dochodzenia odszkodowania przez wyłączenie obowiązku uzyskania rozstrzygnięcia w przedmiocie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 3 listopada 2010 r. II BP 10/10, 14 października 2010 r. I CNP 24/10, 21 października 2010 r., I CNP 19/10, 9 listopada 2010 r., IV CNP 59/10, 9 listopada 2010 r., IV CNP 60/10). 4 Biorąc powyższe pod uwagę, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlegała, jako niedopuszczalna, odrzuceniu (art. 4248 § 1 k.p.c.).