I PK 9/06

Wyrok z dnia 11 lipca 2006 r. I PK 9/06 1. Naruszenie podstawowych obowiązków ze stosunku zatrudnienia sta- nowi negatywną przesłankę przyznania odprawy, o której mowa w art. 12 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz.U. Nr 26, poz. 306 ze zm.), niezależnie od podstawy rozwiązania stosunku pracy lub innego stosunku zatrudnienia osoby kierują- cej. 2. Z art. 221 k.h. nie wynikał zakaz zastrzeżenia w umowie spółki z ogra- niczoną odpowiedzialnością, że regulamin wynagradzania członków zarządu będzie ustalany uchwałą wspólników, jednak przepis ten nie stanowił ustawo- wego oparcia dla takiego regulaminu w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. 3. Stanowisko rady powiatu w kwestii zgłoszonego przez pracodawcę za- miaru rozwiązania z radnym stosunku pracy (art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, jednolity tekst: Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm) jest uzależnione od przyczyn, które je uzasadniają tylko w tym sensie, że w przypadku, gdy przyczyny te wiążą się ze zdarzeniami związa- nymi z wykonywaniem mandatu, rada ma obowiązek odmówienia zgody; w przypadkach, w których takiego związku nie ma, wyrażenie zgody lub jej od- mowa zostały pozostawione jej uznaniu. Przewodniczący SSN Józef Iwulski, Sędziowie: SN Zbigniew Hajn (sprawoz- dawca), SA Jolanta Strusińska-Żukowska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2006 r. sprawy z powództwa Sławomira Z. przeciwko Przedsiębiorstwu Usług Komunalnych S. Spółce. z o.o. w M. o przywrócenie do pracy, wynagrodzenie, odprawę pieniężną, na skutek skargi kasacyjnej powoda i strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie z dnia 22 czerwca 2005 r. [...] 1. u c h y l i ł zaskarżony wyrok w punkcie 2 i w tym zakresie umorzył postę- powanie apelacyjne; 2 2. u c h y l i ł zaskarżony wyrok w punkcie 1, w punkcie 3 w zakresie doty- czącym żądania wyrównania wynagrodzenia za pracę oraz w punkcie 4 i w tej części przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego; 3. o d d a l i ł skargę kasacyjną strony pozwanej w pozostałym zakresie. U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy po rozpoznaniu apelacji powoda Sła- womira Z. oraz apelacji pozwanego Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych „S." Spółki z o.o. w M.: 1) zmienił wyrok Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Myszkowie z 15 listo- pada 2004 r. w punkcie II w części dotyczącej odprawy, w ten sposób, że zasądził od pozwanego na rzecz powoda 20.100 zł z ustawowymi odsetkami od 12 lipca 2004 r. tytułem odprawy; 2) oddalił apelację powoda w pozostałym zakresie; 3) oddalił ape- lację pozwanego i 4) zniósł wzajemnie między stronami koszty procesu. W pozwie Sławomir Z. wniósł o przywrócenie do pracy w pozwanym przedsię- biorstwie w związku z bezprawnym rozwiązaniem z nim umowy o pracę bez zacho- wania okresu wypowiedzenia. Na rozprawie 12 lipca 2004 r. powód rozszerzył żąda- nie domagając się zasądzenia 8.253,06 zł tytułem niewypłaconej części wynagro- dzenia, 20.100 zł tytułem odprawy pieniężnej, należnej zgodnie z § 10 umowy o pracę oraz 6.700 zł tytułem wynagrodzenia za okres pozostawania bez pracy. W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda kosztów zastępstwa procesowego. Sąd pierwszej instancji ustalił, że na mocy umowy o pracę z 1 stycznia 1998 r., zawartej z zarządem Miasta M. reprezentowanym przez przewodniczącego zarzą- du Miasta Zbigniewa K., Sławomir Z. zatrudniony został na czas nieokreślony na sta- nowisku prezesa pozwanego przedsiębiorstwa. Dnia 18 lutego 2000 r. powód z główną księgową Alicją N. zawarli w imieniu pozwanego z Bankiem Ś. SA w M. umowę korzystania z systemu Multi Cash. W celu dokonania przelewów wynagro- dzeń pracowniczych za pomocą tego systemu Sławomir Z. upoważnił 26 lutego 2004 r. Alicję N. do złożenia za niego podpisu elektronicznego przy użyciu przypisanej mu dyskietki, przekazując tę dyskietkę w jej posiadanie. Rada nadzorcza pozwanego podjęła 28 lutego 2004 r. uchwałę o odwołaniu powoda z funkcji prezesa zarządu. 