II UKN 49/97
Orzeczenie procesowe
SN4 kwietnia 1997·sentence
Ubezpieczenia społeczneInne
Podsumowanie AI
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej z tytułu wypadku przy pracy. Sąd Najwyższy uchylił wyroki sądów niższych instancji, które oddaliły odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS odmawiającej świadczenia. SN uznał, że postępowanie dowodowe było niepełne, ponieważ sądy zbadały wyłącznie związek inwalidztwa z wypadkiem z kwietnia 1981 r., pomijając konieczność ustalenia, czy inwalidztwo nie powstało wskutek zbiegu wrodzonych schorzeń kręgosłupa z łącznymi skutkami dwóch wypadków przy pracy (z 1981 i 1987 r.). Wskazano też na rozbieżności w opiniach lekarskich dotyczących stopnia uszczerbku na zdrowiu po wypadku z 1987 r. SN nakazał ponowne rozpoznanie sprawy i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych neurologa i ortopedy.
Kluczowe kwestie prawne:
- ·obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia związku przyczynowego między wypadkami przy pracy a inwalidztwem
- ·ocena, czy inwalidztwo wynikało ze zbiegu schorzeń wrodzonych i łącznych skutków dwóch wypadków przy pracy
- ·konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego opinią biegłych specjalistów
- ·procesowe uchybienie sądu polegające na pominięciu istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na wynik sprawy
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Wyrok z dnia 4 kwietnia 1997 r.
II UKN 49/97
Ustalenie przez sąd braku związku przyczynowego między inwalidztwem
ubezpieczonego, który dwukrotnie w różnym czasie uległ wypadkom przy pracy,
przy zaniechaniu przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu
wyjaśnienia, czy inwalidztwo nie nastąpiło w zbiegu schorzeń wrodzonych z
łącznymi skutkami obu wypadków, jest uchybieniem procesowym mogącym mieć
wpływ na wynik sprawy i stanowi uzasadnioną podstawę kasacyjną.
Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie SN: Barbara Wagner
(sprawozdawca), Andrzej Wróbel.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 1997 r. sprawy z wniosku
Stanisława G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w R. o rentę
inwalidzką z tytułu wypadku przy pracy, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku
Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 października 1996 r. [...]
u c h y l i ł zaskarżony wyrok oraz poprzedzający go wyrok Sądu Wojewódz-
kiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach- Ośrodka Zamiejscowego
w Rybniku z dnia 10 maja 1996 r. [...] i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego
rozpoznania.
U z a s a d n i e n i e
Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach-Ośrodek
Zamiejscowy w Rybniku wyrokiem z dnia 10 maja 1996 r. [...] oddalił odwołanie
Stanisława G. od decyzji wydanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.
w dniu 15 marca 1996 r., odmawiającej przyznania renty inwalidzkiej na podstawie
przepisów ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy
pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.).
Sąd ustalił, że odwołujący się był zatrudniony od 22 stycznia 1979 r. do 4 sierpnia 1992
r. w Kopalni Węgla Kamiennego "Ż." w Ż. Od 4 sierpnia 1992 r. pobiera rentę
inwalidzką według III , zaś od 1996 r. według II grupy. W kwietniu 1981 r. Stanisław G.
uległ wypadkowi przy pracy , którego okoliczności zostały ustalone wyrokiem Sądu
Rejonowego-Sądu Pracy w Rybniku z dnia 16 listopada 1995 r. [...] Inwalidztwo
poszkodowanego nie pozostaje w związku z tym wypadkiem. Zesztywniające zapalenie
stawów kręgosłupa z ograniczeniem ruchomości i dodatnim odczynem serologicznym,
stan dysoraficzny w odcinku lędźwiowo - krzyżowym oraz aplacja łuku ostatniego kręgu
lędźwiowego są schorzeniami samoistnymi i wrodzonymi.
Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 24 października 1996 r. [...] od-
dalił rewizję Stanisława G. od powyższego wyroku . Kontrolę rewizyjną Sąd II instancji
ograniczył wyłącznie do następstw wypadku z kwietnia 1981 r.
W skardze kasacyjnej z dnia 17 grudnia 1996 r. Stanisław G. wniósł o uchylenie
wyroku Sądu II instancji. [...] Zdaniem skarżącego Sąd Apelacyjny nie uwzględnił opinii
wydanej przez dr. medycyny Henryka W., według którego inwalidztwo Stanisława G. III
grupy jest następstwem urazów doznanych w wypadkach przy pracy. Poza tym , Sąd
nie wziął pod uwagę faktu, że od 30 września 1987 r. wnioskodawca nie pracował na
poprzednio zajmowanym stanowisku cieśli, lecz "na komorze regeneracji".
W pisemnej odpowiedzi na kasację organ rentowy wniósł o jej oddalenie. Jednak
na rozprawie kasacyjnej pełnomocnik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych podzielił
stanowisko skarżącego, że Sądy I i II instancji nie zbadały wszechstronnie wszystkich
okoliczności sprawy mających wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja jest uzasadniona.
Stanisław G. uległ wypadkom przy pracy dwukrotnie, a to w kwietniu 1981 r. oraz
12 maja 1987 r. W pierwszym z nich doznał stłuczenia " w okolicach kręgosłupa", w
drugim - stłuczenia klatki piersiowej oraz lewej kończyny dolnej. Sprawa związku
inwalidztwa skarżącego z wypadkiem przy pracy z dnia 12 maja 1987 r. została
prawomocnie rozstrzygnięta decyzją z dnia 15 stycznia 1993 r., uznaną za prawidłową i
odpowiadającą prawu przez Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w
Katowicach w wyroku z dnia 4 września 1993 r. [...], od którego rewizję oddalił Sąd
Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z 28 lutego 1994 r. [...]
W rozpoznawanej sprawie Sądy zarówno I jak i II instancji ograniczyły postę-
powanie dowodowe do ustalenia związku między inwalidztwem odwołującego się a
wypadkiem przy pracy z kwietnia 1981 r. Nie badały natomiast czy inwalidztwo
Stanisława G. nie nastąpiło w zbiegu schorzeń wrodzonych z łącznymi skutkami obu
wypadków. Kwestia ta wymagała wyjaśnienia nie tylko w kontekście opinii Henryka W.,
odmiennej od treści orzeczeń komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia
oraz opinii biegłych sądowych, ale także wobec rozbieżności w ocenie trwałego usz-
czerbku na zdrowiu jakiego doznał wnioskodawca w następstwie wypadku z 1987 r.
między komisjami lekarskimi PZU ( 18%) i ZUS ( 8%).
Rozpoznając sprawę ponownie Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w Katowicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku uzupełni postępowanie
przeprowadzając dowód z opinii biegłych neurologa i ortopedy na okoliczność czy i w
jakim stopniu urazy odniesione przez Stanisława G. w wypadkach przy pracy z kwietnia
1981 r. i maja 1987 r. wpłynęły na pogorszenie się jego stanu zdrowia i pogłębienie
inwalidztwa wynikającego z wrodzonego schorzenia kręgosłupa. Dokonawszy ustaleń w
tym zakresie Sąd zakwalifikuje je i oceni prawnie.
Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy, stosownie do treści
art.393
13
§ 1 KPC orzekł jak w sentencji.
========================================
Dodano: 1 kwietnia 2026