I PK 217/05

uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie pozwala na kontrolę kasacyjną tego 7 orzeczenia. Tylko bowiem w takim wypadku uchybienie art. 328 § 2 k.p.c. może być uznane za mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Zarzut skarżącej w tym zakresie ogranicza się do rzekomego braku wskazania w uzasadnieniu wyroku Sądu Okręgo- wego przyczyn warunkujących oddalenie wniosków dowodowych powódek zgłoszo- nych w postępowaniu apelacyjnym. Brak jest podstaw do uznania go za uzasadnio- ny, skoro w motywach swojego orzeczenia Sąd drugiej instancji stwierdził, że oko- liczności, na jakie zgłoszono te dowody nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia i uzasadnił swoje stanowisko w tym przedmiocie, podnosząc, że zatrudnianie w po- zwanym urzędzie lub innych jednostkach organizacyjnych gminy nowych pracowni- ków już po rozwiązaniu stosunków pracy z powódkami nie ma doniosłości w tym sensie, iż w istotnym dla sporu okresie (bezpośrednio przed zmianami i bezpośred- nio po ich dokonaniu) miał miejsce proces reorganizacji urzędu i związana z tym re- dukcja zatrudnienia. Nie ma zatem przesłanek do stwierdzenia, ażeby uzasadnienie wyroku sądu drugiej instancji w tym zakresie dotknięte było brakami uniemożliwiają- cymi kontrolę kasacyjną zaskarżonego orzeczenia, a tym samym zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. nie może być uwzględniony. Z art. 3983 § 3 k.p.c. wynika, że podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być za- rzuty dotyczące oceny dowodów. Przepis art. 233 § 1 k.p.c. dotyczy wprost oceny dowodów, a zatem zarzut naruszenia tego przepisu nie może stanowić podstawy skargi, nawet jeśli byłby sformułowany prawidłowo, czego w niniejszej sprawie stwierdzić nie można. Skarżąca nie wskazuje bowiem konkretnego dowodu przepro- wadzonego w sprawie i okoliczności uzasadniających jej twierdzenie o wadliwej jego ocenie. Zarzuty w tym zakresie ponownie sprowadzają się do odmowy przeprowa- dzenia przez Sąd Okręgowy dowodów w postępowaniu apelacyjnym - choć tego ro- dzaju zarzut, jak wyżej wskazano, mógłby być formułowany jedynie w oparciu o art. 217 § 2 k.p.c. w związku z art. 382 k.p.c. - oraz do przedstawienia alternatywnego stanu faktycznego, bowiem tylko tak można potraktować twierdzenie skarżącej, że wydzielenie Zespołu Ekonomiki Oświaty nie było reorganizacją pozwanego urzędu. Zarzuty dotyczące ustalenia faktów nie mogą zaś stanowić podstawy skargi kasacyj- nej (art. 3983 § 3 k.p.c.). Przy braku zasadnych zarzutów w ramach podstawy z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c, w zakresie oceny zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego Sąd Najwyż- szy jest związany stanem faktycznym stanowiącym podstawę zaskarżonego wyroku (art. 39813 § 2 k.p.c). W związku z tym zwrócić uwagę należy, że skarżąca zarzuca 8 naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych w oderwaniu od ustaleń fak- tycznych dokonanych przez Sąd Okręgowy. Wyrazem tego uchybienia Sądu Okrę- gowego miałoby bowiem być przyjęcie, że zmiana funkcjonowania urzędu gminy po- legająca na zmianie nazw i zakresu kompetencyjnego poszczególnych jednostek organizacyjnych, przy jednoczesnym braku zmniejszenia zatrudnienia, uzasadnia rozwiązanie stosunku pracy z mianowanym pracownikiem samorządowym. Tymcza- sem z ustalonego przez ten Sąd stanu faktycznego wynika, że reorganizacja pozwa- nego nie polegała jedynie na zmianie nazw i zakresu działania