3 Ponieważ powód był członkiem Rady Powiatu w M., pozwany zwrócił się do tej Rady o wyrażenie zgody na wypowiedzenie mu umowy o pracę. Uchwałą z 26 marca 2004 r. Rada nie wyraziła zgody na rozwiązanie umowy o pracę z powodem. Pomimo to powód otrzymał pismo o rozwiązaniu z nim umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia w trybie dyscyplinarnym, ze względu na ciężkie naruszenie obowiąz- ków pracowniczych, polegające na nienależytym zabezpieczeniu i udostępnieniu osobom trzecim nośnika (dokumentu) elektronicznego oraz danych niezbędnych do złożenia podpisu elektronicznego, co spowodowało użycie go przez osobę nieupo- ważnioną do wypłaty środków finansowych z konta Spółki. Pismo to powód otrzymał 29 marca 2004 r. W ocenie Sądu pierwszej instancji powód wywodził swoje żądania przywróce- nia do pracy, wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, odprawy pieniężnej i zindeksowanego wynagrodzenia z umowy o pracę zawartej 1 stycznia 1998 r. Umowę tę uznać należy za zgodną z prawem i w pełni skuteczną. Odnośnie do żą- dania przywrócenia do pracy Sąd Rejonowy stwierdził, że skoro powód w momencie rozwiązania stosunku pracy był radnym, to zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (jednolity tekst: Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.), rozwiązanie z nim stosunku pracy wymagało uprzedniej zgody Rady Powiatu, której był członkiem. Zgody takiej pracodawca nie uzyskał. W tej sy- tuacji rozwiązanie z powodem umowy o pracę nastąpiło z naruszeniem art. 22 ust. 2 wymienionej wyżej ustawy. Jednocześnie Sąd uznał, że przywrócenie powoda do pracy byłoby niecelowe, ponieważ jego zatrudnienie było ściśle związane z funkcją prezesa zarządu pozwanej Spółki, a po odwołaniu powoda powołany został nowy zarząd i prezes. Ponadto powód naruszył swoje podstawowe obowiązki pracownicze udzielając pisemnego upoważnienia Alicji N. do dokonania przelewu w systemie Multi Cash i przekazując jej dyskietkę z hasłem dostępu. Z regulaminu korzystania z tego systemu wynikało, że dyskietka ma charakter dokumentu poufnego, powinna być przechowywana w sposób właściwy dla dokumentów poufnych i wykorzystywana wyłącznie przez osoby uprawnione. To właśnie powód podpisał umowę korzystania z systemu. Znany mu był regulamin, który zobowiązywał użytkowników do zachowania zasad poufności przy przechowywaniu kodu PIN, kodu podpisu elektronicznego i hasła systemu. W tej sytuacji wyrażenie przez powoda zgody na posłużenie się jego podpisem było niedopuszczalne. W stosunku do pracownika na stanowisku kierowni- czym, jakie zajmował powód, wymaga się szczególnej staranności i odpowiedzialno- 4 ści, a także stosuje się ostrzejsze kryteria oceny pracy. Dlatego Sąd uznał, że powód dopuścił się naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych. Powyższa okoliczność ma także bezpośredni związek ze zgłoszonym w toku postępowania żądaniem zasądzenia odprawy pieniężnej. Zgodnie z § 10 umowy o pracę, w przypadku rozwiązania umowy powód uzyskał prawo do odprawy pieniężnej w wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia, obejmującego wszystkie przysługujące mu dodatki. Powód z racji zajmowanego stanowiska podlega jednak również ustawie z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz.U. Nr 26, poz. 306 ze zm.). Przepis artykułu 12 tej ustawy przyznaje takim osobom prawo