Sprawa dotyczyła wysokości emerytury kolejowej Stanisława M. i sposobu obliczania okresów zatrudnienia na kolei. Sąd Wojewódzki przyjął korzystniejszy dla wnioskodawcy przelicznik 14 miesięcy za każdy rok pracy maszynisty parowozu, natomiast Sąd Apelacyjny uznał, że po wejściu w życie ustawy z 17 października 1991 r. okresy te należy liczyć wyłącznie w wymiarze kalendarzowym, czyli 12 miesięcy. Wniesiono rewizję nadzwyczajną w interesie wnioskodawcy. Sąd Najwyższy nie rozstrzygał merytorycznie sporu o przelicznik, lecz umorzył postępowanie. Uznał, że przed wniesieniem rewizji organ rentowy wydał nową decyzję, która w pełni uwzględniła żądanie wnioskodawcy i ponownie ustaliła okresy zatrudnienia z zastosowaniem przelicznika 14 miesięcy za rok pracy. W takiej sytuacji dalsze postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Orzeczenie ma charakter procesowy i dotyczy postępowania z zakresu ubezpieczeń społecznych, a nie klasycznego sporu pracowniczego.
Kluczowe kwestie prawne:
·umorzenie postępowania po wydaniu przez organ rentowy decyzji uwzględniającej żądanie strony
·dopuszczalność rewizji nadzwyczajnej po zaspokojeniu roszczenia przez organ rentowy
·zasady przeliczania okresów pracy na kolei do emerytury kolejowej
·stosowanie art. 47713 KPC oraz przepisów o zmianie decyzji rentowej
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Postanowienie z dnia 5 września 1996 r.
II URN 14/96
Postępowanie wywołane wniesieniem rewizji nadzwyczajnej w interesie
wnioskodawcy podlega umorzeniu jako bezpodstawne wówczas, gdy przed
wniesieniem tej rewizji organ rentowy zmienił swą decyzję uwzględniając żąda-
nie.
Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Jerzy
Kuźniar, Janusz Łętowski.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 5 września 1996 r., sprawy z wniosku
Stanisława M. przeciwko [...] Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych w W. o wysokość
emerytury kolejowej, na skutek rewizji nadzwyczajnej Pierwszego Prezesa Sądu
Najwyższego [...] od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 31 maja 1995 r.
[...]
umorzył postępowanie z rewizji nadzwyczajnej.
U z a s a d n i e n i e
Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku
Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 31 maja 1995 r. Wyrokiem tym Sąd Apelacyj-
ny zmienił wyrok Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we
Wrocławiu z dnia 31 stycznia 1995 r. i oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji
organu rentowego. Sąd Wojewódzki zmienił decyzję [...] Dyrekcji Okręgowej Kolei
Państwowych w ten sposób, że każdy rok zatrudnienia wnioskodawcy Stanisława M.
jako maszynisty parowozu nakazał obliczyć w wymiarze 14 miesięcy. Sąd Wojewódzki
stanowisko swoje oparł na art. 6 ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu
emerytalnym kolejarzy i ich rodzin (Dz. U. Nr 23, poz. 99 ze zm.).Sąd Apelacyjny
odmiennie niż Sąd Wojewódzki przyjął, że okresy pracy wnioskodawcy w charakterze
maszynisty pojazdów trakcyjnych powinny być liczone w wymiarze 12 miesięcy. W
ocenie Sądu Apelacyjnego rewizja organu rentowego była uzasadniona, gdyż ustawa z
dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania
emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 104, poz. 450 ze zm.) ujed-
noliciła sposób obliczania okresów zatrudnienia (okresów składkowych). W kon-
sekwencji brak jest podstaw do traktowania niektórych rodzajów prac na kolei w sposób
szczególny i obliczania ich w wymiarze większym niż okres kalendarzowy.
W rewizji nadzwyczajnej Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wywodził, że także
po wejściu w życie ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i
rent, nie uległy zmianie zasady obliczania stażu pracy na kolei. Ustawa ta nie narusza
zasad nabycia prawa do emerytury i renty, w tym ustalania długości stażu pracy na
kolei i nie uchyla art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 28 kwietnia 1983 r. o zaopatrzeniu
emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin.
Decyzją z 25 grudnia 1995 r. Dolnośląska Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwo-
wych dokonała ponownego ustalenia okresów zatrudnienia wnioskodawcy na kolei w
ten sposób, że okres jego pracy od 1 sierpnia 1957 r. do 31 grudnia 1994 r.
uwzględniony został w wymiarze 14 miesięcy za każdy rok pracy. W ten sposób
obliczoną emeryturę przyznano wnioskodawcy od dnia nabycia do niej uprawnień, tj. od
17 grudnia 1994 r. Zgodnie z art. 477
13
KPC zmiana przez organ rentowy zaskarżonej
decyzji przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd - przez wydanie decyzji uwz-
ględniającej w całości lub w części żądanie strony powoduje umorzenie postępowania
w całości lub w części. Decyzja uwzględniająca żądanie wydana została już po
zapadnięciu zaskarżonego wyroku ale przed wniesieniem rewizji nadzwyczajnej. Sąd
Najwyższy uznał, że w tej sytuacji zachodzi podstawa do umorzenia postępowania
wszczętego na skutek rewizji nadzwyczajnej. Rewizja została bowiem wniesiona po
wydaniu przez kolejowy organ rentowy decyzji zaspokajającej w pełni roszczenia
wnioskodawcy w kierunku w niej proponowanym. Równocześnie art. 80 ust. 1 ustawy z
dnia 14 grudnia 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, (Dz. U.
Nr 40, poz. 267 ze zm.), który z mocy art. 39 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników kolejowych i ich rodzin ma zastosowanie w sprawie, daje organowi ren-
towemu prawo do zmiany w każdym czasie decyzji, jeżeli po jej uprawomocnieniu
ujawniają się okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń. Za okoliczność taką
można uznać wyjaśnienia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 23 października
1995 r. zawarte w piśmie skierowanym do Zastępcy Generalnego Polskich Kolei
Państwowych. Wyjaśnienia te wskazują na to, że zasada wynikająca z przepisów
ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych dotycząca wydłużenia
okresu pracy na kolei o dwa miesiące w roku ma nadal zastosowanie pod rządami
ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent...
Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy [...] orzekł jak w sentencji
postanowienia.
========================================