I UZ 24/11

UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w G. – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia 29 grudnia 2010 r. umorzył postępowanie w sprawie z odwołania J. L., R. Z., T. S., T. R., J. K. o podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz odwołujących: R. Z., T. S. kwoty po 1.200 zł, T. R. kwotę 60 zł, J. K. kwotę 600 zł oraz na rzecz J. L. kwotę 3.060 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Apelacyjny– Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia 28 marca 2011 r. zmienił zaskarżone przez organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 29 grudnia 2010 r. w przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach zastępstwa procesowego w ten sposób, że zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz odwołujących się: R. Z. i J. L. kwotę 1.200 zł; T. S. i J. L. kwotę 1.200 zł; T. R. i J. L. kwotę 60 zł; J. K. i J. L. kwotę 600 zł (pkt 1) oraz zasądził od odwołujących się na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego: kwotę 600 zł od R. Z. i J. L., kwotę 600 zł od T. S. i J. L., kwotę 120 zł od T. R. i J. L. oraz kwotę 300 zł od J. K. i J. L. Sąd Apelacyjny orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego oparł na treści art. 98 § 1 k.p.c. oraz § 12 ust. 2 pkt 2 w związku z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb 3 Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) biorąc za podstawę do ustalenia wysokości należnych kosztów zastępstwa procesowego wartość przedmiotu sporu w sprawie zasadniczej oraz stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w uchwale z dnia 30 stycznia 2007 r., III CZP 13/06 (OSNC 2008 r. nr 1 poz. 1). Wartość przedmiotu zaskarżenia podana w zażaleniu przez organ rentowy wynosiła 1.200 zł w sprawie z odwołania R. Z. i J. L., 1.200 zł w sprawie z odwołania T. S. i J. L., 60 zł w sprawie z odwołania T. R. i J. L. oraz 600 zł w sprawie z odwołania J. K. i J. L. Zażalenie na powyższe postanowienie Sądu Apelacyjnego, w części dotyczącej zasądzonych kosztów w postępowaniu zażaleniowym (pkt 2) wniósł pełnomocnik odwołujących się zaskarżając postanowienie odnośnie: R. Z. i J. L. co do kwoty 480 zł, T. S. i J. L. co do kwoty 480 zł oraz J. K. i J. L. co do kwoty 180 zł i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a to art. 98 § 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c., art. 1261 § 2 k.p.c. i § 4 ust. 2, § 12 ust. 2 pkt 2 w związku z § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i zasądzenie od odwołujących się na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym liczonych od wartości przedmiotu sprawy, a nie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Odwołujące się wniosły o zmianę zaskarżonego postanowienia w zaskarżonej części poprzez zasądzenie na rzecz organu rentowego od: R. Z. i J. L. kwoty 120 zł, T. S. i J. L. kwoty 120 zł oraz J. K. i J. L. kwoty 120 zł oraz zasądzenie od organu rentowego na ich rzecz kosztów postępowania zażaleniowego, w tym opłat od zażalenia i kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia skarżące podniosły, iż Sąd Apelacyjny zasądzone na rzecz organu rentowego koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym liczył od wartości przedmiotu sporu, a nie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Tym samym orzeczenie jest nieprawidłowe, ponieważ stosownie do treści § 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za 4 czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu wysokość stawki minimalnej zależy od wartości przedmiotu sprawy, jednakże w razie zmiany w toku postępowania wartości stanowiącej podstawę obliczenia opłat bierze się pod uwagę wartość zmienioną, poczynając od następnej instancji. Skarżące wskazały, iż organ rentowy nie kwestionował w zażaleniu rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia postępowania, ograniczając się wyłącznie do zakwestionowania kosztów procesu zasądzonych postanowieniem Sądu pierwszej instancji. W odpowiedzi na zażalenie organ rentowy wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie na jego rzecz od skarżących zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, albowiem regulacja zawarta w § 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu nie ma zastosowania w postępowaniu zażaleniowym. W związku z powyższym Sąd drugiej instancji prawidłowo koszty zastępstwa procesowego zasądził na rzecz organu rentowego mając na uwadze wartość przedmiotu sprawy, a nie wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest uzasadnione. W rozpoznawanej sprawie w pierwszej kolejności należy zauważyć, że organ rentowy zaskarżył orzeczenie Sądu Okręgowego w G. zawarte w punkcie drugim postanowienia z dnia 29 grudnia 2010 r. co do kwoty: 1.200 zł w sprawie z odwołania R. Z. i J. L., 1.200 zł w sprawie z odwołania T. S. i J. L., 60 zł w sprawie z odwołania T. R. i J. L. oraz 600 zł w sprawie z odwołania J. K. i J. L. i tym samym wyznaczył zakres zaskarżenia wskazanego postanowienia. Pozwala to na wyrażenie stanowiska, że w sprawie z zażalenia na orzeczenie o kosztach postępowania, wartość przedmiotu zaskarżenia, mająca znaczenie przesądzające o wynagrodzeniu pełnomocnika strony (część kosztów postępowania zażaleniowego), stanowi kwota zasądzonych kosztów, nie zaś wartość przedmiotu sporu w rozpoznawanej sprawie. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 25 maja 5 2010 r., I CZ 9/10 (OSNC – ZD 2011 nr 1 poz. 6) stwierdził, że w przypadku złożenia zażalenia na zawarte w wyroku postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania, wartość przedmiotu zaskarżenia zależy od wysokości tych kosztów, nie zaś od wartości przedmiotu sporu w sprawie zasadniczej. Takie samo stanowisko wyrażone zostało przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 17 grudnia 2009 r., IV CZ 8/09 ( Palestra 2010 nr 1-2 poz. 269). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy oznacza to, że trafnie pełnomocnik skarżących zarzucił, iż uwzględniając zażalenie organu rentowego Sąd Apelacyjny winien zastosować przepis § 6 pkt 2 w związku z § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Skoro wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła w postępowaniu zażaleniowym: 1.200 zł w sprawie z odwołania R. Z. i J. L., 1.200 zł w sprawie z odwołania T. S. i J. L., 60 zł w sprawie z odwołania T. R. i J. L. oraz 600 zł w sprawie z odwołania J. K. i J. L., to przy stosowaniu wyżej wymienionego przepisu zasądzone koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym winny wynosić kwotę 120 zł. W związku z powyższym Sąd Najwyższy, uwzględniając zażalenie na podstawie art. 3941 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 39816 k.p.c. postanowił jak w sentencji. O kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygnięto w oparciu o art. 98 k.p.c., uwzględniając min. taryfowe wynagrodzenie pełnomocnika skarżących określone w § 6 pkt 1 w związku z § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). 6