do odprawy w wysokości nie wyższej niż trzykrotność wynagro- dzenia miesięcznego jedynie w razie odwołania ze stanowiska lub rozwiązania umowy o pracę, z innych przyczyn niż naruszenie podstawowych obowiązków ze stosunku zatrudnienia. Z tego względu Sąd, przyjmując, że powód dopuścił się takie- go naruszenia, uznał, że nie nabył on prawa do odprawy pieniężnej. Ustawa z dnia 3 marca 2000 r. nie pozbawia jednak powoda prawa do zindek- sowanego wynagrodzenia dochodzonego za okres od lipca 2001 r. do grudnia 2003 r. Jest to wynagrodzenie miesięczne, przeliczane w okresach półrocznych. Zgodnie z regulaminem wynagradzania członków zarządu pozwanego, stanowiącym załącznik do uchwały zgromadzenia wspólników tej spółki z 22 września 2000 r., wskaźnik wzrostu wynagrodzenia prezesa zarządu ustala się w wysokości 4,2 średniej płacy w spółce, liczonej bez wynagrodzeń członków zarządu. Wynagrodzenia członków za- rządu są w świetle regulaminu przeliczane w okresach półrocznych, na dzień 30 czerwca i 31 grudnia każdego roku, po obliczeniu za ten okres wysokości średniej płacy w Spółce. Zdaniem Sądu, wymieniony regulamin jest regulaminem w rozumie- niu art. 772 k.p. i stanowi źródło uprawnień członków zarządu, a więc i powoda. Re- gulamin ten został uchwalony na podstawie § 30 ust. 1 pkt 15 umowy spółki, zgodnie z którym określenie zasad wynagradzania członków zarządu wymaga uchwały zgro- madzenia wspólników. W tej sytuacji upoważniony organ pozwanego pracodawcy określił nowe zasady wynagradzania członków zarządu. Ponieważ były one korzyst- niejsze dla pracowników, pracodawca nie był zobowiązany do dokonania wypowie- dzenia dotychczasowych warunków płacy. Wobec powyższego Sąd Rejonowy wyrokiem z 15 listopada 2004 r.: (I) zasą- dził od pozwanego na rzecz powoda: (1) 20.100 zł tytułem odszkodowania za nie- zgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę oraz (2) 7.275 zł, tytułem zindekso- 5 wanego wynagrodzenia za pracę; (II) w pozostałym zakresie oddalił powództwo; (III) wyrokowi w pkt I. 1 nadał rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 6.000 zł; (IV) zniósł koszty procesu między stronami. Apelacje od powyższego wyroku wniosły obie strony. Powód zaskarżył wyrok w odniesieniu do punktów II oraz IV zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 9 § 1 k.p., przez przyjęcie, że umowa o korzystanie z systemu MultiCash stanowi źródło obowiązków powoda wobec pracodawcy, a w konsekwencji, że jest źródłem prawa pracy; art. 12 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi pod- miotami prawnymi, przez przyjęcie, że zachodzą przesłanki uzasadniające odmowę przyznania powodowi odprawy pieniężnej w wysokości trzymiesięcznego wynagro- dzenia. Apelujący wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części i orzeczenie w tym zakresie zgodnie z żądaniem powoda. Pozwany zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego co do punktu l, podpunktu 1 i 2 oraz punktu IV. Sąd Okręgowy uznał apelację pozwanego za bezzasadną, a apelację powoda za uzasadnioną jedynie w zakresie roszczenia o odprawę. Odnośnie do zawartego w apelacji strony pozwanej wniosku, aby Sąd Okręgowy przedstawił Trybunałowi Kon- stytucyjnemu pytanie prawne dotyczące zgodności art. 22 pkt 2 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym z art. 32 ust. 1 i art. 45 pkt 1 Konstytucji i art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Zarzuty pozwanego dotyczą stosowania prawa przez Radę Powiatu i nie uzasadniają przyjęcia naruszenia zasady równości i prawa do sądu. Ponadto Sąd Okręgowy wskazał, że w myśl art. 8 Konstytucji, sąd, który dostrzeże kolizję ustawy z Konstytucją, nie musi pytać Trybunału Konstytucyjnego, lecz może samoistnie