Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonej w sprawie o zasiłek chorobowy. Spór dotyczył tego, czy do podstawy wymiaru zasiłku należy wliczyć premię specjalną 2.500 zł oraz czy podstawę tę można ustalać z uwzględnieniem wynagrodzenia uzyskanego u poprzednich pracodawców. SN uznał, że podstawę wymiaru zasiłku chorobowego ustala się wyłącznie na podstawie wynagrodzenia uzyskanego u aktualnego pracodawcy, z którym pracownik pozostawał w stosunku pracy w chwili powstania niezdolności do pracy. Nie ma podstaw do uwzględniania zarobków z wcześniejszych stosunków pracy. Jednocześnie SN stwierdził, że premia uznaniowa nie podlega wliczeniu do podstawy zasiłku, jeżeli przepisy płacowe nie przewidują wprost jej zmniejszania za okres choroby. Sam brak wypłaty premii w czasie choroby nie oznacza jeszcze, że jest ona składnikiem zmniejszanym w rozumieniu art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej. W konsekwencji prawidłowe było także obciążenie pracodawcy obowiązkiem zwrotu nienależnie wypłaconej części świadczenia, ponieważ przekazał on organowi rentowemu nieprawidłowe informacje o zasadach premiowania.
Kluczowe kwestie prawne:
·ustalenie podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wyłącznie na podstawie wynagrodzenia u aktualnego pracodawcy
·wykładnia art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej dotycząca wyłączenia składników wynagrodzenia niezmniejszanych za okres choroby
·kwalifikacja premii uznaniowej jako składnika niewliczanego do podstawy zasiłku, gdy regulamin nie przewiduje jej redukcji
·odpowiedzialność pracodawcy za zwrot nienależnie wypłaconego świadczenia z ubezpieczenia społecznego
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Wyrok z dnia 16 maja 2006 r.
I UK 291/05
1. Podstawę wymiaru zasiłku chorobowego ustala się z uwzględnieniem
wynagrodzenia uzyskanego przez pracownika u tego pracodawcy, z którym
łączył go stosunek pracy w okresie powstania niezdolności do pracy.
2. Nie można uznać, że przepisy o wynagradzaniu zawierają zasady
zmniejszania nagrody za okres choroby pracownika w rozumieniu art. 41 ust. 1
ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia
społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz.U. z 2005 r.
Nr 31, poz. 267), jeżeli te zasady nie zostały w tych przepisach w jakikolwiek
sposób określone, na przykład w postaci zmniejszenia procentowego, czy kwo-
towego.
Przewodniczący SSN Teresa Flemming-Kulesza, Sędziowie: SN Roman
Kuczyński, SA Jolanta Strusińska-Żukowska (sprawozdawca).
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2006 r. sprawy z
odwołania Moniki K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w
Z.W. z udziałem zainteresowanego „A.” Spółki z o.o. w S. o zasiłek chorobowy, na
skutek kasacji odwołującej się od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpie-
czeń Społecznych w Sieradzu z dnia 20 grudnia 2004 r. [...]
o d d a l i ł kasację.
U z a s a d n i e n i e
Sąd Rejonowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Sieradzu wyrokiem z
dnia 26 sierpnia 2004 r. oddalił odwołania Moniki K. i „A.” Spółki z o.o. w S. od decy-
zji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w Z.W. z dnia 31 marca 2004 r. od-
mawiającej uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego przysługują-
cego wnioskodawczyni premii specjalnej w wysokości 2.500 zł oraz zobowiązującej
jej pracodawcę do zwrotu nienależnie pobranego w części zasiłku chorobowego za
2
okres od dnia 11 grudnia 2003 r. do dnia 10 marca 2004 r. w łącznej kwocie 6.150,
79 zł wraz z odsetkami.
Sąd ten ustalił, że wnioskodawczyni jest zatrudniona w „A.” Spółce z o.o. w S.
od 22 września 2003 r., a jej stałe wynagrodzenie miesięczne wynosi 1.500 zł. Z
dniem 27 listopada 2003 r. ubezpieczona stała się niezdolna do pracy z powodu cho-
roby, w związku z czym do 11 grudnia 2003 r. pracodawca wypłacał jej wynagrodze-
nie chorobowe, a od 12 grudnia 2003 r. pobierała zasiłek chorobowy. Dla celów
ustalenia wysokości tego zasiłku spółka wskazała organowi rentowemu, że wynagro-
dzenie wnioskodawczyni jest stałe i wynosi 1.500 zł miesięcznie. Pracodawca podał
także, iż jego pracownicy otrzymują premię uznaniową przyznawaną za efekty pracy,
która nie przysługuje w okresie choroby. Taką premię w kwocie po 2500 zł wniosko-
dawczyni uzyskała za efekty pracy w październiku 2003 r. i w okresie od 3 do 26 li-
stopada 2003 r.
