IV P 144/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 30 lipca 2025 r.

Sąd Rejonowy w Mikołowie IV Wydział Pracy

w składzie:

Przewodniczący: sędzia Katarzyna Witkowska

Ławnicy: M. S.i B. Z.

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Arkadiusz Żyła

po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2025 r.

sprawy z powództwa B. S.

przeciwko (...) S.A. w M.

o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę

1.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 90 000,00 zł (dziewięćdziesiąt tysięcy) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 11 stycznia 2025r. tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę;

2.  zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 360,00 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia prawomocności wyroku tytułem kosztów zastępstwa procesowego;

3.  nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę

4 500,00 zł (cztery tysiące pięćset) tytułem opłaty sądowej, od ponoszenia której powód był zwolniony.

4.  wyrokowi w punkcie 1 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 30 000 zł (trzydzieści tysięcy złotych).

Sygn. akt IV P 144/24

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 17 października 2024r. powód domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty 90 000 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 27 września 2024r. tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Powód wnosił o zasądzenie kosztów procesu.

W uzasadnieniu wskazał, iż w dniu 27 września 2024r. otrzymał od pozwanego oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o pracę ze wskazaną przyczyną: nierealizowanie planów produkcyjnych i sprzedażowych. Powód zaprzeczył , by odpowiadał za plany sprzedażowe. Ponadto zaprzeczył prawdziwości wskazanej przyczyny. Dodatkowo zarzucił, że nie otrzymał żadnego szczegółowego wyjaśnienia przyczyn podjętej decyzji o rozwiązaniu umowy.

Wskazał dodatkowo, że przyczyna wypowiedzenia jest niekonkretna i nieprecyzyjna, a pozwany nie określił żadnych planów produkcyjnych i sprzedażowych, które miały być rzekomo nie zrealizowane przez powoda. Powód podniósł, iż w czasie pracy w pozwanej Spółce miał niewielki wpływ na produkcję. Nie miał wszakże mocy decyzyjnej nie mógł zarządzać załogą, nie miał wpływu na terminy urlopów pracowników.

Powód zarzucił, że wskazana przyczyna ma charakter pozorny, albowiem w istocie decyzja o rozwiązaniu umowy była podyktowana przyczynami ekonomicznymi powodującymi konieczność likwidacji stanowiska powoda generującego wysokie koszty.

W odpowiedzi na pozew pozwany domagał się oddalenia powództwa i zasądzenia kosztów procesu.

Podniósł, iż powód nie udowodnił, by pozwany naruszył jakiekolwiek przepisy dotyczące rozwiązania umowy o pracę.

Zarzucił, iż powód został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy w okresie miesięcznym i nie podjął próby mediacji.

Podniósł, iż z danych, jakimi dysponuje pozwany wynika, że wyniki sprzedażowe i produkcyjne na Wydziale (...) w okresie pracy powoda znacząco odbiegały od celów i planów produkcyjnych i sprzedażowych.

Zarzucił, że powód zwlekał z podpisaniem umowy o zakazie konkurencji, podając to jako przykład asekuranctwa.

Zarzucił po stronie powoda unikanie odpowiedzialności, brak samodzielności, brak doskonalenia własnych kompetencji, brak inicjatywy, postawę bierności.

Podkreślił, iż zakres obowiązków powoda z dniem 27 lutego 2024r. uległ zawężeniu, przy zachowaniu wynagrodzenia w dotychczasowej wysokości.

Wskazał również, iż plany produkcyjne są powiązane z planami sprzedażowymi. Zaprzeczył, aby stanowisko powoda zostało zlikwidowane, albowiem prowadzony jest proces rekrutacyjny.

Nadmienił, iż powód znał plany produkcyjne i sprzedażowe i miał wszelkie możliwości, aby te plany zrealizować.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Prezes Zarządu – udziałowiec w pozwanej Spółce poszukiwał swojego następcy na stanowisku Prezesa Zarządu. Stworzono nowe stanowisko specjalnie dla powoda, w celu wdrożenia go do pracy w zarządzie.

