II PZ 22/10

Postanowienie z dnia 14 września 2010 r. II PZ 22/10 Roszczenie o zwrot kosztów procesu (art. 98 § 1 w związku z art. 109 § 1 zdanie pierwsze k.p.c.), w przypadku rozpoznania apelacji w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym (art. 50510 § 2 k.p.c. ), należy zgłosić najpóźniej przed wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie (na przykład w odpowiedzi na apelację). Przewodniczący SSN Józef Iwulski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Beata Gudowska, Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 wrześ- nia 2010 r. sprawy z powództwa Dariusza B. przeciwko Czesławowi M. o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, o odszkodowanie, na skutek za- żalenia powoda na wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 2 grudnia 2009 r. [...] o d d a l i ł zażalenie i zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2009 r. [...] Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpie- czeń Społecznych w Poznaniu oddalił apelację powoda Dariusza B. od wyroku Sądu Rejonowego Poznań Grunwald i Jeżyce-Sądu Pracy w Poznaniu z dnia 29 lipca 2009 r. [...], wydanego w sprawie przeciwko Czesławowi M. o uznanie wypowiedze- nia umowy o pracę za bezskuteczne i odszkodowanie (w punkcie pierwszym) oraz postanowił obciążyć powoda kosztami postępowania apelacyjnego i w związku z tym zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 225 zł tytułem zwrotu kosztów za- stępstwa procesowego (w punkcie drugim). Uzasadniając rozstrzygnięcie w przed- miocie kosztów postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy powołał się na przepisy § 11 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt 1 w związku z § 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców 2 prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielo- nej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). W zażaleniu na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania odwoławczego (punkt drugi wyroku Sądu Okręgowego), wniesionym na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c., powód stwierdził, że w postępowaniu przed Sądem drugiej instancji strona pozwana nie podjęła żadnych czynności procesowych, w tym nie zgłosiła żądania zwrotu kosztów postępowania. Po wniesieniu apelacji powodowi nie doręczono bowiem żadnego pisma pozwanego, z którego wynikałoby żądanie zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. Zdaniem powoda, dla skutecznego zgłosze- nia żądania zwrotu kosztów postępowania niezbędne jest doręczenie tego żądania stronie przeciwnej, gdyż to strona przeciwna po przegraniu sprawy będzie zobowią- zana do zwrotu kosztów procesu. Skoro więc roszczenie pozwanego o zwrot kosztów postępowania nie zostało doręczone powodowi, to zostało ono zgłoszone nieskutecznie. Powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu Okręgowego i „nieobciążanie go obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania” oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. W odpowiedzi na zażalenie pozwany wniósł o jego oddalenie w całości i zasą- dzenie od powoda kosztów postępowania zażaleniowego. W ocenie pozwanego, żądanie zwrotu kosztów procesu zostało dokonane skutecznie, bowiem pismo proce- sowe obejmujące takie żądanie doręczono pełnomocnikowi procesowemu powoda. Zarządzenie o doręczeniu powodowi odpisu orzeczenia Sądu Okręgowego wraz z jego uzasadnieniem oraz odpowiedzią pozwanego na apelację zostało wykonane, zaś powód odebrał stosowną korespondencję w dniu 26 stycznia 2010 r. Pozwany podkreślił, że żądanie zwrotu kosztów procesu - jakkolwiek doręczone po wydaniu orzeczenia Sądu drugiej instancji na posiedzeniu niejawnym - zostało skutecznie zgłoszone Sądowi przed wydaniem tego orzeczenia. Aby żądanie zwrotu kosztów procesu wywołało stosowne skutki procesowe nie musi być doręczone drugiej stro- nie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Postępowanie (także apelacyjne) w rozpoznawa- nej sprawie toczyło się w odrębnym postępowaniu uproszczonym (art. 5051 -50514 k.p.c.). Zgodnie z art. 50510 § 2 k.p.c., Sąd drugiej instancji był uprawniony do rozpo- 3 znania apelacji na posiedzeniu niejawnym, gdyż powód w apelacji ani pozwany w odpowiedzi na apelację nie żądali przeprowadzenia rozprawy. W pisemnej odpowie- dzi na apelację, którą pozwany wniósł do Sądu drugiej instancji w dniu 3 listopada 2009 r. (data stempla pocztowego), został wyraźnie sformułowany wniosek o zasą- dzenie od powoda zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Zgłoszony w ten sposób wniosek podlegał więc rozpoznaniu przez Sąd Okręgowy na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2009 r. przy wydaniu wyroku kończącego postępowanie w sprawie. Żaden przepis procedury cywilnej nie obliguje sądu w takiej sytuacji pro- cesowej do doręczenia powodowi odpisu odpowiedzi na apelację przed dniem wyda- nia orzeczenia kończącego postępowanie. Doręczenie powodowi odpisu odpowiedzi na apelację zostało dokonane wraz z doręczeniem odpisu wyroku (wykonanie zarzą- dzenia z dnia 13 stycznia 2010 r.). Przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nie wiążą skuteczności roszczenia o zwrot kosztów procesu ze zgłoszeniem tego żądania stronie przeciwnej, lecz uza- leżniają możliwość domagania się zwrotu tych kosztów od zgłoszenia stosownego wniosku sądowi. W myśl art. 109 § 1 zdanie pierwsze k.p.c., roszczenie o zwrot kosztów procesu wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych. Przepis ten odnosi się wprost do postępowania procesowego prowadzonego na zasadach ogólnych i ma odpowiednie zastosowanie do postępowania uproszczonego w sprawach z zakresu prawa pracy (art. 13 k.p.c.). Zastosowanie art. 109 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. w przypadku rozpoznania w postępowaniu uproszczonym apelacji na posiedzeniu niejawnym oznacza, że roszczenie o zwrot kosztów procesu (spis kosztów albo wniosek o przyznanie kosztów według norm przepisanych) należy zgłosić najpóźniej przed wydaniem orzeczenia (np. w odpowiedzi na apelację). W rozpoznawanej sprawie pozwany zgłosił żądanie zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego (art. 98 § 1 k.p.c.) w odpowiedzi na apelację (złożonej w terminie ustawowym) przed datą posiedzenia niejawnego, na którym Sąd Okręgowy wydał orzeczenie kończące postępowanie w sprawie. Ponieważ apelacja powoda została oddalona, to pozwany wygrał sprawę w postępowaniu odwoławczym i rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w przedmiocie kosztów ma oparcie w art. 98 § 1 w związku z art. 109 § 1 oraz w związku z art. 50510 § 2 k.p.c. 4 Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. oraz orzekł o kosztach postępowania zaża- leniowego na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. ========================================