III AUz 465/13

Wygrał pozwany
Sąd Apelacyjny w Szczecinie — III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
SA30 października 2013·
Ubezpieczenia społeczne
Podsumowanie AI

Sprawa dotyczy ubezpieczonej Z. W., która domagała się przyznania emerytury od 15 lutego 1992 r. do 30 czerwca 1993 r. Sąd Okręgowy odrzucił odwołanie od decyzji ZUS z powodu powagi rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.), gdyż kwestia daty nabycia prawa do emerytury była już prawomocnie rozstrzygnięta wyrokiem z 10 października 2012 r. (sygn. IV U 1053/12). Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, uznając, że ponowne merytoryczne rozpoznanie jest niedopuszczalne, a ubezpieczona nie przedstawiła nowych okoliczności.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·powaga rzeczy osądzonej w sprawach emerytalnych
  • ·data nabycia prawa do emerytury a data złożenia wniosku
  • ·odrzucenie odwołania z powodu tożsamości sprawy
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.

Sygn. III AUz 465/13

POSTANOWIENIE

Dnia 30 października 2013 roku

Sąd Apelacyjny w Szczecinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący

SSA Jolanta Hawryszko (spr.)

Sędziowie

SSA Anna Polak

SSA Romana Mrotek

po rozpoznaniu w dniu 30 października 2013 roku na posiedzeniu niejawnym

sprawy ubezpieczonej Z. W.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K.

o emeryturę

na skutek zażalenia ubezpieczonej na postanowienie Sądu Okręgowego w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 5 września 2013 roku sygn. akt IV U 1964/13

p o s t a n a w i a :

oddalić zażalenie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie ubezpieczonej Z. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. o emeryturę postanowieniem z 5 września 2013 roku odrzucił odwołanie Z. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 19 czerwca 2013 roku odmawiającej ubezpieczonej prawa do emerytury od 15 lutego 1992 roku do 30 czerwca 1993 roku .

Sąd okręgowy w uzasadnieniu wskazał, że po raz pierwszy wniosek o przyznanie emerytury ubezpieczona złożyła 28 października 1993 r. Sąd Wojewódzki w Koszalinie wyrokiem z 17 lutego 1994 roku (sygn. V U 268/94) zmienił niekorzystną dla niej decyzję organu rentowego i przyznał prawo do emerytury od 1 lipca 1993 r. W wykonaniu orzeczenia Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. wydał 1 kwietnia 1994 r. decyzję przyznającą ubezpieczonej prawo do emerytury od daty wskazanej w wyroku. Z. W. nie zgodziła się z rozstrzygnięciem sądu i wydaną na jego podstawie decyzją i 21 sierpnia 1995 r. złożyła odwołanie do sądu, które w istocie stanowiło rewizję (apelację) od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Koszalinie z 17 lutego 1994 r. Żądała, aby prawo do emerytury ustalono jej od (...)r. tj. od dnia ukończenia 55 roku życia. Postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w Koszalinie z 5 września 1995 r. (sygn. V U 268/94) odrzucono rewizję ubezpieczonej jako spóźnioną, a postanowieniem z 6 października 1995 r. (sygn. III AUz 105/95) Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił zażalenie ubezpieczonej. Kolejny wniosek o ustalenie prawa i wypłatę emerytury od (...) r. Z. W. złożyła do organu rentowego 9 lutego 2012 r. podnosząc, że nie złożyła wniosku o emeryturę w (...) r., kiedy to kończyła 55 rok życia, gdyż była wtedy zajęta ustalaniem uprawnień do renty inwalidzkiej. Organ rentowy wydał kolejną decyzję i odmówił ubezpieczonej prawa do wypłaty emerytury od 15 lutego 1992 r. do 30 czerwca 1993 r. W uzasadnieniu wskazano, że prawo do emerytury ustalono ubezpieczonej od 1 lipca 1993 r. na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Wojewódzkiego w Koszalinie z 17 lutego 1994 r. Wyrokiem z 10 października 2012 r. (sygn. IV U 1053/12) Sąd Okręgowy w Koszalinie oddalił odwołanie Z. W. a apelacja ubezpieczonej została odrzucona. Z. W. nie godząc się nadal z niekorzystnym dla niej rozstrzygnięciem po raz kolejny 11 marca 2013 r. złożyła wniosek o ustalenie i wypłatę emerytury od 15 lutego 1992 r. do 30 czerwca 1993 r., w wyniku czego Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K. wydał 19 czerwca 2013 r. decyzję odmowną. Odwołanie od niej stanowiło przedmiot rozpoznania sądu okręgowego w niniejszej sprawie.

