II UKN 249/99

Wyrok z dnia 8 grudnia 1999 r. II UKN 249/99 Doraźne wykonywanie zleceń na świadczenie usług traktorem przez kółko rolnicze, które nie zatrudniało traktorzystów w ramach stosunków pracy wyklucza uwzględnienie tym traktorzystom okresów świadczenia takich usług do emerytalnego stażu ubezpieczonego. Przewodniczący: SSN Teresa Romer, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Zbigniew Myszka (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 1999 r. sprawy z wniosku Stanisława C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w B. o wcześniejszą emeryturę, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyj- nego w Białymstoku z dnia 3 marca 1999 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku wyro- kiem z dnia 3 marca 1999 r. oddalił apelację wnioskodawcy Stanisława C. od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 20 listopada 1998 r. [...], oddalającego odwołanie wnioskodawcy od decyzji organu rentowego odmawiającej przyznania mu prawa do wcześniejszej emerytury z powo- du braku wymaganego 40 letniego stażu ubezpieczeniowego. W sprawie tej organ rentowy uznał za udowodniony okres zatrudnienia w wymiarze 37 lat i 7 dni, odma- wiając zaliczenia okresu zatrudnienia od 2 grudnia 1959 r. do 24 maja 1962 r. w Kółku Rolniczym w S., które nie figurowało w ewidencji płatników składek ZUS. Sąd drugiej instancji potwierdził stanowisko Sądu pierwszej instancji, który nie znalazł podstaw do zaliczenia wnioskodawcy spornego okresu do wymaganego stażu ubez- pieczeniowego, wykazując, że Kółko Rolnicze w S. w spornym okresie nie było płat- nikiem składek na ubezpieczenie społeczne. Nadto wnioskodawca przedstawił jako 2 oryginał sporządzone przez siebie osobiście świadectwo pracy określające sporny okres jako okres zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, czego nie potwier- dziły zeznania zawnioskowanych przez niego świadków, którzy nie wiedzieli na jakiej podstawie wnioskodawca wykonywał w spornym okresie pracę traktorzysty i nie byli też w stanie określić wymiaru zatrudnienia, a w szczególności czy pracował codzien- nie i przez ile godzin. Sąd Apelacyjny uznał, że wnioskodawca nie wykazał, iż był stałym pracownikiem Kółka Rolniczego w S. i wskazał, że w oryginalnym życiorysie złożonym do akt osobowych BZPB „F.” wnioskodawca nie wskazał spornego okresu jako wcześniejszego okresu zatrudnienia. Zważywszy, że żaden z przesłuchanych byłych członków zarządu Kółka Rolniczego nie zawierał z nim umowy o pracę, Sąd ten doszedł do wniosku, że wnioskodawca mógł wykonywać dorywcze usługi trakto- rzysty, gdy Kółko pozyskało zlecenia na takie usługi. Zebrany materiał dowodowy nie dał wystarczających podstaw do ustalenia, że wnioskodawca mógł wykonywać te usługi stale w wymiarze co najmniej 4 godzin dziennie. W kasacji wnioskodawcy podniesiono zarzuty naruszenia przepisów postępo- wania – art. 233 § 1 i 328 § 2 KPC – przez odmowę dania wiary zeznaniom świad- ków na okoliczność wykonywania zatrudnienia w spornym okresie, art. 378 §1 i 382 KPC – przez całkowite zakwestionowanie faktu tego zatrudnienia oraz art. 244 § 1 i 217 § 1 KPC – przez odmowę uznania za dowód notatki potwierdzającej fakt wypad- ku drogowego wnioskodawcy w okresie jego zatrudnienia w Kółku Rolniczym w S. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest bezzasadna, albowiem nie potwierdziły się zarzuty naruszenia prawa procesowego podniesione w kasacji, która nie może opierać się na kwestio- nowaniu faktów ustalonych w postępowaniu sądowym w sytuacji, gdy nie doszło do naruszenia granic swobodnej oceny dowodów określonych w art. 233 § 1 KPC (por. wyrok z dnia 24 stycznia 1997 r., II UKN 60/96, OSNAPiUS 1997 nr 18, poz. 352). Nie jest usprawiedliwiony zarzut kasacji naruszenia art. 233 § 1 i 328 § 2 KPC, po- nieważ Sąd Apelacyjny wskazał, że Sąd pierwszej instancji wnikliwie ocenił cały ze- brany materiał dowodowy i nie pominął zeznań świadka K., trafnie odmawiając uzna- nia ich wiarygodności z uwagi na fakt, że żaden z przesłuchanych w sprawie świad- ków nie potwierdził nawiązania w spornym okresie z wnioskodawcą stosunku pracy w wymiarze co najmniej połowy etatu w Kółku Rolniczym w S., które nie figurowało 3 jako zakład pracy w ewidencji płatników składek na ubezpieczenia społeczne. Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd drugiej instancji nie zakwestionował przecież „w ogóle” zatrudnienia w tym Kółku, ale jedynie uznał, iż jednostka ta nie miała statusu prawnego zakładu pracy zatrudniającego pracowników w ustalonych godzinach pracy i wykonywała usługi na konkretne zapotrzebowania, ale także, iż nie pracowa- ła, gdy nie było tych zamówień. Sąd Apelacyjny uznał przecież za słuszne pierwszo- instancyjne ustalenie, że wnioskodawca mógł dorywczo pracować w Kółku Rolni- czym, gdy pozyskiwało ono zlecenia na te usługi, dlatego Sąd ten nie naruszył prze- pisów art. 378 § 1 i 382 KPC, ale trafnie konstatował, że doraźne wykonywanie po- zyskiwanych zleceń na wykonywanie usług traktorem w Kółku Rolniczym, które nie miało statusu prawnego pracodawcy i nie zatrudniało traktorzystów w ramach sto- sunków pracy oraz nie figurowało w ewidencji płatników składek na ubezpieczenia społeczne wyklucza uwzględnienie okresów świadczenia takich usług do emerytal- nego stażu ubezpieczeniowego traktorzysty, który te usługi wykonywał (a contrario z art. 2 ust. 2 pkt 1a ustawy rewaloryzacyjnej). W takich okolicznościach sprawy, bez istotnego znaczenia dowodowego było spowodowanie przez wnioskodawcę wypadku drogowego w spornym okresie, w którym nie wykonywał on stałego zatrudnienia w wymiarze co najmniej połowy obowiązującego czasu pracy. W rozpoznawanej sprawie w pełni usprawiedliwiona była przezorność w ocenie zebranego materiału dowodowego i Sądy meriti skutecznie zdyskwalifikowały załączone do akt emerytal- nych jako oryginalne, a spreparowane przez wnioskodawcę świadectwo pracy oraz ujawniły, że w życiorysie sporządzonym przez niego w 1967 r. nie wspominał on o spornym zatrudnieniu. W tej sytuacji zarzuty kasacyjne okazały się bezpodstawne już z tej tylko przyczyny, że skarżący zaprezentował jedynie własną ocenę dowodów odmiennie od oceny sądów meriti, która mieściła się w granicach sędziowskiej oceny dowodów z art. 233 § 1 KPC (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 1997 r., I PKN 55/96, OSNAPiUS 1997 nr 16, poz. 290). Mając powyższe na uwadze kasacja podlegała oddaleniu na podstawie art. 39312 KPC. ========================================