Sąd Rejonowy podniósł, że podstawa wymiaru zasiłku chorobowego przysłu-
gującego ubezpieczonej powinna być wyliczona zgodnie z art. 36 ust. 5 ustawy z
dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego
w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. Nr 60, poz. 636 ze zm.), tj. z uwzględnieniem
wynagrodzenia uzyskanego w okresie ubezpieczenia chorobowego, z tytułu którego
przysługuje ten zasiłek. Z uwagi na to, że u aktualnego pracodawcy była zatrudniona
krócej niż sześć miesięcy, podstawę wymiaru tego świadczenia mogło stanowić je-
dynie przeciętne wynagrodzenie uzyskane za pełne miesiące ubezpieczenia (art. 36
ust. 3 ustawy z 25 czerwca 1999 r.), czyli w tej konkretnej sytuacji, tylko za miesiąc
październik 2003 r., jak prawidłowo przyjął organ rentowy. Sąd Rejonowy wskazał
nadto, że w regulaminie wynagradzania obowiązującym w Spółce brakuje przepisu
zmniejszającego, czy uniemożliwiającego uzyskanie premii uznaniowej przez pra-
cownika nieobecnego w pracy z powodu choroby, co oznacza, że tego rodzaju na-
leżności nie wlicza się do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego stosownie do
uregulowania zawartego w art. 41 ust. 1 tej samej ustawy, a zatem w tym zakresie
decyzja organu rentowego też jest prawidłowa. Okoliczność, że pracodawca wnio-
skodawczyni przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych błędne informacje w
tym przedmiocie poprzez wskazanie, iż w okresie choroby premia taka pracownikowi
nie przysługuje, spowodowała wypłatę zasiłku chorobowego w zawyżonej wysokości,
bo z uwzględnieniem w podstawie jego wymiaru premii w kwocie 2.500 zł. Zdaniem
sądu, zaistnieniu tej sytuacji zawinił pracodawca i dlatego na podstawie art. 84 ust. 6
3
ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.
Nr 137, poz. 887 ze zm.) organ rentowy mógł zażądać od Spółki zwrotu nadpłacone-
go wnioskodawczyni świadczenia.
Sąd Okręgowy, Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Sieradzu wyrokiem z
20 grudnia 2004 r. oddalił apelację Moniki K. i „A.” Spółki z o.o. w S. od wyroku Sądu
Rejonowego wskazując, iż nie ma podstaw do zakwestionowania stanowiska tego
Sądu, że podstawę wymiaru zasiłku chorobowego oblicza się z uwzględnieniem wy-
nagrodzenia uzyskiwanego przez ubezpieczonego jedynie u aktualnego pracodawcy.
Przepis art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z
ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa dotyczy bowiem za-
chowania prawa do zasiłku chorobowego, a nie podstawy wymiaru tego świadczenia.
Podstawa wymiaru powinna zaś być obliczana zgodnie z zasadami określonymi w
art. 36 ust. 5 ustawy, tj. w oparciu o wynagrodzenie uzyskiwane przez pracownika u
aktualnego pracodawcy. Zdaniem Sądu Okręgowego, przekonuje o tym ostatecznie
art. 37 ust. 1 i 2 tej samej ustawy przewidujący wypłatę zasiłku chorobowego pra-
cownikowi, który stał się niezdolny do pracy przed upływem pełnego miesiąca kalen-
darzowego ubezpieczenia chorobowego wyliczonego według wynagrodzenia, jakie
otrzymałby, gdyby przepracował cały miesiąc u aktualnego pracodawcy. Taka sytua-
cja może bowiem wystąpić tylko w wypadku zmiany pracodawcy, gdyż w przeciwnym
razie, w świetle uregulowań ustawy, pracownik w ogóle nie nabyłby prawa do zasiłku
chorobowego.