ją roz- strzygnąć w procesie pomijając normy niezgodne z ustawą zasadniczą. Co do za- rzutu, że Sąd Rejonowy nie zawiesił postępowania w sprawie z uwagi na toczące się postępowanie przed sądem administracyjnym, podważające legalność uchwały rady powiatu o objęciu powoda ochroną przed rozwiązaniem umowy o pracę, to w ocenie Sądu Okręgowego, Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że kwestionowanie uchwały nie uzasadnia zawieszenia procesu pracownika. Sąd pracy ma prawo sa- moistnie ocenić legalność takiej uchwały. Następnie Sąd Okręgowy stwierdził, między innymi, że zawarta z powodem umowa o pracę wskazywała w § 3, że będzie on otrzymywał wynagrodzenie płatne w 6 sposób i na zasadach określonych w uchwale zgromadzenia wspólników w sprawie ustalania zasad wynagradzania dla członków zarządu, które zgodnie ze stanem z dnia zawarcia tej umowy obejmowało stałe wynagrodzenie zasadnicze, premię re- gulaminową, nagrodę jubileuszową i odprawę emerytalno-rentową na zasadach określonych w regulaminie wynagradzania Spółki. Również akt założycielski Spółki stanowił, że określenie zasad wynagradzania członków zarządu wymaga uchwały zgromadzenia wspólników. Uchwałą zgromadzenia wspólników z 22 września 2000 r. wprowadzono regulamin wynagradzania członków zarządu pozwanej Spółki. Regu- lamin ten przewidywał nowy sposób wynagradzania członków zarządu, przewidując mechanizm waloryzacyjny ich wynagrodzeń. W ocenie Sądu Okręgowego nie stano- wi on jednak regulaminu wynagradzania w rozumieniu art. 772 k.p., jak przyjął Sąd pierwszej instancji. Zarzuty apelującego wskazujące, że nie jest to regulamin w ro- zumieniu art. 772 k.p. są słuszne. Zgodnie z art. 772 § 5 w związku z art. 24126 § 2 k.p. regulamin wynagradzania nie może określać zasad wynagradzania osób zarzą- dzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy. Powód jako prezes zarządu był osobą zarządzającą zakładem pracy. W konsekwencji uchwała zgromadzenia wspól- ników w przedmiocie zasad wynagradzania członków zarządu nie jest regulaminem wynagradzania w rozumieniu art. 772 k.p. Nie oznacza to jednak, że nie stanowi ona źródła prawa pracy dla powoda. Uchwała ta ma bowiem umocowanie w akcie zało- życielskim pozwanej Spółki (§ 30 ust. 1 pkt 30) i jako zastrzeżona w umowie spółki jest regulaminem opartym na ustawie w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. Zastrzeżenie w tym zakresie kompetencji zgromadzeniu wspólników było dopuszczalne w świetle obo- wiązującego w dacie zawierania umowy spółki art. 221 k.h., a obecnie jest dopusz- czalne na podstawie art. 228 k.s.h. Tak więc zmiana uchwały na korzystniejszą dla pracownika uzasadnia jego żądanie wypłaty wynagrodzenia wynikającego z tej umowy. W efekcie apelacja strony pozwanej, jako nieuzasadniona podlegała odda- leniu. Odnosząc się do apelacji powoda Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że niezgodność rozwiązania umowy o pracę z powodem z powodu wad formalnych, przy istnieniu uzasadnionej przyczyny merytorycznej, do- zwala w świetle art. 12 ustawy z 3 marca 2000 r. na pozbawienie powoda prawa do odprawy. Sąd, uznając rozwiązanie umowy o pracę z powodem za niezgodne z pra- wem, tworzy fikcję prawną innego sposobu ustania zatrudnienia powoda (za wypo- wiedzeniem). Dlatego art. 12 powołanej ustawy nie dozwala na interpretację, że z 7 powodem rozwiązano umowę o pracę w związku z naruszeniem obowiązków pra- cowniczych. Z tych względów Sąd uwzględnił roszczenie powoda w tej części. Jed- nocześnie Sąd Okręgowy stwierdził, że oddalił apelację powoda w części dotyczącej rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji zasądzającego na rzecz powoda odszkodo- wanie zamiast przywrócenia do