wewnętrznych komó- rek organizacyjnych urzędu, ale także między innymi na wydzieleniu części zadań i kompetencji realizowanych dotychczas przez urząd i przypisanie ich do nowo utwo- rzonej jednostki budżetowej i że również w związku z tym procesem doszło do re- dukcji zatrudnienia. Naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię polega na myl- nym zrozumieniu treści stosowanego przepisu. Skarżąca nie wskazała żadnych za- sadnych argumentów przemawiających za naruszeniem przez Sąd Okręgowy prawa materialnego w ten sposób, przy uwzględnieniu, że normę tę Sąd stosował do stanu faktycznego, jaki rzeczywiście ustalił, a nie do będącego świadectwem oczekiwań skarżącej. Nie można doszukać się błędu w dokonanej przez Sąd drugiej instancji wykładni art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samo- rządowych, która polegała na przyjęciu, iż wypowiedzenie stosunku pracy mianowa- nemu pracownikowi samorządowemu może nastąpić w razie łącznego spełnienia przesłanek w postaci reorganizacji urzędu i zmniejszenia zatrudnienia w tym urzę- dzie. Skarżąca nietrafnie natomiast utożsamia jednostkę reorganizowanego urzędu gminy z jednostką gminy. Brak jest bowiem podstaw do postawienia znaku równości pomiędzy gminą i jej jednostkami, a urzędem gminy i jego jednostkami organizacyj- nymi. Ustrój gminy reguluje ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (jednolity tekst: Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Gmina jest utworzoną z mocy prawa, posiadającą osobowość prawną wspólnotą samorządową mieszkań- ców, wykonującą zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzial- ność, której organem wykonawczym jest wójt (burmistrz, prezydent). Urząd gminy jest natomiast jednostką organizacyjną, przy pomocy której wójt (burmistrz, prezy- dent) wykonuje swoje zadania. Poza urzędem gminy i jego strukturą funkcjonują inne jednostki organizacyjne gminy, jak np. zakłady i jednostki budżetowe. Zmniejszenie 9 zatrudnienia jako przesłankę dopuszczalności wypowiedzenia stosunku pracy mia- nowanemu pracownikowi samorządowemu należy więc odnosić, jak prawidłowo przyjął Sąd Okręgowy, do poszczególnych jednostek organizacyjnych gminy, a nie do gminy jako całości. Taką właśnie jednostką organizacyjną gminy jest jej urząd i dlatego dla stwierdzenia, czy nastąpiło zmniejszenie zatrudnienia, o którym mowa w omawianym przepisie, istotny jest stan zatrudnienia w tym właśnie urzędzie, a nie w innych jednostkach organizacyjnych gminy. Zespół Ekonomiki Oświaty jest jednostką gminy odrębną od pozwanego urzędu i mającą status samodzielnego pracodawcy, a zatem liczba pracowników tego zespołu nie ma znaczenia dla oceny, czy w pozwa- nym urzędzie nastąpiło zmniejszenie stanu zatrudnienia, jak trafnie stwierdził Sąd drugiej instancji. W związku z powyższym nie ma także żadnych podstaw do zakwe- stionowania stanowiska tego Sądu, że utworzenie jednostki budżetowej gminy przej- mującej zadania dotychczasowych jednostek organizacyjnych urzędu gminy, połą- czone z przejściem do tej jednostki części pracowników urzędu, jest reorganizacją urzędu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracowni- kach samorządowych, uzasadniającą wypowiedzenie stosunku pracy mianowanemu pracownikowi samorządowemu, a zatem przeciwny pogląd skarżącej jako wywo- dzący się z błędnego utożsamiania urzędu gminy z samą gminą nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzut błędnej wykładni tej samej normy prawnej