Za nietrafny Sąd drugiej instancji uznał także zarzut naruszenia art. 41 ust. 1
ustawy z 25 czerwca 1999 r., stwierdzając że dokonana przez Sąd Rejonowy wy-
kładnia tego przepisu jest prawidłowa. Skoro zaś obowiązujący w spółce regulamin
nie wyłącza jednoznacznie możliwości przyznania pracownikowi premii za efekty
pracy w okresie niezdolności do pracy, to nie ma podstaw, ażeby podstawę wymiaru
zasiłku chorobowego wyliczać z uwzględnieniem wypłaty z tego tytułu. Tym samym,
według Sądu Okręgowego, nie doszło do naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 84
ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ponieważ zaistniały przesłanki
do zobowiązania spółki do zwrotu nadpłaconego wnioskodawczyni zasiłku chorobo-
wego. Nadpłata została bowiem spowodowana przekazaniem przez płatnika składek
niezgodnych z rzeczywistością informacji o zasadach przyznawania pracownikom
premii za efekty pracy.
4
Kasację od wyroku Sądu Okręgowego wniosła ubezpieczona Monika K., za-
rzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe za-
stosowanie art. 4 ust. 2, art. 36 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o
świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macie-
rzyństwa oraz art. 84 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubez-
pieczeń społecznych, polegające na uznaniu, że organ rentowy zasadnie przyjął do
obliczenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego jedynie wynagrodzenie za mie-
siąc październik 2003 r., nie uwzględniając jednocześnie wypłaconej wnioskodaw-
czyni w tym miesiącu premii specjalnej za efekty pracy w kwocie 2.500 zł oraz na
orzeczeniu obowiązku zwrotu nienależnie pobranego w części zasiłku chorobowego
w kwocie 6.150,79 zł przez pracodawcę odwołującej się.
Wskazując na takie podstawy, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego
wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpo-
znania, ewentualnie o zmianę tego wyroku przez uwzględnienie w podstawie wymia-
ru zasiłku chorobowego przysługującego wnioskodawczyni wynagrodzenia za okres
sześciu miesięcy i premii specjalnej w wysokości 2.500 zł, z jednoczesnym uchyle-
niem obowiązku zwrotu przez jej pracodawcę kwoty 6.150,79 zł wraz z odsetkami i o
zasądzenie na rzecz odwołującej się kosztów zastępstwa procesowego we wszyst-
kich instancjach.
W uzasadnieniu kasacji podniesiono, że w związku z treścią art. 36 ust. 1
ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i
macierzyństwa, który stanowi, że za podstawę wymiaru zasiłku chorobowego należy
brać przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 6 miesięcy kalenda-
rzowych, zastosowanie znajduje art. 4 ust. 2 tej ustawy przewidujący, że do okresów
ubezpieczenia chorobowego wlicza się poprzednie okresy takiego ubezpieczenia,
jeżeli przerwa między nimi nie przekroczyła 30 dni. Tym samym podstawa wymiaru
zasiłku chorobowego wnioskodawczyni, która w okresie 6 miesięcy przed nabyciem
prawa do tego świadczenia była zatrudniona u różnych pracodawców, powinna być
wyliczona z uwzględnieniem wynagrodzenia osiąganego przez nią w całym tym
okresie. Przeciwne stanowisko Sądu drugiej instancji jest nieuzasadnione, bowiem
nie znajduje oparcia w ustawie, w tym w jej art. 36 ust. 5. Według skarżącej, zawarte
tam sformułowanie o ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego z uwzględ-
nieniem wynagrodzenia uzyskanego w okresie ubezpieczenia chorobowego, z tytułu
którego przysługuje zasiłek, oznacza, że chodzi o ubezpieczenie pracowników, nie-
5
zależnie od tego, czy w okresie sześciu miesięcy poprzedzających miesiąc powsta-
nia niezdolności do pracy dochodziło do zmiany pracodawców, o ile przerwa pomię-
dzy rozwiązaniem, a nawiązaniem kolejnego stosunku pracy nie przekraczała 30 dni.