Strony zawarły w dniu 1 września 2023r. umowę o pracę na czas określony od dnia 04.09.2023r. do dnia 29.02.2024r. Powodowi powierzono stanowisko Zastępcy Dyrektora Naczelnego. Ustalono wynagrodzenie miesięczne w wysokości 30 000 zł. (umowa o prace – k. 35).

W dniu 11 grudnia 2023r. strony zawarły porozumienie zmieniające warunki umowy o pracę. Powierzono powodowi z dniem 11.12.2023r. w miejsce dotychczasowego – stanowisko Dyrektora ds. Przygotowania Produkcji, Dyrektora ds. Produkcji. (porozumienie – k. 39). W dniu 27 lutego 2024r. zawarto z powodem kolejną umowę o pracę na stanowisku Dyrektora Produkcji i Przygotowania Produkcji na czas określony do dnia 28.02.2025r. (umowa – k. 40). Powód miał doświadczenie zawodowe na stanowiskach kierowniczych co najmniej od 2017r.

(kwestionariusz osobowy – k. 41, świadectwa pracy – w aktach osobowych).

Nie przedstawiono powodowi na piśmie zakresu obowiązków. Powód nie był upoważniony do składania oświadczeń w imieniu Spółki. Produkcją i sprzedażą zarządzała w pierwszej kolejności małżonka Prezesa Zarządu - udziałowiec Spółki - A. J. oraz Prezes Zarządu J. J.. Powód obejmując stanowisko Dyrektora Przygotowania Produkcji i Produkcji miał początkowo wspierać a następnie zastąpić W. K., który był zatrudniony na stanowisku kierownika ds. produkcji, a następnie na stanowisku zastępcy Dyrektora ds. Produkcji.

Dyrektor A. J.była bardzo zaangażowana w produkcję, była bezpośrednim przełożonym kierowników. Odbywała dziennie zebrania produkcyjno – handlowe. Powód współpracował z W. K., lecz nie był jego przełożonym. Miał wspierać Wydział Łopatkowni swoją wiedzą i doświadczeniem. W produkcji była duża zmienność. Proces produkcyjny był złożony, zakłócały go okoliczności niezależne: awarie, brak ludzi do pracy, opóźnienia na poszczególnych etapach produkcyjnych, brak fachowców, brak pracy w ruchu ciągłym na wszystkich oddziałach. W procesie produkcyjnym o dużym stopniu zmienności w ocenie Kierownika powinny być duże zapasy narzędzi, materiałów i ludzi. Tych warunków pozwany nie spełniał, by zrealizować zakładane cele sprzedażowe i produkcyjne.

(zeznania świadka W. K. – k. 66-68).

T. N. współpracował z powodem w okresie od 15 stycznia do 25 maja 2024r. Był zatrudniony na stanowisku kierownika d.s. produkcji, zastąpił W. K.. Powód odpowiadał za oddział łopatkowy i mechaniczny. O całości struktury pozwanej Spółki decydowała Pani Dyrektor A. J.. Panował chaos z zamówieniami, duża rotacja planów produkcyjnych. Pracownicy produkcyjni nie posiadali odpowiednich kompetencji do realizowania procesów produkcyjnych. Liczba pracowników była niewystarczająca. Każda absencja powodowała istotne zakłócenia w produkcji. Plany produkcyjne były ustalane miesięcznie, ulegały zmianom. Sygnalizowano problem braku zapasu narzędzi, awarii maszyn. (zeznania świadka T. N. – k. 68-70).

Dyrektorem operacyjnym w pozwanej Spółce jest A. J., podejmuje każda ważna decyzję. Powód zgłaszał potrzebę zatrudnienia nowych ludzi zarówno do produkcji jak i na stanowiska kierownicze. Przyjmowane zlecenie, w ocenie powoda nie mogły zostać zrealizowane z powodu braku narzędzi, materiałów i zasobów ludzkich. Powód nie miał wpływ na zakup narzędzi, materiałów, zatrudnianie pracowników produkcyjnych, organizowanie pracy. T. N. zrezygnował z pracy z powodu chaosu w zakładzie oraz braku możliwości produkcyjnych dla realizacji zamówień.

