Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się ustalenia, że powierzono jej stanowisko dyrektora bursy szkolnej na 5 lat. Ustalono, że początkowo powierzono jej funkcję do czasu rozstrzygnięcia konkursu, a po nierozstrzygniętym konkursie w 1996 r. nadal pełniła obowiązki do czasu kolejnego konkursu. SN uznał, że art. 36a ustawy o systemie oświaty dopuszcza powierzenie stanowiska na okres krótszy niż 5 lat, ale nie krótszy niż 1 rok szkolny, jeżeli istnieje uzasadniony przypadek, a takim przypadkiem jest konieczność wyłonienia dyrektora w drodze konkursu. W sprawie nie było dowodów, aby powódce wyraźnie powierzono stanowisko na pełne 5 lat. Kasacja była bezzasadna, ponieważ opierała się na błędnej wykładni przepisu i nie zawierała zarzutów procesowych.
Kluczowe kwestie prawne:
·wykładnia art. 36a ustawy o systemie oświaty dotycząca okresu powierzenia stanowiska dyrektora placówki
·dopuszczalność powierzenia funkcji dyrektora do czasu rozstrzygnięcia konkursu jako uzasadnionego przypadku skrócenia okresu powierzenia
·brak podstaw do ustalenia, że powierzenie stanowiska nastąpiło na 5 lat szkolnych
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Wyrok z dnia 13 kwietnia 1999 r.
I PKN 656/98
Powierzenie stanowiska dyrektora placówki szkolnej "do czasu rozs-
trzygnięcia konkursu" jest uzasadnionym przypadkiem, o jakim mowa w art.
36a ust. 8 zdanie drugie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
(jednolity tekst: Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 ze zm.), pozwalającym na powie-
rzenie tego stanowiska na okres krótszy niż 5 lat szkolnych, nie krótszy jednak
niż 1 rok szkolny.
Przewodniczący: SSN Andrzej Kijowski, Sędziowie SN: Roman Kuczyński
(sprawozdawca), Jadwiga Skibińska-Adamowicz.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 1999 r. sprawy z po-
wództwa Ireny B. przeciwko Kuratorium Oświaty w R. o ustalenie, na skutek kasacji
powódki od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w
Warszawie z dnia 20 maja 1998 r. [...]
o d d a l i ł kasację.
U z a s a d n i e n i e
Powódka Irena B. w pozwie przeciwko Kuratorium Oświaty w R., domagała się
ustalenia, ze powierzono jej stanowisko dyrektora Bursy Szkolnej [...] w R. na okres 5
lat.
Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Radomiu ustalił, że powódka była od 1 grudnia
1987 r. do 30 listopada 1995 r. kierownikiem Internatu Zespołu Szkół Mechanicznych
w R., a wobec przekształcenia tej placówki w Bursę Szkolną [...] powierzono jej z
dniem 1 grudnia 1995 r. stanowisko dyrektora Bursy na okres do czasu przeprowa-
dzenia konkursu na to stanowisko. Pierwszy konkurs przeprowadzono 28 maja1996
r., a wobec braku jego rozstrzygnięcia (kandydatury uzyskały równą liczbę głosów)
powódce powierzono pełnienie funkcji dyrektora na rok szkolny 1996/1997 do czasu
rozstrzygnięcia kolejnego konkursu, do którego powódka nie przystąpiła, a który wy-
2
łonił kandydata na stanowisko dyrektora w osobie G.W. i z dniem 1 września 1997 r.
stanowisko to zostało obsadzone. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy
wyrokiem z dnia 24 lutego 1998 r. oddalił powództwo.
Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie wyro-
kiem z dnia 20 maja 1998 r. oddalił apelację powódki, podzielając stanowisko Sądu
pierwszej instancji.
Powyższy wyrok powódka zaskarżyła kasacją zarzucając naruszenie przepisu
art. 36a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (jednolity tekst: Dz.U. z
1996 r. Nr 67, poz. 329 ze zm.).
