Sprawa dotyczyła wznowienia postępowania cywilnego zakończonego prawomocnym nakazem zapłaty zasądzającym od pozwanego kwotę wynikającą z ugody dotyczącej niedoboru. Pozwany argumentował, że podstawą wznowienia powinno być późniejsze uniewinnienie go w postępowaniu karnym od zarzutu kradzieży mienia na szkodę pracodawcy. Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego i potwierdził, że wyrok karny nie stanowi podstawy wznowienia na gruncie art. 403 § 2 i 3 KPC. Podkreślono, że nowe okoliczności lub dowody muszą być nieznane i nieujawnione w poprzednim postępowaniu, a nie takie, które były stronie znane, lecz nie zostały wykorzystane. Sam wyrok karny zapadł po zakończeniu sprawy cywilnej, więc nie może być traktowany jako nowy środek dowodowy ani jako wyrok dotyczący tego samego stosunku prawnego. Orzeczenie ma charakter procesowy i nie rozstrzyga merytorycznie o odpowiedzialności pracowniczej, lecz o dopuszczalności wznowienia postępowania.
Kluczowe kwestie prawne:
·czy późniejsze uniewinnienie w sprawie karnej może stanowić podstawę wznowienia postępowania cywilnego
·interpretacja art. 403 § 2 KPC dotyczącego nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych
·interpretacja art. 403 § 3 KPC w zakresie wyroku dotyczącego tego samego stosunku prawnego
·czy dowód powstały po prawomocnym zakończeniu sprawy może uzasadniać wznowienie
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Uzasadnienie kasacji jedynie przy bardzo liberalnym podejściu może być
- 3 -
uznane za uzasadnienie wskazanych podstaw kasacyjnych. W istocie w kasacji nie
przedstawia się bowiem żadnych elementów, które mogą być uznane za próbę wyk-
ładni art. 403 § 2 i 3 oraz art. 407 KPC, czy próbę oceny ich niewłaściwego zasto-
sowania. Tymczasem należy uznać, że Sąd drugiej instancji dokonał w pełni prawid-
łowej wykładni tych przepisów i słusznie uznał, że art. 403 § 2 i 3 KPC nie mogą być
w sprawie zastosowane. Zgodnie z art. 403 § 2 KPC można żądać wznowienia
postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub
środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których
strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wykładnia tego przepisu
jest utrwalona. W tym zakresie należy się w szczególności odwołać do uchwały
składu siedmiu sędziów z dnia 21 lutego 1969 r., [...] III PZP 63/68 (OSNCP 1969 z.
12, poz. 208), według której środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu
się wyroku, nie stanowi podstawy wznowienia postępowania przewidzianej w art.
403 § 2 KPC (por. też: postanowienie z dnia 5 maja 1967 r., I PZ 20/67, OSNCP
1967 z. 11, poz. 209; postanowienie z dnia 22 kwietnia 1975 r., III PZ 4/75, OSNCP
1976 z. 2, poz. 38; wyrok z dnia 10 września 1997 r., I PKN 245/97, OSNAPiUS
1998 nr 12, poz. 359). W postanowieniu z dnia 15 maja 1968 r., I CO 1/68 (OSNCP
1969 z. 2, poz. 36) Sąd Najwyższy stwierdził, że z końcowego zwrotu art. 403 § 2
KPC wynika, że "wykrycie" odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim pos-
tępowaniu w ogóle nie ujawnionych i podówczas nieujawnialnych, bo nie znanych
stronom. Nie odnosi się ono zatem do okoliczności i dowodów jawnych z materiału
poprzedniego postępowania, a tylko nie dostrzeżonych przez stronę. W sposób
oczywisty wynika z tego, że w niniejszej sprawie nie występowała żadna z podstaw
wznowienia postępowania wymienionych w art. 403 § 2 KPC. Jeżeli chodzi o oko-
liczności faktyczne i środki dowodowe, które zostały podniesione i przeprowadzone
w postępowaniu karnym, to były one znane pozwanemu przed zakończeniem postę-
powania cywilnego (pomijając już, że w stosunku do nich został przekroczony termin
z art. 407 KPC). Natomiast gdyby za nowy środek dowodowy traktować wyrok sądu
karnego, to powstał on po zakończeniu postępowania cywilnego i w związku z tym
nie może stanowić podstawy wznowienia z art. 403 § 2 KPC.
W pełni prawidłowo ocenił również Sąd drugiej instancji, że w sprawie nie
występuje podstawa wznowienia postępowania określona w art. 403 § 3 KPC. Wy-
- 4 -
rok sądu karnego nie dotyczy bowiem w sposób oczywisty tego samego stosunku
prawnego, co zaskarżony nakaz zapłaty. Wyrok karny dotyczy bowiem odpowie-
dzialności pozwanego za zarzucone mu przestępstwo kradzieży mienia, a nakaz
zapłaty odpowiedzialności cywilnej z tytułu niedoboru. Nadto wyrok ten zapadł po
zakończeniu sprawy cywilnej. Nie można więc mówić o jego "wykryciu" w podanym
wyżej znaczeniu.
Wobec tego kasacja pozwanego podlegała oddaleniu z mocy art. 393
12
KPC.
========================================
