III UZ 22/11

Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2011 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy F. L. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 19 października 2010 r., oddalającego odwołania wniosko- dawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. z dnia 10 maja 2010 r., 24 maja 2010 r. i 4 czerwca 2010 r., odmawiających przeliczenia pobieranego przez wnioskodawcę świadczenia emerytalnego, przy uwzględnieniu średniomiesięcznych wynagrodzeń wynikających z legitymacji ubezpieczeniowej z lat 1964-1974. Od powyższego wyroku wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną, w której nie wskazał wartości przedmiotu zaskarżenia. 2 Sąd Apelacyjny wezwał pełnomocnika wnioskodawcy do usunięcia tego braku skargi oraz do wskazania sposobu wyliczenia wartości przedmiotu zaskarżenia. W piśmie procesowym z dnia 19 kwietnia 2011 r. pełnomocnik wnioskodawcy (wykonując wezwanie Sądu Apelacyjnego), wskazał, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi kwota 12.000 zł, a w piśmie procesowym z dnia 4 maja 2011 r. podał, że wskazana – jako wartość przedmiotu zaskarżenia – kwota została wyliczona przez pomnożenie miesięcznej różnicy pomiędzy dochodzonym a pobieranym przez wnioskodawcę świadczeniem (w kwocie 333,30 zł) przez liczbę trzech lat kalendarzowych, za jakie przysługuje wnioskodawcy prawo do wyrównania emerytury. Postanowieniem z dnia 9 maja 2011 r. Sąd Apelacyjny na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy jako niedopuszczalną. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Apelacyjny stwierdził, że wskazanie przez wnioskodawcę – jako wartość przedmiotu zaskarżenia – kwoty 12.000 zł obejmującej okres trzech lat, nastąpiło z naruszeniem art. 22 k.p.c. Stosownie do powołanego przepisu na wartość przedmiotu zaskarżenia składać się mogą różnice pomiędzy dochodzonym a pobieranym przez wnioskodawcę świadczeniem za okres jednego roku. Oznacza to, że wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi kwota 3.999,60 zł (333,30 zł x 12). Żądanie podwyższenia świadczenia za okres wcześniejszy od objętego treścią zaskarżonej decyzji (wyrównania emerytury za okres wsteczny) nie jest roszczeniem odrębnym i wobec tego nie może mieć zastosowania art. 21 k.p.c. W tym zakresie Sąd Apelacyjny powołał się na stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2005 r., I UZ 76/04 – OSNP 2006/3- 4/66, zgodnie z którym w sprawach o świadczenia emerytalno-rentowe, żądanie podwyższenia pobieranego świadczenia za okres wcześniejszy od objętego zaskarżoną decyzją, nie jest roszczeniem odrębnym i art. 21 k.p.c. nie ma zastosowania, a wartość przedmiotu sporu ustala się na podstawie art. 22 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał, że przedmiotowa sprawa – wyznaczona treścią zaskarżonych decyzji ZUS z dnia 10 maja 2010 r., 24 maja 2010 r. i 4 czerwca 2010 r. – jest sprawą o wysokość świadczenia (por. postanowienie Sądu 3 Najwyższego z dnia 27 października 2009 r., II UZ 36/09 – LEX nr 564802) i o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia określona w art. 3982 § 1 k.p.c. Skoro wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa od przewidzianej w art. 3982 § 1 k.p.c. kwoty 10.000 zł, to skarga kasacyjna jest niedopuszczalna. Postanowienie Sądu Apelacyjnego zaskarżył zażaleniem wnioskodawca zarzucając naruszenie: art. 398 2 k.p.c. przez jego błędną wykładnię i uznanie, że wnioskodawcy nie przysługuje skarga kasacyjna, chociaż zostało wykazane, że wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza kwotę 10.000 zł; błędną wykładnię art. 21 k.p.c. i wadliwe uznanie, że przepis ten w niniejszej sprawie nie ma zastosowania, a ma zastosowanie przepis art. 22 k.p.c., skoro przy uznaniu zasadności żądań wnioskodawcy ZUS zostałby zobligowany do uregulowania całej zaległej emerytury. Żalący się wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W sprawie nie było kwestionowane prawo do emerytury a jedynie jej wysokość ze względu na sporne nieuwzględnienie wynagrodzeń wynikających z legitymacji ubezpieczeniowej, z lat 1964-1974. Zasadnie zatem przyjął Sąd Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu, że przedmiot sporu i w konsekwencji zaskarżenia dotyczył wysokości emerytury (art. 3982 § 1 k.p.c.). Żądanie ustalenia wysokości emerytury przez wnioskodawcę zmierzało do jej podwyższenia, a przedmiotem sporu jest różnica między świadczeniem w wysokości wyliczonej przez wnioskodawcę a należnością ustaloną przez organ rentowy. W takiej sytuacji wartością przedmiotu zaskarżenia jest suma za okres jednego roku kwot stanowiących miesięczne różnice pomiędzy świadczeniem dochodzonym a pobieranym. Pogląd ten jest jednolicie utrwalony w judykaturze Sądu Najwyższego (por. między innymi postanowienia z dnia 8 stycznia 1997 r., II UKN 40/96, OSNAPiUS 1997 nr 16, poz. 301, z dnia 18 października 2000 r., II UZ 123/00, OSNAPiUS 2002 nr 15, poz. 370, z dnia 18 marca 2008 r., II UZ 4/08, OSNP 2009 nr 11-12, poz. 163, z dnia 14 kwietnia 2008 r., II UZ 8/08, Lex nr 470962). 4 Podkreślić należy, ze przedmiotem sprawy, poczynając od postępowania przed organem rentowym, było żądanie przeliczenia świadczenia emerytalnego. Nie było natomiast wyodrębnionego do żądania o przeliczenie świadczenia, osobnego żądania o “zaległe świadczenia”. Nie było więc przedmiotem sprawy rozpoznawanie jakiegokolwiek innego roszczenia, którego wartość mogłaby podlegać uwzględnieniu na podstawie art. 21 k.p.c. Ubezpieczony nie domagał się zasądzenia od organu rentowego zaległych należności, ale wyłącznie ustalenia wysokości należnej mu emerytury – jej przeliczenia, to jest określonego prawa do świadczeń powtarzających się w rozumieniu art. 22 k.p.c. Z powyższych względów – uznając bezzasadność zażalenia – Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji, stosownie do art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.