II UKN 570/97

Wygrał pozwany
SN25 marca 1998·sentence
Ubezpieczenia społeczneInne
Podsumowanie AI

Sprawa dotyczyła prawa do emerytury górniczej. ZUS odmówił świadczenia, twierdząc, że wnioskodawca nie wykazał wymaganego 25-letniego okresu pracy górniczej. Sądy obu instancji ustaliły jednak, że w spornym okresie pracował on faktycznie pod ziemią jako nauczyciel/instruktor w górniczym polu szkoleniowym, mimo że w angażu widniało stanowisko kierownika pola szkoleniowego. Sąd Najwyższy podkreślił, że o uznaniu pracy za pracę górniczą decydują rzeczywiście wykonywane obowiązki, a nie nazwa stanowiska w umowie czy angażu. Ponieważ ustalony stan faktyczny potwierdzał ponad 25 lat pracy górniczej oraz wymagany okres pracy górniczej z art. 5 ust. 1 ustawy, kasacja ZUS została oddalona.

Kluczowe kwestie prawne:
  • ·Czy o uznaniu zatrudnienia za pracę górniczą decyduje faktyczny zakres obowiązków, czy treść angażu/umowy
  • ·Czy wnioskodawca spełnił warunki do emerytury górniczej, w tym wymagany staż pracy górniczej
  • ·Granice kasacji w zakresie kwestionowania ustaleń faktycznych bez zarzutu naruszenia przepisów postępowania
Wygenerowane przez AI, może zawierać błędy.
Wyrok z dnia 25 marca 1998 r. II UKN 570/97 O uznaniu pracy za pracę górniczą (art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin, jednolity tekst: Dz.U. z 1995 r. Nr 30, poz. 154) decydują obowiązki wykonywane faktycznie przez pracownika, a nie treść umowy o pracę. Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar (spra- wozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 25 marca 1998 r. sprawy z wniosku Augustyna S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w R. o prawo do górniczej emerytury, na skutek kasacji organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 26 czerwca 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R. odmówił wnioskodawcy Augustynowi S. przyznania prawa do emerytury górniczej na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin (jednolity tekst: Dz. U. z 1995 r. Nr 30, poz. 154), ponieważ nie wykazał on wymaga- nego 25-letniego okresu pracy górniczej. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach - Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku wyrokiem z dnia 28 stycznia 1997 r. przyznał Augustynowi S. prawo do emerytury górniczej, uznając, że wykazał on, iż świadczył pracę górniczą wraz z pracą równorzędną z pracą górniczą w ilości 25 lat 9 miesięcy i 14 dni, a ponadto posiada okres pracy zaliczalny do pracy górniczej - służbę wojs- kową - 1 rok 8 miesięcy i 16 dni - łącznie 27 lat 7 miesięcy. W spornym okresie od 1 2 stycznia 1960 r. do 31 sierpnia 1983 r. wnioskodawca pracował w Zasadniczej Szkole Górniczej KWK „R.” z angażem kierownika pola szkoleniowego, ale faktycz- nie wykonywał obowiązki nauczyciela w górniczym polu szkoleniowym pod ziemią w okresie od 1 stycznia 1960 r. do 31 sierpnia 1974 r., a w pozostałym okresie praco- wał jako nauczyciel w górniczej szkole zawodowej. Sąd Apelacyjny w Katowicach nie podzielił zarzutów apelacji organu rentowe- go i wyrokiem z dnia 26 czerwca 1997 r. oddalił ją. Sąd ten uznał, że ustalenia Sądu pierwszej instancji, iż w okresie od 1 stycznia 1960 r. do 31 sierpnia 1974 r. wniosko- dawca wykonywał pracę górniczą, były wynikiem swobodnej oceny przeprowadzo- nego postępowania dowodowego (art. 233 § 1 KPC). Powyższy wyrok zaskarżył kasacją organ rentowy i zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 9 ust. 1 ustawy o z.e.g. - przez błędne przyjęcie, że wnios- kodawca posiada wymagany 25 letni okres pracy górniczej, równorzędnej oraz okre- sów zaliczalnych do pracy górniczej, wniósł o jego uchylenie „i orzeczenie co do me- ritum sprawy”. W ocenie organu rentowego wnioskodawca od 1 stycznia 1960 r. do 31 sierpnia 1983 r. zatrudniony był na stanowisku kierownika bądź zastępcy kie- rownika pola szkoleniowego w Zasadniczej Szkole Zawodowej przy KWK „R.” i praca ta nie miała charakteru pracy górniczej. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje: Przede wszystkim należy zauważyć, że wskazana w kasacji podstawa nie znajduje oparcia w uzasadnieniu, to bowiem kwestionuje w istocie ustalenia faktycz- ne Sądu i przyjęcie przez niego, iż w okresie od 1 stycznia 1960 r. do 31 sierpnia 1974 r. wnioskodawca faktycznie pracował pod ziemią jako nauczyciel w górniczym polu szkoleniowym. Zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie oznacza błędne (z pominięciem ustaleń faktycznych) przyjęcie albo zaprzeczenie związku, jaki zachodzi między ustalonymi faktami a normą prawną (jej dyspozycyją) i w niniejszej sprawie nie jest uzasadniony. Przepis art. 9 ust. 1 ustawy o z.e.g. wymienia konieczne warunki dla ubiegania się o górniczą emeryturę, to jest legitymowanie się 25 letnim okresem pracy górniczej wraz z okresami równorzęd- nymi i zaliczalnymi, w tym co najmniej 5 lat pracy górniczej określonej w art. 5 ust. 1 ustawy. Sąd Apelacyjny, akceptując ustalenia Sądu pierwszej instancji przyjął, że wnioskodawca wykazał łącznie 27 lat i 7 miesięcy pracy górniczej, w tym 16 lat 9 3 miesięcy i 14 dni pracy górniczej określonej w art. 5 ust. 1 ustawy, stąd przyznając dochodzoną emeryturę górniczą, prawidłowo zastosował przepis do ustalonych fak- tów. Dla uznania pracy za pracę górniczą przesądzające znaczenie ma nie angaż pracownika, ale faktycznie wykonywane przez niego obowiązki, stąd też po ustale- niu, że ubiegający się o świadczenie pracował jako nauczyciel, instruktor zawodu w górniczych polach szkoleniowych pod ziemią, nie ma znaczenia fakt, że jego angaż opiewał na stanowisko kierownika górniczego pola szkoleniowego. Rozpoznając kasację, która nie zarzuca naruszenia istotnych przepisów pos- tępowania, Sąd Najwyższy związany jest stanem faktycznym stanowiącym podstawę wydania zaskarżonego wyroku (art. 393 15 KPC). W okolicznościach sprawy oznacza to, że wnioskodawca wykazał ponad 25 letni staż pracy górniczej oraz znacznie przekraczający 5 lat okres pracy górniczej (w tym wymieniony w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy o z.e.g.), co świadczy o tym, że spełnił on wymagania zawarte w art. 9 ust. 1 omawianej ustawy dla przyznania górniczej emerytury. Zarzut więc naruszenia tego przepisu przez niewłaściwe zastosowanie nie jest trafny, co uzasadnia oddalenie kasacji po myśli art. 393 12 KPC. ========================================