pracy, ponieważ podziela jego rozważania o niece- lowości przywrócenia powoda do pracy. Ponadto Sąd wskazał, że z uwagi na fakt, że rozwiązanie umowy o pracę z powodem dotknięte było wadą formalną, albowiem nastąpiło z naruszeniem przepisów o ochronie członków rady powiatu, zbędna stała się analiza zarzutów apelacji opartych na kwestionowaniu merytorycznej przyczyny rozwiązania umowy o pracę z powodem. Wyrok Sądu Okręgowego zaskarżyły obie strony. W skardze kasacyjnej powoda jego pełnomocnik zaskarżył powyższy wyrok w części dotyczącej oddalenia apelacji strony powodowej (pkt 2 wyroku), zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 45 § 2 oraz 3 w związku z art. 56 § 2 k.p., przez ich niezastosowanie. Skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i wydanie przez Sąd Najwyższy wyroku orzekającego co do istoty sprawy, tj. o przywróceniu powoda do pracy na poprzednich warunkach oraz o wynagrodzeniu za czas pozostawania bez pracy lub o uchylenie tego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Częstochowie, a także zasądzenie od strony pozwanej na rzecz po- woda zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa proce- sowego. Pozwany w skardze kasacyjnej zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w punkcie 1, 3 i 4. Pełnomocnik pozwanego zarzucił temu wyrokowi naruszenie prawa material- nego, tj.: a) art. 22 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym w związku z art. 52 § 1 pkt. 1 k.p., przez błędną wykładnię i wyrażenie poglądu, że sam fakt nieuzyskania zgody rady powiatu był wystarczającą podstawą do uwzględnienia powództwa o od- szkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę i odprawę pie- niężną, podczas gdy Sąd był zobowiązany do zbadania podstawy zwolnienia celem ustalenia czy przyczyny zwolnienia mieszczą się w szczególnej ochronie jaką z mocy ustawy rada powiatu winna udzielić radnemu, który traci zatrudnienie w związku z wykonywaniem mandatu radnego; b) art. 12 ustawy z dnia 3 marca 2000 roku o wy- nagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi, przez błędną wy- kładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie; c) art. 8 k.p., przez jego nieza- 8 stosowanie, podczas gdy żądanie powoda przyznania mu odprawy było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa; d) art. 9 § 1 k.p., przez błędną wykładnię. Ponadto skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wy- nik sprawy, a mianowicie: art. 328 § 2 w związku z art. 233 § 1, 382 i 177 § 1 pkt 3 oraz 391 § 1 k.p.c., przez poddanie analizie i ocenie jedynie części materiału i usta- leń Sądu dokonanych w postępowaniu w pierwszej instancji i pominięcie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i dowodów, szczególnie dotyczących naru- szenia obowiązków pracowniczych przez powoda i w konsekwencji niezamieszcze- nie w uzasadnieniu niezbędnych wyjaśnień podstawy faktycznej wyroku. Skarżący wskazał również, że Sąd Okręgowy nie uwzględnił podniesionego w apelacji zarzutu niezawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 3 k.p.c. do czasu rozpo- znania skargi pozwanego na uchwałę Rady Powiatu w M. z 26 marca 2004 r. w sprawie niewyrażenia zgody na rozwiązanie umowy o pracę z powodem. Tymcza- sem legalność tej uchwały miała kluczowe znaczenie dla oceny zgodności z prawem wypowiedzenia umowy o pracę i oceny zasadności obrony skarżącego. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego, ewentualnie o uchylenie tego wyroku i zmianę orzeczenia przez oddalenie apelacji powoda w całości, przez zmianę wyroku Sądu Rejonowego i oddalenie powództwa co do 20.100 zł tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę i oddalenie powództwa co do kwoty 7.275,06 zł wraz z ustawowymi odset- kami od 12 lipca 2004 r. tytułem zindeksowanego wynagrodzenia, a ponadto zmianę orzeczenia przez zasądzenie na rzecz pozwanego od powoda kosztów wynagrodze- nia radcy prawnego za postępowanie przed Sądem Rejonowym oraz w postępowa- niu apelacyjnym. Skarżący wniósł także o zasądzenie kosztów wynagrodzenia radcy prawnego za postępowanie kasacyjne. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna powoda dotyczy punktu 2 zaskarżonego wyroku. W tej czę- ści wyroku Sąd Okręgowy „oddalił apelację powoda w pozostałym zakresie”, a zatem w zakresie dotyczącym żądania przywrócenia powoda do pracy i zapłaty wynagro- 9 dzenia za czas pozostawania bez pracy, co Sąd potwierdził w uzasadnieniu wyroku, wskazując, że „oddalił apelację powoda w części dotyczącej rozstrzygnięcia sądu I instancji zasądzającego na rzecz powoda odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy”. Tymczasem to rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji nie zostało zaskarżo- ne w apelacji powoda, a tym samym wyrok Sądu Rejonowego uprawomocnił się w tym zakresie. Tym samym Sąd Okręgowy orzekł w sprawie objętej powagą rzeczy osądzonej. Postępowanie apelacyjne w tej części było zatem nieważne (art. 379 pkt 3 in fine k.p.c.), a orzeczenie niedopuszczalne, co - na podstawie art. 355 § 1 k.p.c. - prowadzi do umorzenia postępowania apelacyjnego, orzeczonego w punkcie 1 niniej- szego wyroku. Wobec powyższego skarga kasacyjna powoda nie mogła zostać uwzględniona. Częściowo uzasadniona okazała się natomiast skarga kasacyjna pozwanego. W szczególności w skardze tej trafnie zarzucono naruszenie art. 12 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi. Zgodnie z tym przepisem w razie odwołania ze stanowiska lub rozwiązania umowy o pracę albo umowy cywilnoprawnej będącej podstawą zatrudnienia przez podmiot zatrudniający, z innych przyczyn niż naruszenie podstawowych obowiązków ze sto- sunku zatrudnienia, osobom określonym w art. 2 może być przyznana odprawa w wysokości nie wyższej niż trzykrotność wynagrodzenia miesięcznego. Z literalnego brzmienia tego przepisu wynika, że naruszenie podstawowych obowiązków ze sto- sunku zatrudnienia stanowi negatywną przesłankę przyznania odprawy niezależnie od podstawy rozwiązania stosunku pracy lub innego stosunku zatrudnienia osoby kierującej. Nie ma zatem znaczenia, czy rozwiązanie umowy o pracę z powodem nastąpiło bez wypowiedzenia, czy za wypowiedzeniem. Istotne dla przysługiwania prawa do odprawy jest jedynie ustalenie, że rozwiązanie umowy nastąpiło z innych przyczyn niż wskazane naruszenie podstawowych obowiązków. Z tego względu Sąd Okręgowy niesłusznie wywiódł, że skoro uznanie rozwiązania umowy o pracę z po- wodem za niezgodne z prawem stworzyło fikcję prawną innego sposobu ustania za- trudnienia powoda (za wypowiedzeniem), to art. 12 ustawy o wynagradzaniu osób kierujących nie dozwala na interpretację, że z powodem rozwiązano umowę o pracę w związku z naruszeniem obowiązków pracowniczych, a w związku z tym zbędna stała się analiza zarzutów apelacji opartych na kwestionowaniu merytorycznej przy- czyny rozwiązania umowy o pracę z powodem. Przeciwnie, prawidłowe zastosowa- nie art. 12 powołanej wyżej ustawy i rozstrzygnięcie o prawie powoda do rozpatrywa- 10 nej odprawy wymaga rozważenia, czy przyczyną rozwiązania z nim umowy o pracę było naruszenie jego podstawowych obowiązków ze stosunku pracy. Z tego względu Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w punkcie pierwszym. Zasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 9 § 1 k.p. Przepis ten sta- nowi, że: „ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określa- jące prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.” Warunkiem