II UZ 7/96

Wygrał pozwany
SN22 listopada 1996·
Ubezpieczenia społeczneInne
Podsumowanie AI

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie w sprawie o wyższy wzrost renty inwalidzkiej, dotyczące odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Uznał, że postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest postanowieniem kończącym postępowanie w rozumieniu art. 392 § 1 KPC, a więc co do zasady może być zaskarżone kasacją. Jednocześnie wskazał, że sama skarga o wznowienie nie może opierać się na zarzucie błędnej oceny dowodów, bo nie stanowi to ustawowej podstawy wznowienia. W sprawie wnioskodawca nie spełnił też wymogów formalnych kasacji: nie została ona wniesiona przez adwokata lub radcę prawnego, nie wskazano ustawowych podstaw kasacyjnych ani ich uzasadnienia w terminie. W konsekwencji, mimo błędnego uzasadnienia sądu apelacyjnego, zaskarżone postanowienie o odrzuceniu kasacji zostało uznane za zgodne z prawem, a zażalenie oddalono.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·czy postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest postanowieniem kończącym postępowanie
  • ·dopuszczalność kasacji od postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie
  • ·ustawowe podstawy wznowienia postępowania i brak możliwości oparcia skargi na samej błędnej ocenie dowodów
  • ·wymogi formalne kasacji, w tym przymus adwokacko-radcowski i termin do uzupełnienia braków
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Postanowienie z dnia 22 listopada 1996 r. II UZ 7/96 Postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania jest w rozumieniu art. 392 § 1 KPC postanowieniem kończącym postępowanie. Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie: SN Jerzy Kuźniar, SA Mieczysław Bareja (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 1996 r. sprawy z wniosku Aleksandra R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w P. o wyższy wzrost renty inwalidzkiej, na skutek zażalenia wnioskodawcy od postanowienia Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu z dnia 2 października 1996 r. [...] p o s t a n o w i ł: zażalenie oddalić. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 23 lipca 1996 r. [...] Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu odrzucił skargę Aleksandra R. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 23 listopada 1995 r. [...]. Sąd Apelacyjny stwierdził brak ustawowych podstaw do wznowienia pos- tępowania. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony wnioskodaw- cy w dniu 7 sierpnia 1996 r. [...]. W dniu 23 sierpnia 1996 r. Aleksander R. złożył skargę adresowaną do Prezesa Sądu Apelacyjnego w Poznaniu, w której kwestionował ocenę dowodów dokonaną przez Sąd Apelacyjny wydający wyrok w dniu 23 listopada 1995 r. Zarządzeniem z dnia 5 września 1996 r. Sąd Apelacyjny wezwał wnioskodawcę do usunięcia braków formalnych pisma, uznając je za kasację. W szczególności wezwał do usunięcia braku formalnego przez wniesienie kasacji przez pełnomocnika będącego adwokatem. Wnioskodawca braków kasacji nie uzupełnił. W piśmie z dnia 7 września 1996 r. powołał się na złożone do akt sądowych dokumenty i w przypadku nie uznania tych dokumentów za ważne, wnosił ewentualnie o ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 2 października 1996 r. [...] Sąd Apelacyjny w Poznaniu odrzucił kasację, jako niedopuszczalną, stwierdzając, że wydane w dniu 24 lipca 1996 r. postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 392 KPC. W zażaleniu Aleksander R. powołując się na dokumenty złożone w toku pos- tępowania sądowego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia 23 lis- topada 1995 r. domagał się uwzględnienia roszczeń. Zarzucił błędną ocenę tych do- kumentów przez Sąd, dokonaną w tamtym postępowaniu. Z treści zażalenia wynika, że domaga się nadal wznowienia postępowania w sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem powinna stosownie do art. 399 KPC opierać się na ustawowych podstawach wymienionych w art. 401 i 403 KPC oraz spełniać warunki określone w przepisach dotyczących wznowienia postępowania. Zarzut błędnej, czy też niewłaściwej oceny dowodów przez Sąd nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. W przypadku braku ustawowych podstaw do wznowienia postępowania Sąd stosownie do art. 410 KPC skargę taką odrzuca. Tak właśnie postąpił Sąd Apelacyjny, wydając postanowienie z dnia 24 lipca 1996 r. Postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania kończy postępowanie w sprawie. Podobnie, jak postanowienie w przedmiocie odrzucenia pozwu, umorzenia postępowania, czy też odrzucenia apelacji, aczkolwiek oparte jest na formalnych, a nie merytorycznych przesłankach, to zamyka drogę dalszego postępowania sądowego w sprawie. Przepis art. 392 § 1 KPC dopuszcza możliwość wniesienia kasacji tak od wyroków, jak i postanowień kończących postępowanie w sprawie. Nie rozróżnia orzeczeń merytorycznych od orzeczeń formalnych. Dlatego też błędne jest stanowisko Sądu Apelacyjnego w Poznaniu zawarte w motywach zaskarżonego postanowienia, dotyczące niekończącego charakteru postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi o wznowienie pos- tępowania, a co zatem idzie, niedopuszczalności kasacji od postanowienia w przed- miocie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Zaskarżone postanowienie w przedmiocie odrzucenia kasacji pomimo tego błędu jest zasadne. Wnioskodawca został pouczony o terminie i trybie złożenia kasacji, w tym o obowiązującym przymusie adwokacko-radcowskim. Stosownie do art. 393 3 kasacja powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego, zawierać wskazanie ustawowych podstaw kasacji określonych w art. 393 1 KPC i ich uzasadnienie oraz wnioski kasacyjne. Nadto zgodnie z art. 393 2 § 1 KPC powinna być wniesiona przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Pisma wniesione przez wnioskodawcę, w tym również i zażalenie, tych wszys- tkich warunków nie spełniają. Wynika z nich wprost, że wnioskodawca nie godzi się z oceną dowodów dokonanych przez Sąd wydający wyrok w dniu 23 listopada 1995 r. Tego braku, nawet gdyby uwzględniony został warunkowy wniosek w przedmiocie usta- nowienia adwokata z urzędu, nie da się uzupełnić w terminie zakreślonym do wniesienia kasacji. Termin ten upłynął stosownie do art. 393 4 KPC z dniem 7 września 1996 r., a więc w dacie, w której jeszcze wniosek taki nie został złożony. Wskazanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie po terminie określonym w art. 393 4 KPC nie jest dopuszczalne. Usunięcie braku formalnego polegającego na sporządzeniu kasacji przez pełnomocnika-adwokata w terminie zakreślonym przez Sąd Apelacyjny usunęłoby więc tylko ten jeden brak formalny wiążący się z przymusem adwokacko-radcowskim. Nie byłoby możliwe i prawnie dopuszczalne w tym terminie usunięcie innych braków formalnych, w tym wskazanie ustawowych podstaw kasacji oraz ich uzasadnienia. Wnioskodawca był pouczony o warunkach wniesienia kasacji. Pomimo pouczenia nie wniósł kasacji, odpowiadającej treści art. 393 3 KPC w terminie, a zatem zaskarżone postanowienie pomimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zażalenie wnioskodawcy, poza stanowiskiem jakie w sprawie zajmował nie wnosi jakichkolwiek momentów pozwalających na uznanie zażalenia za zasadne. Z tych przyczyn, stosownie do art. 385 KPC w związku z art. 397 § 2 KPC i art. 393 19 KPC orzeczono jak w sentencji. ========================================