Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie w sprawie dotyczącej odrzucenia spóźnionego wniosku o doręczenie wyroku sądu drugiej instancji z uzasadnieniem. Spór dotyczył tego, czy strona, która uchybiła terminowi do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, mogła skutecznie domagać się przywrócenia terminu, a następnie zaskarżyć odrzucenie tego wniosku. SN uznał, że zażalenie jest zasadne, ponieważ sąd apelacyjny nie odniósł się w uzasadnieniu do kluczowej kwestii: czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony. Jednocześnie SN wskazał, że postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu samo w sobie nie jest zaskarżalne, ale może być badane incydentalnie w ramach zażalenia na odrzucenie wniosku o uzasadnienie, jeśli miało wpływ na rozstrzygnięcie. Z tego powodu SN uchylił zaskarżone postanowienie w części odrzucającej wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sprawa dotyczyła odpowiedzialności członka zarządu za zaległości składkowe wobec ZUS, a nie klasycznego sporu pracowniczego.
Kluczowe kwestie prawne:
·dopuszczalność zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem
·możliwość badania w zażaleniu odmowy przywrócenia terminu, gdy miała wpływ na odrzucenie wniosku
·obowiązek sądu odniesienia się do braku winy strony w uchybieniu terminowi
·skutki procesowe błędnego poinformowania strony o terminie ogłoszenia wyroku
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
uzasadnieniem nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w sprawie i nie przy-
sługuje od niego zażalenie do Sądu Najwyższego (por. postanowienie Sądu Najwyż-
szego z 20 maja 2002 r., I PZ 38/02, LEX nr 55437). Jednakże na wniosek strony,
zgłoszony w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu wniosku o doręczenie wyroku
z uzasadnieniem, postanowienie sądu drugiej instancji, odmawiające przywrócenia
terminu do dokonania czynności procesowej, może być skutecznie kwestionowane w
tym zażaleniu, jeżeli miało wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym posta-
nowieniu o odrzuceniu wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem (por. posta-
nowienie Sądu Najwyższego z 14 kwietnia 2008 r., II UZ 28/07, OSNP 2009 nr 15 -
16, poz. 214). Skarżący taki wniosek zgłosił w rozpoznawanym obecnie zażaleniu, a
oddalenie wniosku o przywrócenie terminu (postanowienie Sądu Apelacyjnego z 12
stycznia 2011 r.) miało bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie w przedmiocie odrzu-
cenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem (postanowienie Sądu Apelacyj-
nego z 20 czerwca 2011 r.).
Sąd Najwyższy nie mógł jednak skontrolować - pomimo prawidłowo skonstruo-
wanego przez skarżącego, z powołaniem się na art. 380 k.p.c. w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c. i w związku z art. 39821
k.p.c., wniosku o to - postanowienia Sądu Apela-
cyjnego z 12 stycznia 2011 r., oddalającego wniosek o przywrócenie terminu do zło-
żenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z 11 sierpnia 2010
r., ponieważ postanowienie to nie zostało uzasadnione (Sąd Apelacyjny odmówił
sporządzenia jego uzasadnienia postanowieniem z 10 marca 2011 r.), a w uzasad-
nieniu postanowienia z 20 czerwca 2011 r. […], będącego obecnie przedmiotem
kontroli Sądu Najwyższego w wyniku wniesienia zażalenia na zawarte w punkcie I
orzeczenie o odrzuceniu wniosku z 28 października 2010 r. o sporządzenie i dorę-
czenie uzasadnienia wyroku z 11 sierpnia 2010 r., nie zwarł jakiejkolwiek argumenta-
cji odnoszącej się do twierdzeń strony, że uchybiła terminowi z art. 387 § 3 k.p.c. bez
swojej winy.
Rozpoznanie wniosku skarżącego z 28 października 2010 r. o przywrócenie
terminu do dokonania czynności procesowej (w postaci złożenia wniosku o sporzą-
dzenie uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego z 11 sierpnia 2010 r. i doręczenie
odpisu tego wyroku z uzasadnieniem) oraz o sporządzenie uzasadnienia i doręcze-
nie odpisu wyroku z uzasadnieniem powinno było nastąpić w jednym orzeczeniu (po-
6
stanowieniu), podlegającym uzasadnieniu ze względu na zaskarżalność kończącego
postępowanie w sprawie orzeczenia o odrzuceniu wniosku o sporządzenie uzasad-
nienia wyroku i doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. Gdyby tak się stało,
prawdopodobnie Sąd Apelacyjny odniósłby się w uzasadnieniu swojego postanowie-
nia do obszernej argumentacji skarżącego dotyczącej przyczyn uchybienia terminowi
do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie odpisu wyroku z uza-
sadnieniem. Ponieważ jednak - z niezrozumiałych przyczyn - nastąpiło rozpoznanie
obydwu integralnie z sobą powiązanych wniosków skarżącego, zawartych w piśmie z
28 października 2010 r., w różnych terminach (wniosku o przywrócenie terminu w
postanowieniu z 12 stycznia 2011 r., zaś wniosku o sporządzenie uzasadnienia i do-
ręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem w postanowieniu z 20 czerwca 2011 r.),
Sąd Apelacyjny nie odniósł się w jakikolwiek sposób do argumentacji skarżącego
dotyczącej przyczyn uchybienia terminu i starającej się wykazać, że uchybienie na-
stąpiło bez jego winy. Uzasadniało to uchylenie zaskarżonego postanowienia i prze-
kazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania - w szczególności
w celu zbadania, ustalenia i oceny przyczyn uchybienia terminu z art. 387 § 3 k.p.c. i
szczegółowego odniesienia się do argumentacji skarżącego, że do uchybienia tego
doszło bez jego winy.
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, na stronie zobowiązanej do do-
konania czynności procesowej ciąży obowiązek zachowania należytej staranności,
której miernikiem jest obiektywnie oceniana staranność, jakiej można wymagać od
strony właściwie dbającej o swoje interesy procesowe. Uchybienie w tym względzie,
spowodowane nawet lekkim niedbalstwem, narusza obiektywny miernik staranności i
stanowi podstawę do oddalenia wniosku o przywrócenie terminu, skoro nawet lekkie
niedbalstwo świadczy o zawinionym niedokonaniu czynności w terminie (por. posta-
nowienia Sądu Najwyższego: z 23 listopada 2005 r., II CZ 103/05, LEX nr 188555; z
26 kwietnia 2007 r., III CZ 22/07, LEX nr 319631). Co więcej, art. 168 § 1 k.p.c. doty-
czący przywrócenia terminu do dokonanie czynności procesowej nie może być inter-
pretowany w sposób rozszerzający, ponieważ zasadą jest, że czynności procesowe
powinny być dokonywane w terminie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 5
maja 2009 r., I UO 3/08, OSNP 2011 nr 1-2, poz. 23). Brak zdania przez Sąd Apela-
cyjny relacji z oceny, czy do uchybienia terminu doszło z przyczyn zawinionych przez
skarżącego (jego pełnomocnika), czy też bez jego winy, uniemożliwia dokonanie
przez Sąd Najwyższy kontroli postanowienia z 12 stycznia 2011 r.
7
Wobec powyższego, na podstawie art. 3941
§ 3 k.p.c. w związku z art. 39815
§
1 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania zażalenio-
wego orzeczono na podstawie art. 108 § 2 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821
k.p.c.
========================================