uzna- nia regulaminu za akt zawierający przepisy prawa pracy jest zatem jego oparcie na ustawie. Zdaniem Sądu Okręgowego regulamin wynagradzania członków zarządu, stanowiący załącznik do uchwały zgromadzenia wspólników spółki z 22 września 2000 r., ma oparcie ustawowe w art. 221 k.h. Zgodnie z tym artykułem: „uchwały wspólników oprócz innych spraw, wymienionych w dziale niniejszym lub w umowie spółki, wymagają: 1) rozpatrzenie i zatwierdzenie sprawozdania, bilansu oraz ra- chunku zysków i strat za rok ubiegły i kwitowanie władz spółki z wykonania przez nie obowiązków; 2) wszelkie postanowienia, dotyczące roszczeń o naprawienie szkody, wyrządzonej przy zawiązaniu spółki lub sprawowaniu zarządu albo nadzoru; 3) zby- cie i wydzierżawienie przedsiębiorstwa oraz ustanowienie na nim prawa użytkowa- nia; 4) nabycie i zbycie nieruchomości, jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej; 5) zwrot dopłat.” Sąd Okręgowy nie wyjaśnił, z jakich elementów treści tego unormowa- nia wywiódł powyższy wniosek. Unormowanie to określało (podobnie jak obecnie obowiązujący art. 228 k.s.h) zakres spraw należących do wyłącznej kompetencji zgromadzenia wspólników. Zgodnie z ustaloną wykładnią regulacja ta nie przeszka- dzała zastrzeżeniu w umowie spółki, że również inne sprawy będą wymagały uchwały wspólników. Nie można jednak stąd wyprowadzać wniosku, że art. 221 k.h. stanowił ustawowe oparcie dla wydania aktu zawierającego przepisy prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. Bez względu bowiem na kontrowersje dotyczące zawartego w art. 9 § 1 k.p., pojęcia oparcia na ustawie, należy przyjąć, że istnienie takiego oparcia musi wynikać z pozytywnego stwierdzenia ustawy dopuszczającego ustano- wienie (zawarcie) aktu prawnego. Oparcia takiego nie można natomiast wyprowa- dzać z faktu, że przepis ustawy nie zabrania ustanowienia (zawarcia) takiego aktu. Z tego względu z faktu, że art. 221 k.h. nie przeszkadzał w zastrzeżeniu przez umowę spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, iż regulamin wynagradzania członków 11 zarządu będzie ustalany uchwałą wspólników, nie wynika, że może on być uznany za ustawowe oparcie dla ustanowienia takiego regulaminu w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. Nie można natomiast wykluczyć, że podstawą roszczenia powoda o wyrówna- nie wynagrodzenia do poziomu wynikającego z regulaminu ustalonego uchwałą zgromadzenia wspólników z 22 września 2000 r. jest umowa o pracę wiążąca go z pozwanym. Sąd Okręgowy ustalił, że umowa ta wskazywała w § 3, że powód będzie otrzymywał wynagrodzenie płatne w sposób i na zasadach określonych w uchwale zgromadzenia wspólników w sprawie ustalania zasad wynagradzania dla członków zarządu. Zgodnie ze stanem z dnia zawarcia tej umowy obejmowało ono stałe wyna- grodzenie zasadnicze, premię regulaminową, nagrodę jubileuszową i odprawę eme- rytalno-rentową na zasadach określonych w regulaminie wynagradzania Spółki. Sąd nie zbadał jednak, czy powyższa umowa odwołuje się do brzmienia regulaminu z daty jej zawarcia, czy do każdorazowej (także po zmianach) treści regulaminu. Roz- strzygnięcie tej kwestii wymaga wykładni rozważanej umowy o pracę w świetle art. 65 k.c. w związku z art. 300 k.p. Z tych powodów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w punkcie 3 w zakresie dotyczącym żądania wyrównania wynagrodzenia za pracę. Bezpodstawny okazał się natomiast zarzut naruszenia art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym. Przepis ten stanowi, że „rozwią- zanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady powiatu, której radny jest członkiem. Rada powiatu odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z