Nieprawidłowo, w ocenie skarżącej, Sąd drugiej instancji wyłożył także art. 41
ust. 1 tej samej ustawy. Przepisami o wynagradzaniu, o których mowa w tej normie
prawnej, jest bowiem tak regulamin wynagradzania, jak i Kodeks pracy. Regulamin
obowiązujący w spółce wymienia w § 4 składniki wynagrodzenia, stanowiąc że są
nimi między innymi wynagrodzenie zasadnicze oraz premia specjalna za efekty
pracy, zaś w § 13 odsyła do Kodeksu pracy w zakresie nieuregulowanym zakłado-
wym źródłem prawa pracy. Z art. 80 k.p. wynika, że za czas niewykonywania pracy
pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy przepisy prawa
tak stanowią. Tym samym uznać należy, że wszystkie składniki wynagrodzenia
przewidziane w § 4 regulaminu podlegają zmniejszeniu za okres pobierania zasiłku
chorobowego. Nieuprawnione jest zatem twierdzenie Sądu drugiej instancji, że brak
wyraźnego wyłączenia w regulaminie wynagradzania możliwości przyznania pracow-
nikowi premii specjalnej w okresie niezdolności do pracy z powodu choroby powo-
duje konieczność uznania, iż przepisy o wynagradzaniu nie przewidują zmniejszenia
lub zawieszenia wypłaty tej należności w razie zajścia takiej sytuacji faktycznej.
W świetle powyższego, brak jest także przesłanek, ażeby zarzucać pracodaw-
cy ubezpieczonej przekazanie organowi rentowemu informacji niezgodnych z rze-
czywistością, co miałoby skutkować koniecznością zwrotu części wypłaconego wnio-
skodawczyni zasiłku chorobowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zaskarżony wyrok zapadł 20 grudnia 2004 r., a
zatem przysługiwała od niego kasacja, do rozpoznania której zastosowanie znajdują
przepisy Kodeksu postępowania cywilnego w brzmieniu obowiązującym przed dniem
6 lutego 2005 r. (art. 3 i art. 6 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy -
Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszech-
nych, Dz.U. Nr 13, poz. 98).
Kasacja ubezpieczonej nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem brak jest
podstaw do stwierdzenia naruszenia przez Sąd Okręgowy prawa materialnego w
postaci art. 4 ust. 2, art. 36 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świad-
6
czeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
(jednolity tekst: Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267), jak również art. 84 ust. 6 ustawy z
dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Z art. 36 ust. 1
ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i
macierzyństwa w brzmieniu obowiązującym do 7 lutego 2005 r. wynikało, że podsta-
wę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego ubezpieczonemu będącemu
pracownikiem stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 6
miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność
do pracy. Przepis art. 36 ust. 3 tej ustawy regulował przypadki obliczania podstawy
wymiaru świadczenia w sytuacji, gdy niezdolność do pracy powstała przed upływem
6 miesięcy zatrudnienia tego ubezpieczonego, przewidując ustalanie podstawy wy-
miaru w oparciu o przeciętne wynagrodzenie uzyskane za pełne miesiące kalenda-
rzowe ubezpieczenia. Natomiast art. 36 ust. 5 ustawy stanowił, że podstawę wymiaru
zasiłku chorobowego ustala się z uwzględnieniem wynagrodzenia uzyskanego w
okresie ubezpieczenia chorobowego, z tytułu którego przysługuje zasiłek. Skarżąca
nietrafnie zarzuca, że Sąd Okręgowy nieprawidłowo wyłożył ten ostatni przepis,
uznając że zawarte tam sformułowanie: „wynagrodzenie uzyskane w okresie ubez-
pieczenia chorobowego, z tytułu którego przysługuje zasiłek” oznacza wynagrodze-
nie uzyskiwane u aktualnego pracodawcy ubezpieczonego, niezależnie od tego, jak
długo trwa ten stosunek pracy. O ile bowiem zastosowanie wykładni językowej do
tłumaczenia tej normy prawnej nie daje jednoznacznych efektów, o tyle uwzględnie-
nie tak wykładni historycznej, jak i celowościowej prowadzi do wnisków świadczą-
cych o prawidłowości interpretacji dokonanej przez Sąd drugiej instancji. Omawiany
przepis jest odpowiednikiem obowiązującego w poprzednim stanie prawnym § 1 roz-
porządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 14 lutego 1995 r. w sprawie
szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru i obliczania zasiłków z ubezpie-
czenia społecznego (Dz.U. Nr 19, poz. 95 ze zm.) wydanego z mocy delegacji za-
wartej w ustawie z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpie-
czenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r.