Rozpoznając odwołanie sąd okręgowy stwierdził, że Z. W. nie podniosła żadnych merytorycznych, czy formalnych zarzutów co do treści zaskarżonej decyzji, a jedynie powtórzyła prezentowaną uprzednio argumentację, że świadczenie emerytalne powinno jej przysługiwać od daty osiągnięcia wieku emerytalnego, tj. od (...), a nie od 1 lipca 1993 r., jak orzekł Sąd Wojewódzki w Koszalinie w wyroku z dnia 17 lutego 1994 roku (sygn. V U 268/94). Wydanie przez Sąd Okręgowy w Koszalinie w sprawie o sygn. IV U 1053/12 prawomocnego wyroku z 10 października 2012 roku oddalającego odwołanie ubezpieczonej zawierającego tożsamą argumentację, rodzi powagę rzeczy osądzonej z uwagi na tożsamość podstawy sporu (art. 366 k.p.c.). W konsekwencji sąd okręgowy na mocy art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c., odrzucił odwołanie Z. W.. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił dodatkowo, że ubezpieczona wniosku o emeryturę nie złożyła w dacie ukończenia 55 roku życia ((...) r.), ale dopiero w październiku 1993 r. Zgodnie z przepisem art. 99 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. nr 40, poz. 267 ze zm.; w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 1996 r.) świadczenia wypłacało się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, jednak za okres nie dłuższy niż 3 miesiące kalendarzowe poprzedzające miesiąc, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Również po 1 stycznia 1996 r. obowiązujące przepisy stanowią, że wypłata świadczeń następuje od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. W ocenie sądu okręgowego oznacza to, że żaden przepis prawa nie przewidywał i nie przewiduje, aby prawo do emerytury było przyznawane z urzędu od dnia osiągnięcia wieku emerytalnego. Rozstrzygająca jest data złożenia wniosku, co w sytuacji ubezpieczonej nastąpiło 28 października 1993 r. Rację miał więc organ rentowy, że żądanie ubezpieczonej nie znajduje oparcia w przepisach prawa.

Z. W. złożyła zażalenie na postanowienie sądu okręgowego. W uzasadnieniu podniosła zarzuty odnoszące się do merytorycznego rozpoznania sprawy, nie wskazała natomiast żadnych argumentów co do prawidłowości postanowienia o odrzuceniu odwołania.

Sąd apelacyjny rozważył zażalenie i uznał, że nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarżąca nie przedstawiła żadnej argumentacji świadczącej o nieprawidłowości zaskarżonego postanowienia z 5 września 2013 r. i poprzestała kontestowaniu zasadności przyznania prawa do emerytury od 1 lipca 1993 r. Sąd pierwszej instancji słusznie zauważył, że ubezpieczona nie powołała nowych dowodów na okoliczność zasadności ustalenia prawa do świadczenia od dnia 15 lutego 1992 r., w związku z czym żądanie to nie mogło być przedmiotem rozpoznania i rozstrzygania w postępowaniu zainicjowanym odwołaniem z 11 marca 2013 r., gdyż nie można potraktować go jako nowe. Sąd Okręgowy w Koszalinie wypowiedział się już co do prawidłowości ustalenia daty nabycia prawa do emerytury przez ubezpieczoną w wyroku z 10 października 2012 roku (sygn. IV U 1053/12). Zgodnie z art. 366 k.p.c., który stanowi, że wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami - obecnie niedopuszczalne jest w postępowaniu sądowym ponownie kontrolowanie już przesądzonych okoliczności i ponowna analiza prawna dotychczasowych zarzutów ubezpieczonej. Fakt, że Z. W. nie aprobuje wyroku sądu i nie przyjmuje do wiadomości stanowiska prawnego będącego podstawą prawomocnego rozstrzygnięcia, nie może prowadzić do skutecznego prawnie mnożenia postępowań sądowych w tożsamej sprawie. Instytucja powagi rzeczy osądzonej jest jednym z fundamentalnych elementów ochrony prawomocnych orzeczeń sądowych mających zapobiegać takim sytuacjom.

Z uwagi na powyższe, postanowienie sądu okręgowego o odrzuceniu odwołania na podstawie art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. było uzasadnione a tym samym sąd apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. oddalił zażalenie ubezpieczonej.