(przesłuchanie stron – k. 78 – 84).

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługuje na uwzględnienie z mocy art. 45 §1 k.p. w zw. z art. 30§5 k.p. Obowiązkiem pracodawcy jest wskazanie konkretnej, jasno sprecyzowanej, zrozumiałej dla pracownika przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę. Przyczyna wskazana w wypowiedzeniu umowy o pracę jest zbyt ogólna i niejednoznaczna. Zauważyć należy, iż pracodawca oficjalnie zdecydował się na rozwiązanie umowy o pracę wyłącznie z przyczyn dotyczących pracownika. Zaprzeczył bowiem, by zaistniały jakiekolwiek potrzeby ekonomiczne lub organizacyjne wymagające likwidacji lub zmiany stanowiska. Podmiotem realizującym plany jest przedsiębiorstwo jako całość, a nie jedna osoba, nawet jeżeli pełni oficjalnie stanowisko dyrektora. Nawet jeżeli istniały plany produkcyjne i sprzedażowe, których pozwany w toku postępowania dowodowego nie przedstawił, mimo składanych w odpowiedzi na pozew deklaracji, to ich realizacja obciążała spółkę jako całość. Jest oczywistym, że przyczyny niezrealizowania planów produkcyjnych, pomijając kwestie zgodności z prawdą twierdzenia pozwanej, maja charakter złożony. Potwierdzili to w pełni przesłuchiwani w sprawie świadkowie byli pracownicy pozwanej piastujący kierownicze stanowiska, a to T. N. i W. K.. Niejednoznaczność przyczyny wypowiedzenia wynika z jej ogólnikowego charakteru. Pracodawca winien zdiagnozować przyczyny niezrealizowania planów produkcyjnych i sprzedażowych , dokonać oceny, jaki wpływ na ich zaistnienie miał powód (w ramach przyznanych kompetencji oraz decyzyjności) i następnie wskazać na nieprawidłowości po stronie pracownika. Powód nie wiedział jakie przyczyny istniejące po jego stronie były podstawą decyzji o zwolnieniu. Dopiero w odpowiedzi na pozew pozwany usiłował skonkretyzować zarzuty wobec powoda, które poprzedziły proces decyzyjny w kierunku złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy. Na tym etapie jest to jednak działanie spóźnione, gdyż kognicja sądu pracy ogranicza się wyłącznie do wskazanej w ataki czy inny sposób przyczyny w oświadczeniu złożonym na piśmie. Z tego już zatem powodu powództwo zasługuje na uwzględnienie. Wskazanie przyczyny wypowiedzenia nieprecyzyjnej, zbyt ogólnie sformułowanej samoistnie przesądza o powstaniu roszczeń z art. 45 k.p.

Dodatkowo, niezależnie od powyższego podnieść należy, iż pozwany nie udowodnił zaistnienia przyczyny wypowiedzenia umowy. Zgodnie z art. 6 k.c. w zw. z art. 30§5 k.p. to pracodawca ma obowiązek wykazać fakt pozytywne, tj. przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę. Samo twierdzenie o okoliczności faktycznej nie jest równoznaczne z wykazaniem faktów istotnych dla sprawy. Pozwany nie zaoferował żadnych dowodów, poza subsydiarnym przesłuchaniem stron, mających uzasadniać skonkretyzowane w odpowiedzi na pozew przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę. Skoro pozwany twierdził, ze nie zostały zrealizowane plany produkcyjne i sprzedażowe, należało przedstawić stosowną dokumentację księgową, planistyczną Spółki, która powinna być podstawą podjęcia decyzji kadrowej wobec powoda. Przyczyna, była zatem nie tylko zbyt ogólna i niejednoznaczna lecz również niewykazana.