Nr 30, poz. 143 ze zm.). Z przepisu tego wynikało zaś wyraźnie, że podstawę wymia-
ru zasiłku chorobowego stanowi wynagrodzenie wypłacone pracownikowi w zakła-
dzie pracy, w którym przysługuje zasiłek chorobowy, a zatem nie było żadnych wąt-
pliwości, iż chodzi o aktualnego pracodawcę ubezpieczonego. Biorąc pod uwagę cel,
jakiemu służy zasiłek chorobowy polegający bez wątpienia na rekompensacie wyna-
7
grodzenia, które pracownik utracił z powodu niezdolności do pracy w związku z cho-
robą, również nie ma podstaw do stwierdzenia, iż na wysokość tego świadczenia
powinno mieć wpływ wynagrodzenie osiągane w ramach stosunków pracy zakoń-
czonych przed powstaniem niezdolności do pracy. Kompensowane z ubezpieczenia
społecznego może być bowiem to wynagrodzenie, którego faktycznie pracownik nie
uzyskuje w związku z chorobą, czyli należne od aktualnego pracodawcy, a nie takie,
które ubezpieczony osiągał w przeszłości, przed zajściem zdarzenia chronionego
ubezpieczeniem chorobowym.
Warto także porównawczo wskazać, że według aktualnego brzmienia art. 36
ust. 4 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r., podstawę wymiaru zasiłku chorobowego
ustala się z uwzględnieniem wynagrodzenia uzyskanego u płatnika składek w okre-
sie nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego, w trakcie którego powstała nie-
zdolność do pracy, bowiem zmiana ta również przemawia za koniecznością stwier-
dzenia, że intencją ustawodawcy nie było nałożenie obowiązku ustalania podstawy
wymiaru zasiłku chorobowego na podstawie wynagrodzenia uzyskiwanego u innego
pracodawcy, niż ten, z którym ubezpieczony pozostaje aktualnie w stosunku pracy.
Z tych względów brak jest podstaw do przypisania Sądowi Okręgowemu
uchybienia polegającego na naruszeniu art. 36 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o
świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macie-
rzyństwa, podobnie jak i art. 4 ust. 2 tej samej ustawy, który dotyczy jedynie zalicza-
nia do okresu ubezpieczenia chorobowego poprzednich okresów tego ubezpieczenia
i pozostaje bez związku ze sposobem ustalania podstawy wymiaru zasiłku chorobo-
wego, jak prawidłowo stwierdził Sąd drugiej instancji.
Nietrafnie także skarżąca zarzuca naruszenie art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 25
czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie
choroby i macierzyństwa, bowiem dokonana przez Sąd drugiej instancji wykładnia
tego przepisu również nie nasuwa zastrzeżeń.
Przede wszystkim zwrócić należy uwagę na to, że w okresie niezdolności do
pracy z powodu choroby nie przysługuje wynagrodzenie za wykonywanie pracy. Pra-
cownik otrzymuje zaś świadczenia rekompensujące to wynagrodzenie, najpierw w
postaci wynagrodzenia chorobowego od pracodawcy, a następnie zasiłku chorobo-
wego. Zasady ustalania wysokości wynagrodzenia chorobowego są identyczne, jak
zasady ustalania podstawy wymiaru zasiłku chorobowego (art. 92 § 2 k.p.), a te
ostatnie reguluje ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z
8
ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Regułą jest, że pod-
stawa wymiaru zasiłku chorobowego odzwierciedla wynagrodzenie pracownika uzy-
skane u aktualnego pracodawcy przed datą powstania niezdolności do pracy jako
przeciętne z okresu wskazanego w tej ustawie. W okresie niezdolności do pracy z
powodu choroby nie przysługują bowiem takie składniki wynagrodzenia, których wy-
płacanie jest wprost związane z wykonywaniem pracy w danym czasie, a więc z ak-
tem jej świadczenia. Tego rodzaju składnikiem wynagrodzenia jest np. wynagrodze-
nie zasadnicze, które nie może być wypłacane w okresie choroby, a tym samym
twierdzenia skarżącej, iż interpretacja art. 41 ust. 1 ustawy w kierunku przyjętym
przez Sąd Okręgowy prowadziłaby do konieczności wyłączenia z podstawy wymiaru
zasiłku również tego składnika wynagrodzenia przy braku odpowiednich przepisów w
regulaminie, jest całkowicie nieuprawnione. Niektóre należności przyznawane pra-
cownikowi przez jego pracodawcę mogą mieć jednak taki charakter, iż ich wypłata w
okresie nieobecności pracownika z powodu choroby nie jest wykluczona. Do takich
należą na przykład nagrody (premie) o charakterze uznaniowym, a ich klasycznym
przykładem jest sporna w niniejszej sprawie premia specjalna za efekty pracy.
