Sprawa dotyczyła wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy przeciwko ZUS. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej prawa do renty. Następnie pełnomocnik wnioskodawcy wniósł apelację bez opłaty, a sąd wezwał do jej uiszczenia i opłata została zapłacona w terminie. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że apelacja powinna zostać odrzucona bez wezwania na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c., ponieważ sprawa została wszczęta przed 1 lipca 2009 r., a więc do postępowania nadal stosował się dawny przepis. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy, podzielając stanowisko, że decydująca jest data wniesienia odwołania do organu rentowego, a nie data późniejszego wniesienia apelacji. W konsekwencji apelacja była podlegała odrzuceniu z powodu nieuiszczenia opłaty przez profesjonalnego pełnomocnika przy wniesieniu środka odwoławczego.
Kluczowe kwestie prawne:
·stosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. do apelacji wniesionej przez radcę prawnego bez opłaty
·ustalenie, czy do sprawy stosuje się przepisy po nowelizacji z 5 grudnia 2008 r.
·znaczenie daty wszczęcia postępowania dla oceny dopuszczalności odrzucenia apelacji
·odrzucenie apelacji z powodu braku opłaty przy wniesieniu środka odwoławczego
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 30 kwietnia 2010 r. Sąd Apelacyjny –Wydział Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych odrzucił na podstawie art. 1302
§ 3 k.p.c. apelację C. N.
od wyroku z 4 sierpnia 2009 r. Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych. Wyrokiem tym oddalono odwołanie wnioskodawcy od decyzji z 20
października 2006 r. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej prawa do
renty z tytułu niezdolności do pracy.
Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że 12 października
2009 r. profesjonalny pełnomocnik ubezpieczonego będący radcą prawnym wniósł
apelację od wyroku Sądu Okręgowego bez uiszczenia wymaganej opłaty
2
podstawowej od apelacji w kwocie 30 zł. Zarządzeniem przewodniczącego z 19
października 2009 r. pełnomocnik wnioskodawcy został wezwany do uiszczenia
opłaty w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia apelacji. Opłatę uiszczono w
wyznaczonym terminie. Przypomniano, że art. 1302
§ 3 k.p.c. został wprawdzie
uchylony z dniem 1 lipca 2009 r. na podstawie art. 1 pkt 3 lit. a ustawy z 5 grudnia
2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych
ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571), jednak zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy
zmieniającej, przepisy tej ustawy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu jej
wejścia w życie. Uznano, że art. 1302
§ 3 k.p.c. miał zastosowanie w sprawie,
ponieważ odwołanie od decyzji z 20 października 2006 r. wpłynęło do organu
rentowego 10 listopada 2006 r. Sąd Apelacyjny uznał zatem, że pełnomocnik
wnioskodawcy – radca prawny obowiązany był dokonać stosownej opłaty wraz ze
złożeniem środka odwoławczego. Apelację powinien był odrzucić Sąd pierwszej
instancji, który błędnie wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków apelacji.
Na postanowienie Sądu Apelacyjnego z 30 kwietnia 2010 r. zażalił się
wnioskodawca, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie przepisów
postępowania: 1) art. 373 k.p.c. w zw. z art. 370 k.p.c. – poprzez jego
niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia, że apelacja podlegała odrzuceniu
przez Sąd pierwszej instancji z powodu jej nieopłacenia, 2) art. 1302
§ 3 k.p.c.
poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy apelacja ubezpieczonego
została opłacona na wezwanie Sądu Okręgowego przez pełnomocnika
działającego na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w toku trwającego
procesu, tj. 20 lipca 2009 r. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie jest nieuzasadnione i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1302
§ 3
k.p.c. sąd odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty pismo wniesione przez
adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego środki odwoławcze lub
środki zaskarżenia (apelację, zażalenie, skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, sprzeciw od wyroku
3
zaocznego, zarzuty od nakazu zapłaty, skargę na orzeczenie referendarza
sądowego) podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od
wskazanej przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia.
Przepis ten został uchylony z dniem 1 lipca 2009 r. przez art. 1 pkt 3 lit. a)
ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania
cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571). Z kolei
zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy zmieniającej, jej przepisy stosuje się do
postępowań wszczętych po dniu jej wejścia w życie (z zastrzeżeniem przepisów
ust. 2-5, które nie odnoszą się do niniejszej sprawy). Data ta odnosi się do
wniesienia pozwu.
Dla sprawy kluczowe znaczenie ma, że odwołanie wnioskodawcy zostało
wniesione przed 1 lipca 2009 r. Oznacza to, że przepisy ustawy z 5 grudnia 2008
r. nie znajdują w sprawie zastosowania i prawidłowo na podstawie art. 1302
§ 3
k.p.c. odrzucono apelację (tak samo Sąd Najwyższy w postanowieniach z 9
grudnia 2009 r., II PZ 22/09, LEX nr 577834, 28 października 2009 r., II PZ 16/09,
LEX nr 559945 i 3 lutego 2010 r., I UZ 1/10, niepublikowane).
Z powyższych względów, na podstawie art. 3941
§ 3 k.p.c. w związku z art.
39814
k.p.c., orzeczono jak w sentencji postanowienia.