I PKN 37/96

Orzeczenie procesowe
SN11 grudnia 1996·
Inne
Podsumowanie AI

Sąd Najwyższy odrzucił kasację wniesioną przez Komisję Krajową NSZZ „Solidarność” w sprawie o ekwiwalent za deputat węglowy. Uznał, że po wejściu w życie nowelizacji KPC z 1 marca 1996 r. i po 1 lipca 1996 r. związki zawodowe nie były już podmiotami uprawnionymi do wnoszenia kasacji w trybie szczególnym przewidzianym w art. 12 tej ustawy. Uprawnienie wynikające z art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych przestało istnieć wraz z likwidacją rewizji nadzwyczajnej jako środka zaskarżenia. Dodatkowo kasacja została podpisana przez radcę prawnego, a nie przez statutowych przedstawicieli Komisji Krajowej, co również przemawiało za jej niedopuszczalnością. Sąd nie rozpoznawał merytorycznie roszczeń pracowników, lecz wyłącznie kwestię dopuszczalności środka zaskarżenia.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·dopuszczalność kasacji wniesionej przez ogólnokrajowy związek zawodowy po zmianie przepisów KPC
  • ·utrata mocy uprawnienia z art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych po likwidacji rewizji nadzwyczajnej
  • ·wymogi formalne dotyczące podpisania kasacji przez uprawnione osoby
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Postanowienie z dnia 11 grudnia 1996 r. I PKN 37/96 Komisja Krajowa NSZZ "Solidarność" nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia kasacji w trybie art. 12 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeks postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 189). Przewodniczący SSN: Walerian Sanetra, Sędziowie: SN Maria Mańkowska, SA Mieczysław Bareja (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 1996 r. sprawy z powództwa Ireneusza M., Witolda N., Ireneusza S. i Edwarda C. przeciwko KGHM Polska Miedź SA Oddział Huta Miedzi "L." w L. o ekwiwalent za deputat węglowy, na skutek kasacji Komisji Krajowej Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność" [...] od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 30 kwietnia 1996 r. [...] p o s t a n o w i ł: o d r z u c i ć kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 30 kwietnia 1996 r. [...] oddalił rewizję powodów od wyroku Sądu Rejonowego- Sądu Pracy w Legnicy z dnia 24 stycznia 1995 r. [...] Sądy obu instancji uznały roszczenia powodów o wyrównanie ekwiwalentu za deputat węglowy wobec pra- codawcy Kombinatu Górniczo-Hutniczego Miedzi - Polska Miedź SA, Hucie Miedzi w L. za niezasadne. Kasację od tych wyroków, nadaną w urzędzie pocztowym 30 października 1996 r., złożyła Komisja Krajowa Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego "Solidarność". Skarżący wnosił o zmianę wyroków i uwzględnienie powództwa, ewen- tualnie o uchylenie wyroków i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu-Sądowi Pracy w Legnicy do ponownego rozpoznania. Zarzucił naruszenie prawa materialnego, art. 6 ust. 6, art. 24 i 25 ustawy z dnia 28 stycznia 1984 r. o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzana (Dz. U. z 1990 r., Nr 69, poz. 407) oraz błędne zastosowanie przepisów wewnątrzzakładowych. Jako podstawę prawną do złożenia kasacji wskazano przepis art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. Nr 55, poz. 234 ze zm.) w związku z art. 465 § 1 KPC. Kasacja została podpisana przez radcę prawnego Biura Prawnego Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność". Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z dniem 1 lipca 1996 r. weszła w życie ustawa z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 189). W ust. 1 pkt 55 ustawa skreśliła dział VII "Rewizja nadzwyczajna" tytułu VI księgi pierwszej części pierwszej KPC. Rewizja nadzwyczajna jako środek zaskarżenia tym samym przestała istnieć. Jest to konse- kwencja realizacji zasady konstytucyjnego podziału władz na władzę ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą oraz realizacji zasady niezależności władzy sądowniczej. Ustawodawca mając na uwadze toczące się postępowania i zaszłości, w art. 12 ustawy, mającym charakter przepisu intertemporalnego, określił zasady dotyczące rozpoz- nawania kasacji od prawomocnych orzeczeń sądowych w okresie przejściowym oraz wprowadził szczególnego rodzaju regulacje na ten okres (art. 12 ust. 3 ustawy), dopuszczając na określonych zasadach rozpoznawanie kasacji od prawomocnych orzeczeń sądowych wydanych po 1 lipca 1996 r., to jest po dacie wejścia w życie ustawy z 1 marca 1996 r. Przepis art. 12 określa, które z podmiotów poprzednio upraw- nionych do wnoszenia rewizji nadzwyczajnych mogą rozpoznawać będące w toku załatwiania podania o wniesienie rewizji nadzwyczajnej i wnosić w tych sprawach kasację na odmiennych zasadach i które z tych organów mogą wnosić kasację w trybie art. 12 ust. 3 ustawy. Z analizy tego przepisu wynika jednoznacznie, że spośród organów poprzednio uprawnionych do wnoszenia rewizji nadzwyczajnych, uprawnienia do wnoszenia kasacji w trybie nadzwyczajnym nie zachował Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego i Minister Pracy i Polityki Socjalnej. Uprawnienia Rzecznika Praw Obywatelskich uległy pewnemu ograniczeniu (art. 12 ust. 2 ustawy). Dla zachowania nadzoru judykacyjnego Sądu Najwyższego nad orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz nad orzecznictwem organów pozasądowych ustawodawca zachował uprawnienia wynikające z ustaw szczególnych (art. 10 ustawy). Kompleksowa, a zarazem szczegółowa regulacja prawna oraz charakter prawny rozwiązań przejściowych, jednoznacznie wskazują na to, że uprawnienie związków zawodowych wynikające z art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, pomimo braku normy derogacyjnej, przestało istnieć. Po dniu 1 lipca 1996 r. nie ma po prostu możliwości wnoszenia rewizji nadzwyczajnych w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych od wyroków sądów pracy i ubezpieczeń społecznych, nie ma rewizji nadzwyczajnych w tych sprawach, a do przepisów wprost określających zasady i tryb wnoszenia tych rewizji nawiązywało uprawnienie związków zawodowych ustanowione w art. 22 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych. Konkludując, z dniem 1 lipca 1996 r. ogólnokrajowe organizacje międzyzwiązkowe i ogólnokrajowe związki zawodowe reprezentatywne dla pracowników większości zakładów pracy, nie są podmiotami uprawnionymi do wnoszenia kasacji w trybie art. 12 ustawy. Z tej też przyczyny, kasację wniesioną w niniejszej sprawie uznano za niedopuszczalną. Powołany w kasacji przepis art. 465 § 1 KPC dotyczy przymusu adwokacko- radcowskiego i wiąże się z art. 393 2 § 1 KPC. Dotyczy zatem wyłącznie kasacji wnoszonych w trybie zwykłym. Przepis ten, z natury rzeczy, nie dotyczy podmiotów uprawnionych do wnoszenia kasacji w trybie szczególnym, to jest Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich. Kasacja w sprawie została podpisana przez radcę prawnego, a nie uprawnio- nych statutowo przedstawicieli Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" i już z tych względów byłaby również niedopuszczalna. W sprawie, gdy zważy się na datę wydania zaskarżonego wyroku, nie ma pods- taw do uznania kasacji za wniesioną w zwykłym trybie. Z tych wszystkich przyczyn, stosownie do art. 393 8 § 1 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================