Świadczenie ma bowiem bez wątpienia charakter uznaniowy, a zatem jego przyzna-
nie oraz wysokość zależy wyłącznie od woli pracodawcy, a wskazane przykładowo w
§ 7 ust. 3 regulaminu osiągnięcia, mogące powodować taką wypłatą, nie pozwalają
wykluczyć możliwości jego uzyskania przez pracownika również w okresie nieobec-
ności w pracy. Istotne przyczynienie się np. do pozyskania ważnego klienta może
nastąpić bowiem w zupełnie innym czasie niż chwila, od której tego rodzaju efekt
pracy zostanie stwierdzony.
Przepis art. 41 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r.stanowiąc, że przy ustalaniu
podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodze-
nia, jeżeli postanowienia układów zbiorowych pracy lub przepisy o wynagradzaniu
nie przewidują ich zmniejszania za okres pobierania zasiłku, ma zapobiec sytuacjom,
w których pracownik niezdolny do pracy otrzymywałby podwójnie tego rodzaju należ-
ność, tj. w postaci wypłaty dokonanej przez pracodawcę, a także „odtworzenia” jej w
podstawie wymiaru zasiłku chorobowego. Nie można przyjąć, że przepisy o wyna-
gradzaniu zawierają zasady zmniejszenia nagrody uznaniowej za okres choroby,
jeżeli te zasady nie zostały w tych przepisach w jakikolwiek sposób określone, np. w
postaci zmniejszenia procentowego, czy kwotowego. W takiej sytuacji nie jest bo-
wiem możliwe stwierdzenie, czy brak takiej nagrody, bądź jej wypłata w określonej
9
wysokości została spowodowana nieobecnością pracownika, czy też zupełnie innymi
względami. Należy przy tym wskazać, że Sąd Najwyższy zajmował się już tą proble-
matyką, uznając że do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wlicza się tylko te
składniki wynagrodzenia, co do których z przepisów układów zbiorowych lub innych
aktów normatywnych dotyczących wynagradzania wynika, że podlegają one zmniej-
szeniu lub zawieszeniu w okresie pobierania przez pracownika zasiłku chorobowego
(por. wyrok Sądu Najwyższego z 11 maja 2005 r., III UK 33/05, OSNP 2005 nr 23,
poz. 382).
Tym samym brak jest podstaw do uznania za trafną odmiennej wykładni tego
przepisu prezentowanej przez skarżącą, wobec czego i ten zarzut nie znajduje
usprawiedliwionych podstaw.
W kasacji zarzucono naruszenie prawa materialnego w postaci powyżej przy-
toczonych przepisów nie tylko przez błędne rozumienie treści lub znaczenia tych
norm prawnych (błędną wykładnię), ale także przez błędne subsumowanie faktów
ustalonych w procesie pod stan faktyczny abstrakcyjnie określony w przepisie (nie-
właściwe zastosowanie). Każdy z tych rodzajów naruszeń rządzi się własnymi regu-
łami, a wzajemna między nimi relacja w aspekcie wpływu na wynik sprawy najczę-
ściej wyraża się stosunkiem zależności pomiędzy wadliwą interpretacją normy praw-
nej jako przyczyną a błędnym zastosowaniem normy prawnej jako skutkiem. Skoro
zatem brak jest przesłanek do uwzględnienia zarzutu błędnej wykładni art. 4 ust. 2,
art. 36 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych
z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, to nie można uznać
również, że Sąd Okręgowy naruszył te przepisy przez ich niewłaściwe zastosowanie.
Natomiast zarzut naruszenia art. 84 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998
r. o systemie ubezpieczeń społecznych wynikał wprost z twierdzenia o naruszeniu
przez Sąd drugiej instancji art. 41 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z
ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, a zatem również nie
może być uwzględniony, bowiem warunkująca go podstawa okazała się nieuspra-
wiedliwiona.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39312
k.p.c. orzekł jak w
sentencji.
========================================