Ponadto zauważyć należy, iż wiarygodność przyczyny wypowiedzenia umowy jako leżącej po stronie powoda podważa fakt przedłużenia umowy na kolejny rok. Pozwana miała wszakże możliwość oceny pracy powoda przez rok jego pracy. Powierzyła mu, zgodnie z potrzebami kadrowymi i organizacyjnymi Spółki również ważne stanowisko – Dyrektora ds. Produkcji. Po raz kolejny było to stanowisko stworzone dla powoda. Poprzednio W. K. był zastępcą dyrektora ds. produkcji i podlegał bezpośrednio pod dyrektora A. J..

Znamienne jest również i to, że powód nie miał określonego jasno zakresu obowiązków. Jego moc decyzyjna była znikoma. Nie miał wpływu na realne zarządzanie przedsiębiorstwem. Dyrektorem operacyjnym była małżonka Prezesa - A. J., która podejmowała decyzje dotyczące zarządzania zespołem ludzi, zaopatrzenia w narzędzia, materiały, przyjmowała zamówienia, ustalał plany produkcyjne. W przedsiębiorstwie panował chaos, a plany produkcyjne i sprzedażowe były wielokrotnie zmieniane.

W ocenie Sądu wskazana w oświadczeniu przyczyna wypowiedzenia była pozorna. Udziałowcy Spółki mieli , jak okazało się nieprzemyślany i co ważniejsze nieuzgodniony pomysł na stworzenie nowego stanowiska i powierzenie funkcji zarządy osobie trzeciej. W tym celu zatrudnili powoda na czas określony, nie dookreślili jednak zakresu obowiązków i uprawnień. Wymagałoby to wszakże zrezygnowania ze swoich uprawnień do kierowania przedsiębiorstwem. Zaangażowanie udziałowca – A. J. uniemożliwiało powodowi realizowanie własnych projektów i rozwiązań.

Mając na uwadze powyższe motywy Sąd zasądził na rzecz powoda odszkodowanie w wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia, zgodnie z art. 47 ¹ zd. 2 k.p. Sąd przyznał odszkodowanie za 3 miesiące, albowiem co do zasady należne jest odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za czas, do upływu którego umowa miała trwać. Umowa miała trwać do 29 lutego 2025r., natomiast rozwiązania została z dniem 31.10.2024r. Umowa trwałaby jeszcze kolejne 4 miesiące. Ustawa limituje wysokość odszkodowania do 3 miesięcy. Powód związał się stosunkiem terminowym i miał wszelkie prawo uznać, ze stosunek ten będzie trwał przez czas w umowie wskazany. Skoro stosunek ten został w sposób niezgodny z prawem rozwiązany , zasadniczą formą rekompensaty pozostaje odszkodowanie zryczałtowane z art. 47 ¹ k.p.

Na marginesie, odnosząc się do zarzutów zawartych w odpowiedzi na pozew podnieść należy, iż odwołanie zostało złożone w terminie 21 dniowym od dnia doręczenia wypowiedzenia, zgodnie z art. 264 §1 k.p. Wypowiedzenie wręczono powodowi w dniu 27 września 2024r. odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 17 października 2024r. (koperta – załączona do okładki akt).

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 k.c. Zobowiązanie do wypłaty odszkodowania ma charakter bezterminowy, wymagalne jest wezwanie do zapłaty. Za takie wezwanie należało potraktować odwołanie, które zostało doręczone pozwanemu w dniu 10 stycznia 2025r. Ten dzień wyznaczył zatem datę wymagalności roszczenia.

O kosztach Sąd orzekł zgodnie z art. 98 i art. 99 k.p.c.

Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty zastępstwa procesowego w wysokości wynikającej z §9 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r.

Na mocy art. 113 ust. 1 uksc, art. 13 ust. 2 i art. 98 k.p.c. Sąd nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa opłatę sądową w wysokości 5 % wartości przedmiotu sporu, tj. kwotę 4500 zł.

Na mocy art. 477 ² §1 k.p.c. Sad nadał wyrokowi w punkcie 1 rygor natychmiastowej wykonalności.