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:
Kasacja jest bezzasadna. Przede wszystkim ogranicza się ona wyłącznie do
zarzutu naruszenia prawa materialnego – art. 36a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o
systemie oświaty, nie zarzucając wyrokowi Sądu drugiej instancji naruszenia przepi-
sów postępowania, co oznacza, że Sąd Najwyższy, który rozpatruje sprawę w grani-
cach kasacji (art. 39311
KPC) i nie dopatruje się w niniejszej sprawie nieważności
postępowania, jest związany stanem faktycznym ustalonym w postępowaniu przed
Sądami obu instancji. Z dowodów zgromadzonych w tym postępowaniu wynika, że
pismem z dnia 14 listopada 1995 r. powierzono powódce zorganizowanie działalno-
ści Bursy Szkolnej [...] w R. i pełnienie funkcji dyrektora tej placówki do czasu rozs-
trzygnięcia konkursu na to stanowisko [...]. W piśmie tym nie ma żadnej informacji, z
której powódka mogłaby wyprowadzić wniosek, iż powierzono jej stanowisko dyrek-
tora na okres 5 lat. Powódka sama na rozprawie w dniu 4 listopada 1997 r. informa-
cyjnie wyjaśniła [...], że została dyrektorem tej placówki na okres 1 roku, „Kurator
Oświaty powierzył mi obowiązki dyrektora Bursy Szkolnej [...] z dniem 1 grudnia 1995
r. do czasu rozstrzygnięcia konkursu na dyrektora”. Następnie, wobec niewyłonienia
kandydata na dyrektora w konkursie w maju 1996 r., powódka została przez przeds-
tawiciela Kuratorium w obecności Rady Pedagogicznej ustnie poinformowana (zez-
nania św. Danieli B. [...]), iż nadal będzie pełniła funkcję dyrektora Bursy do czasu
rozstrzygnięcia kolejnego konkursu. Okoliczności tej powódka, przesłuchana w cha-
rakterze strony [...] nie negowała. Zeznała natomiast, że do konkursu w 1997 r. nie
stanęła i uważała, że konkurs ten nie powinien się odbyć, gdyż powierzono jej funk-
cję dyrektora na okres lat 5. Otóż tego rodzaju stanowisko powódki jest całkowicie
3
nieuprawnione i nie znajduje jakiegokolwiek logicznego uzasadnienia w materiale
dowodowym i może być jedynie rezultatem błędnej wykładni art. 36a ustawy o sys-
temie oświaty. Ponieważ powódka była kierowniczką internatu przekształconego w
bursę w trakcie roku szkolnego (listopad 1995 r.), zaś konkursy na objęcie stanowisk
kierowniczych w oświacie odbywają się z reguły przed okresem wakacji kończących
dany rok szkolny, tak, aby nowy rok szkolny rozpoczynał się już pod kierownictwem
dyrektora wyłonionego w drodze konkursu – zasadne było powierzenie powódce pis-
mem z dnia 14 listopada 1995 r. stanowiska dyrektora do czasu rozstrzygnięcia kon-
kursu. Tym samym nie znajduje uzasadnienia pogląd powódki, że zgodnie z treścią
art. 36a ust. 8 zdanie pierwsze omawianej ustawy powierzono jej stanowisko dyrekto-
ra na 5 lat szkolnych. Zdanie drugie ustępu 8 tego przepisu pozwala bowiem na po-
wierzenie stanowiska w uzasadnionych wypadkach na krótszy okres, jednak nie krót-
szy niż jeden rok szkolny. Takim uzasadnionym wypadkiem jest właśnie potrzeba
wyłonienia dyrektora w drodze konkursu. Nie można bowiem poszczególnych ustę-
pów jednego przepisu prawa (art. 36a ustawy) traktować wybiórczo, lecz należy
przepis interpretować całościowo. Z ustępu 3 art. 36a ustawy wynika zasada, iż kan-
dydata na dyrektora szkoły lub placówki wyłania się w drodze konkursu. Jeżeli zatem
powierzenie powódce stanowiska dyrektora miało miejsce podcza roku szkolnego z
uwagi na przekształcenie dotychczasowej placówki i nastąpiło bez konkursu – to,
przy braku wyraźnego powierzenia tego stanowiska powódce na okres lat 5 i wobec
zakreślenia granicy pełnienia tej funkcji do rozstrzygnięcia konkursu, należało uznać,
że powierzenie stanowiska nastąpiło na okres 1 roku szkolnego. Podkreślić wypada,
iż pismo Kuratorium z 14 listopada 1995 r. używa określenia „do czasu rozstrzygnię-
cia konkursu”, a nie do daty zorganizowania konkursu. Jeżeli zatem pierwszy, naj-
bliższy czasowo dacie powierzenia powódce stanowiska dyrektora konkurs nie wy-
łonił kandydata, dopuszczalne było „przedłużenie” powódce pełnienia tej funkcji,
także w takiej formie, jak uczyniono to w niniejszej sprawie. Pismo z dnia 14 listopa-
da 1995 r. zachowało aktualność, zaś wobec zamiaru Kuratorium przeprowadzenia
kolejnego konkursu zachodził uzasadniony przypadek, o jakim mowa w zdaniu dru-
gim ustępu 8 art. 36a ustawy o systemie oświaty, pozwalający na powierzenie sta-
nowiska na okres krótszy niż 5 lat, nie krócej jednak niż na 1 rok szkolny.
Z okoliczności sprawy nie wynikało nic, co uprawniałoby powódkę do mnie-
mania, że powierzono jej stanowisko dyrektora na okres 5 lat. Z powodu tego błęd-
nego mniemania nie stanęła ona do konkursu w 1997 r. Skoro zatem nie istnieje w
4
przedmiotowej sprawie żaden dowód świadczący o powierzeniu powódce stanowiska
dyrektora Bursy na lat 5, a kasacja nie zawiera zarzutu naruszenia przez Sąd drugiej
instancji (który podzielił ustalenia Sądu pierwszej instancji) przepisów postępowania,
to należy uznać, że nie doszło do obrazy art. 36a ustawy o systemie oświaty.
Tym samym Sąd Najwyższy nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do
uwzględnienia kasacji i w oparciu o art. 39312
KPC orzekł jak w sentencji wyroku.
========================================