rad- nym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykony- waniem przez radnego mandatu”. Wbrew twierdzeniu skarżącego z przepisu tego wynika, że pracodawca nie może rozwiązać z radnym stosunku pracy bez uzyskania zgody rady powiatu wyrażonej w postaci uchwały, a złożenie pracownikowi oświad- czenia woli zmierzającego do rozwiązania łączącego strony stosunku prawnego bez zgody rady stanowi czynność dokonaną z naruszeniem prawa. Stanowisko rady po- wiatu w kwestii zgłoszonego przez pracodawcę zamiaru rozwiązania z radnym sto- sunku pracy jest uzależnione od przyczyn, które je uzasadniają tylko w tym sensie, że w przypadku, gdy przyczyny te wiążą się ze zdarzeniami związanymi z wykony- waniem mandatu rada ma obowiązek odmówienia zgody. Natomiast w przypadkach, w których takiego związku nie ma wyrażenie zgody lub jej odmowa zostały pozosta- wione jej uznaniu. Wskazanego przepisu nie można interpretować w taki sposób, że rada musi wyrazić zgodę na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli pracodaw- 12 ca nie stawia mu zarzutów związanych z wykonywaniem mandatu radnego (zob. wy- rok NSA w Lublinie z 12 października 1990 r., SA/Lu 663/90, ONSA 1990 nr 4, poz. 6 z aprobującymi glosami: B. Zawadzkiej i W. Masewicza, OSP 1992 nr 1, poz. 23; także Z. Góral: Prawo pracy w samorządzie terytorialnym, Warszawa 1999, s. 233). Należy wskazać, że powyższy wniosek wynika w oczywisty sposób z literalnej wy- kładni rozważanego przepisu, wobec czego nie może on być podważony argumen- tami celowościowymi. Prowadziłoby to bowiem do zakwestionowania jasno wyrażo- nej woli ustawodawcy. Wobec tego należy uznać, że oddalenie przez Sąd Okręgowy apelacji pozwanego w tym zakresie było uzasadnione. W związku z powyższym bezprzedmiotowy jest również zarzut naruszenia art. 52 § 1 pkt 1 k.p. Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia art. 177 § 1 pkt 3 k.p.c. Przepis ten daje sądowi możliwość zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od uprzedniej decyzji organu administracji pu- blicznej. Zawieszenie postępowania jest w takim przypadku fakultatywne, co nie oznacza wszakże pozostawienia tej kwestii dowolnemu uznaniu, lecz nakłada na sąd obowiązek rozważenia wszystkich okoliczności i wydania decyzji w danej sytuacji celowej (wyrok Sądu Najwyższego z 10 lipca 2002 r., II CKN 826/00, LEX nr 146172). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy zawieszenie postępowania nie było jednak celowe, ponieważ wynik postępowania przed sądem administracyjnym w sprawie legalności uchwały Rady Powiatu w M. z 26 marca 2004 r. nie mógł mieć wpływu na rozstrzygnięcie sądowe w niniejszej sprawie. Jak wyżej wskazano, zgod- nie z art. 22 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym, pracodawca nie może roz- wiązać z radnym stosunku pracy bez uzyskania wyrażonej w postaci uchwały zgody rady powiatu, a ewentualne złożenie pracownikowi oświadczenia woli zmierzającego do rozwiązania łączącego strony stosunku prawnego bez takiej zgody stanowi czyn- ność dokonaną z naruszeniem prawa. W świetle tego przepisu nie ma zatem zna- czenia, czy brak zgody jest wyraźny, czy wynika z milczenia rady. Nawet więc, gdyby ostatecznie sąd administracyjny uznał nielegalność uchwały wyrażającej wyraźnie brak zgody, to nie wynikałoby z tego, że rada zgody udzieliła. Z tych względów za- wieszenie postępowania nie było celowe, co przesądza o bezpodstawności rozwa- żanego zarzutu. W rezultacie skargę kasacyjną pozwanego w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o odszkodowaniu za bezprawne rozwiązanie z powodem stosunku pracy należało oddalić. Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. 13 ========================================