motywowano w skardze ka- sacyjnej także stwierdzeniem, jakoby Sąd Okręgowy nieprawidłowo zrozumiał uży- wane przez przepis pojęcie „zmniejszenia zatrudnienia”, pomijając przy ocenie speł- nienia tej przesłanki osoby wykonujące pracę w oparciu o umowę zlecenia. Zarzut ten jest nietrafny, bowiem nie budzi żadnych wątpliwości, że zatrudnieni w tym rozu- mieniu to osoby świadczące pracę na podstawie aktu nawiązującego stosunek pracy, a nie w oparciu o umowę cywilnoprawną. Skarżąca w sposób nieuzasadniony identy- fikuje zaś strony umów cywilnoprawnych z pracownikami i ich pracodawcami, o czym wyraźnie świadczy zawarte w skardze kasacyjnej sformułowanie o pracownikach świadczących pracę na rzecz pracodawcy na podstawie umowy zlecenia, podczas gdy przepisy prawa pracy wykluczają możliwość nawiązania stosunku pracy na takiej podstawie (art. 2 k.p.). Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia prawa materialnego dotyczący niezastosowania przez Sąd Okręgowy art. 183b § 1 pkt 1 k.p. w związku z art. 183a § 1 k.p. Dyspozycja tego przepisu obejmuje bowiem zakaz dyskryminacji 10 pracownika między innymi ze względu na jego wiek, a nie ma żadnych przesłanek do stwierdzenia, jakoby Sąd drugiej instancji wyraził przekonanie, że przyczyną rozwią- zania z powódką stosunku pracy był jej wiek, jak w sposób nieuprawniony podnosi skarżąca. Wręcz przeciwnie, Sąd ten wyraźnie wskazał, że przyczyną rozwiązania stosunku pracy była reorganizacja urzędu połączona ze zmniejszeniem stanu za- trudnienia u tego pracodawcy, który w związku z tym stanął przed koniecznością wy- boru pracowników do zwolnienia, co wymusiło przyjęcie określonych kryteriów takie- go doboru. Kryterium doboru powódki do zwolnienia nie był zaś jej wiek, ale okolicz- ność, iż z uwagi na spełnienie warunków do uzyskania prawa do wcześniejszej eme- rytury, utrata zatrudnienia stanowiła dla niej mniej dolegliwą ekonomicznie konse- kwencję niż dla innych pracowników nieposiadających takich możliwości. Okolicz- ność, że po rozwiązaniu stosunku pracy dana osoba pozyska inne źródło stałego dochodu jest zaś dopuszczalnym kryterium dyferencjacji sytuacji pracowników, co wielokrotnie stwierdzał Sąd Najwyższy, podnosząc między innymi, że spełnienie przez pracownika warunków nabycia prawa do emerytury jest społecznie usprawie- dliwioną przesłanką jego wyboru do zwolnienia z pracy w ramach racjonalizacji za- trudnienia (por. wyrok z dnia 3 grudnia 2003 r., I PK 80/03, OSNP 2004 nr 21, poz. 363). Stanowisko Sądu Okręgowego jest zatem w tym zakresie w pełni prawidłowe i nie ma podstaw do uznania, że Sąd ten powinien zastosować przy rozpoznaniu sprawy przepisy zakazujące dyskryminacji w zatrudnieniu ze względu na wiek, skoro nie stwierdził, ażeby rozwiązanie stosunku pracy z powódką było spowodowane takimi przesłankami. Również i ten zarzut skargi kasacyjnej, oparty na błędnym zało- żeniu o uznaniu przez Sąd drugiej instancji wieku powódki za podstawę rozwiązania z nią stosunku pracy, nie może zatem przemawiać za jej zasadnością. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. orzekł jak w sentencji, odstępując, z mocy art. 39821 w związku z art. 108 § 1 i art. 102 k.p.c., od obciążenia powódki kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej w postępo- waniu kasacyjnym z uwagi na jej sytuację materialną (aktualnie ma status emerytki utrzymującej się ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego). ========================================